Trydd at yr esgobion yn gynhyrfus,—

“O chwi esgobion Cymru, y rhai a ddibrisia ei enw Ef, os gofynnwch pa

fodd y dibrisiasoch ef, atebir mai trwy gynnyg y cloff a’r dall a’r

anafus i weinidogaeth yr Arglwydd, gan ddweyd nad ydyw hyn yn ddrwg.

Felly dibrisiwch enw Duw trwy ddweyd nad oes eisieu gofalu am ei

wasanaeth. Wrth weled eich bod chwi eich hunain yn gwybod, a fod

holl Gymru’n gwybod, eich bod wedi rhoddi yn yr alwedigaeth

gysegredig ddynion cnafaidd a drwg fu’n crwydro drwy’r wlad dan enw

ysgolheigion, afradloniaid a gwyr gweini wnaeth y weinidogaeth yn

noddfa olaf iddynt; wrth weled eich bod yn gadael yny weinidogaeth

rai y gwyddis eu bod yn buteinwyr a meddwon a lladron a rhai’n

tyngu’n erchyll, rhai y dywed Job mai gwaelach na’r ddaear ydynt,—oni

ddywedwch, trwy hyn oll, nad oes eisieu gofalu am wasanaeth yr

Arglwydd? Os goddefwch hwynt, ac os arhoswch eich hunain yn

lladronllyd o faes eich dyledswydd, a ydych chwi’n meddwll am

anrhydedd yr Arglwydd ac am iachawdwriaeth ei bobl?”

Mewn adeg ogoneddus yn hanes a llenyddiaeth Lloegr yr ymddanghosodd y

llyfr chwerw hwn, pan oedd pob un yn tybied mai ei ddyledswydd oedd

cynnal breichiau’r frenhines Gymreig oedd ar orsedd Lloegr a’r Iwerddon a

Chymru. Dyma gyfnod gwladgarwch ar ei gryfaf, oes aur Eglwys Loegr a

llenyddiaeth Seisnig. Ond nid oes Gymro fedr ddarllen llyfr Penri heb

gydymdeimlo âg ef yn llwyr, a hynny ymhell cyn dod at y geiriau olaf,—

“_Your poore countrey-man_, _who in all dutiful good will hath wholy

dedicated himself to doe you good in the Lorde_.

Cartrefi Cymru · 第 25 / 46 题