(ANG KABINATAAN AT SI RIZAL)
_SALITAAN:_
Kabinataan:--Ang buhay ng tao ay isang pangarap
Isang kasayahang walang makatulad
Ang di magtamasa ay hangal at uslak
Laging magtitiis, laging maghihirap.
Rizal:--_(sa sarili)_ Ang kabinataan....
_(lalapitan)_ Kayo 'y siyang pakay
Talagang sadya kong kayo'y tatawagan,
Sana'y isasamong si Ina'y káwaan.
_(tunog)_ Ibig baga ninyo mga hinihirang
Na samahan ako't Siya'y saklolohan?
Kabinataan:--Kami ay may lakad; huwag abalahin
At ang kasayaha'y dapat tamasahin,
Hindi mo ba tantong ang hindi sumimsim
Sa kanyang tagayan ay mangmang ó baliw?
_(hihimukin)_ Sumama ka Rizal, sa ami'y sumama
At doon pahirin ang bakas ng dusa.
Rizal:--_(malungkot)_ Sumama pa ako?.... Paano si Ina?....
Kabinataan:--_(pakutya)_ Si Ina?... Bayaan. Siya ay saka na.
_(Pasubali)_ Tawagan na muna ang mga panganay:
Rizal:--Kayo'y kapatid ding dapat na asahan;
Kabinataan:--Sila'y siyang unang dapat na dumamay.
Rizal:--Samahan na ako. Tayo na't suyuan.
Kabinataan:--Nalalaman mo nang kami ay may lakad.
Rizal:--Matitiis kayang hindi bigyang lunas
Ang sakit ni Ina sa gitna ng hirap?