THIED.
In boade fen it Frankysk hof?
YDWINE.
’t Is him.
Foarstinne Thied stiet foar jo, Hear. En hjir
Komt ek myn broer, prins Radbod.
RADBOD.
Frank, sprek op:
Hwet wier dyn boadskip oan Aldgillis’ hof?
EBROÏM.
Trochlofte prins, myn hege hear, biklaeid
Mei Goades macht en mear as minsken sterk,
Theod’rik, Goades ljeafling, Kristus frjeon,
Bringt jim de wytging fen syn frjeonskipstrou.
Hy, fierwei macht’ger as de sterkste foarst
Dy’t wâld hat yn ús tiid, bitocht, ho’t heech
Yn ’t stjalpich Noard in kening troane, ryk
Oan macht en eare, en mear as minsken wiis:
(_nigend_)
Aldgillis, Odin’s soan en Frigga’s feint.
Hjar bynt in ivich, hillich, wijd fordrach
Yn broerskip, frede en trou; en broerren lyk,
Ienriedich geand yn Himel’s seingjend ljocht,
Sa bin hja ien fen tins en ien fen wil,
En ien yn ’t glânzgjen fen hjar foarstlikheit.
Ja, glânzgjend as twa stjerren...
THIED.
Sparje ús dat.
Wy witte it al. Siz ús dyn boadskip oan.
EBROÏM.
Myn hear is ’t herte fol fen frjeonskipstrou.
Unwenn’gens wennet yn syn siel, safaek
Er iensum mymret oer syn ljeave frjeon,
Dy’t heech yn ’t wylde Noard de haedstêf swaeit.
Nea wykt de frjeonskip út syn hert; de dei
Oerwyndret hjar mei koelte, en nacht mei ljocht:
’t Is ’t wêzen fen syn hillich libben sels.
En jeften biedt er him, fol wûndre pronk,
Rjue goud en glânzge stiennen, dy’t iksels
Yn ’t moeisum swalkjen meibrocht, fol fen noed,
En skielk Aldgillis bûgend biede scil
Ta wytging fen syn swide frjeonskipstrou.
THIED.
Hwet freget er fen ús? Ik stean him net.
Wy bin gjin jeften brek. Dat flokt fordrach
Hâldt ús ta frede en net ta frjeonskip oan.
RADBOD.
En yn ús hert is for him neat as haet.
EBROÏM.
Jim dogge myn geneed’ge hear gjin rjucht.
Syn hert scoe bliede, it kwynde wei, ’t forkromp
As dit him trochdien waerd. Mar hark hwet hy
Jim seit troch my, fol greate ljeafde en noed
Det Fryslân’s piid net troch ûntkrêftging kwynt:
YDWINE.
Ik tocht, jins boadskip gou de kening ’t meast,
En minder ús. Doch tiid oant Heit hjir komt.
It jowt gjin foech det dy’t it lêste heart.
EBROÏM.
Myn boadskip hat gjin heimnis yn. ’t Is lyk
It middeiljocht, dat hiel de wrâld oerskynt,
Oer gers en mieden djoeit, oer krûd en stream,
En alles dielen ljocht yn goud’ne glâns,
Mar ’t hearlikst, ’t rykst rêst op it swier, ticht leaf
Fen steatlik beamte en dat oerglânzgje mei—
Sa is myn wird ek ’t glânzichst for de foarst,
Mar ek for oaren hat it goudgloede yn.
THIED.
(fen siden tsjin Radbod)
Hy brûkt syn tong yet glêdder as trochstrings:
Ik bin dochs wier binijd. (Lûd) Sprek op den, man,
En partsje ek ús hwet fen dat glânzgjen ta.
EBROÏM.
Myn hear wol Fryslân great en ryk en sterk,
In pronk to sjen, in lân hwaens dûrs’me krêft
De tiid trochstiet en altyd ljochter riist,
Himsels ta nocht en hiel ús wrâld ta rom.
En om’t er dit sa wol, om’t eltse dei
Hy dit oertinkt yn ’t hert en dêrfor bidt,
Sa is er drôf to sjen det Fryslân lijt,
En det syn krêft yn boaze tsjoening kwynt,
Ja, det fenyn dit soun sterk lân oerdriuwt,
Untkrêftgjend hwet syn krêft en feilgens wier,
En ’t foltsen spjaltend yn tsjinstridichheit.
RADBOD.
By Thor, hwet mienst? Sprekt sa in Kristen-foarst?
EBROÏM.
Myn hear is Goades feint en Kristus frjeon—
Dat is syn rom en krêft, in boarch dy’t al
Syn hoopjen draecht, en ’t wêzen fen syn hert.
Sa woartlet eltse steat yn eigen groun,
En leit dy wif, sa skoddet hiel de went,
En maklik falt hja del yn gruzich pún.
Net oars, det Fryslân great waerd yn de tsjinst
For Odin’s each en Frigga’s ljeavend hert,
En ûndergiet sadré’t hjar tempel sinkt.
Myn hear leaut oars as syn trochlofte frjeon,
Mar hy earbiedget dat. Yet mear: hy wit
Det dêryn rêst syn greatens en syn rom,
Dy’t ek myn hear fornoeget yn syn hert.
THIED.
’t Is bjuster moai. En nou: hwet wòl dyn hear,
Det hy fol soarch ús dit sa krekt fortelt?
EBROÏM.
Yn Fryslân hâldt in great misdied’ger ta,
Stjûrd fen de Divel sels; dy ’t Kristlik heil
Misbrûkt yn tsjinst fen syn forflokt gewrot;
In man, dy’t folk mei swiete wirdkes bynt
En ’t lân forpestet mei syn tsjoenderij;
Fen siele siik, de hel yn ’t hert; hwaens tael
Fol falsk gedweep, mar frjemd oan Kristus sels,
It folk forliedt ta grousum heechforrie
Oan ’t egen lân, ja: ’t opropt yn de tsjinst
For Inglâns foarst, dy’t longret nei dit lân!
RADBOD.
Hwet seistû dêr? Dat ’s nij!
THIED.
’t Wol my wol oan:
’t Wier gûchlerij, hiel dat oerstjûr gedweep.
’t Is goed det wy dit hearre. Gean dyn gong.
EBROÏM.
Myn hear seit jim: it is dy selde man
Dy’t my bistookle hat, nou tsjien jier lang;
Dy’t my birabbe en húnde, dy’t myn folk
Oanhise ta forset tsjin d’ egen foarst;
Myn slimste fijân, út de Hel forriisd
Ta striid tsjin dit biwâld dat God my joech—
Dyselde man giet frij yn Fryslân roun.
En om’t ik wit, ho’t frjeonskip ús forbynt
Mei mienskip fen bilang—him stjûrt de dea
Nei jim èn ús—en ho’t it wijd fordrach
Us bynt yn frede en mylde ienriedichheit,
Sa stjûr ik goud en ljocht jewiel, en ’k bid
Jim wizens, my to foegjen yn myn winsk,
Us lân ta heil, ús frjeonskip ta in boarch—
Ban dy misdied’ger fen jim oarden wei,
En leevrje my dy flokte tsjoender út.
YDWINE.
O skandlik útstel! Tinkst det Fryslân’s hear
Om leffe ginst hwa’t hy as gasten rôp
Forriede scil for blinkend goud, for jild?
THIED.
Ydwine, swij. In bernlik fanke as dû
Hat gjin bigryp oer sok in ryksbilang.
YDWINE.
Foarstinne, ik wit hwet goed en earleas is,
En hwet dy man hjir seit, is skande-tael.
RADBOD.
Hear net nei hjar—hjar stimme is sûnder krêft.
Ik rekk’nje my gjin frjeon fen hwa’t dy stjûrde,
En iepen siz ’k, ik haw in hate yn him,
Om’t hy for Kristus bûgt en Fryslân’s ryk
De dea dwaen wol—né, sprek myn wird net tsjin—
Mar ek dy preester haetsje ik in myn hert,
Syn tael is my fenyn, syn dwaen in ûnk
Fen Hela sels nei Fryslân’s oarden stjûrd,
En ljeaf is my syn fal en bliid syn dea:
En dêrom scil ’k, al ha ’k ek hate yn jim,
Dy foar de kening stypje mei myn wird.
THIED.
Sa scil ek ik; syn delfal is my nocht.
YDWINE.
Bin dit myn beppe en broer? Hat hate den
Eltse ealens út hjar siel fordreaun? O lok
Det net by jim de krêft leit ta bislút!
Det hy dy’t nou it lân bistjûrt, myn Heit,
Great is fen siel en op gemienheit spijt!
RADBOD.
Dû neamst ús dwaen gemien? Wit hwetstû seist!
YDWINE.
Wit hwetstû dochst! In griis en krêftleas man
Nei heite winsk komd yn ús lân, scistû
In flaeikjend kening yn de boalshân jaen!
Fij Radbod, fij! Ik tocht dy great en heech—
Ho falstû yn dyn domme, ûnweard’ge haet!
En beppe Thied, ek jy? Sa’n minne died
Bifoardrje jy en stean jy foar? Bin dit
Dy’t Walhal hoedzje scil tsjin fal en dead?
’t Mei sinke yn pún, as sok in godleas dwaen
It hoedzje moat en nije krêften jaen!
RADBOD.
(foar Ydwine, forwoedend, driigjend)
By Thor, swij stil ef ’t is dyn lêste moarn!
DE BOADE.
(by de yngong)
De kening kindiget syn komst jim oan.
10. _Aldgillis_, yn ornaet; _Jûle, Bernlef, Holder, Ydwine, Radbod,
Thied, Ebroïm;_ op ’e eftergroun _Wilfrid_ en _de Pylger._
EBROÏM.
(mei djippe bûgings)
Geneed’ge kening, for hwaens each nin tsjoed
Noch tsjuster mear bistiet, hwaens rjuchtlik moed
Misdiedigens kastijt, en foarstlik lean
Forseit for tsjinst, út ljeafde en earbied bean,
Hwaens ljochtsjend each dit tierich mêd oergiet
As sinnelaits oer iiz’ge Noarder-ierd’,
De Himel leanje jo nei wearde en trêft
Mei swide foarstlikheit en iivge krêft!
ALDGILLIS.
Hok swiete tael! ’t Kin mei hwet minder ta.
Niis hearde ik fen jins komst, en ’k hope sa,
Jy brochten my in frjeonlik wird, dat bliid
Fen frede en broerskip wier en sûnder niid:
Do lústre ien my ta, in griis âld man,
Him eange dêr hwet swiers en dûnkers fen.
Dos Hear, nim my dy twivel ôf, en ’k scil
Jo tsjûgnis jaen ek fen myn frjeonskipswil.
EBROÏM.
Forjow my, Hear ... jins wird forbjustret my...
Mar ’k swar ... by Odin’s greatens...
WILFRID.
(nei foaren, foars)
Skamje dy!
EBROÏM.
(sabeare yn deadskjeltme)
De tsjoender! Hill’gen, bid for ús! Jaen ljacht!
De hel brekt los! Hy bringt de dea, de nacht!
Tobek, dû hellegeast... Myn tong lûkt gear...
Forflokte tsjoenderij!... Ik kin net mear...
RADBOD.
Gjin noed, hâld út. Ik haw myn krêft, myn swird.
Dat hoedet goed, it is de hel to hird.
’t Wearstiet it better as it krús. Siz frij
Dyn boadskip út. Myn swird is boarch for dy.
Forflokt hwa’t tinkt det dat gjin feil’gens jowt!
YDWINE.
(klear en heech)
Feilich is inkeld hwa’t op God bitrout.
DE PYLGER.
(nei foaren komd)
’t Is eft in nij ljocht oer jins antlit leit...
YDWINE.
Noch skamje ik my oer egen neatichheit.
Mar moat troch skande en misdied Walhal stean,
Den scil ek ik nei Krist’ne Godshûs gean.
(_Opskoer. It doek lûkt ta_.)