En la jaro 1831a, mallongan tempon post la Revolucio, soldato
marshis, portante la pafilon sur la shultro kaj la tornistron sur
la dorso, tra la erikejo inter Moll kaj Desschel. Li baldau
alproksimighis al granda farmejo, kiu aspektis kiel kampobieno, kaj
montris sian loghbileton al viro kiu staris sur la sojlo. Tiu chi
vokis servistinon, kaj ambau, per amikaj elmontrajhoj, deprenis de
la soldato lian tornistron kaj aliajn necesajhojn. La juna militisto
miris pri tiu kora akcepto, kaj, frapante la shultron de la
kamparano, li diris senceremonie:
«Vi militservis, chu ne, farmisto?»
«Tamen ne,» respondis la kamparano, «sed vi certe trovos iujn tie
chi, kiuj povas paroli pri milito kaj bataloj.--Eniru, amiko: la
shinko kaj la biero jam staras sur la tablo.»
Enirante, la soldato vidis, sidantan apud la angulo de la fajrejo,
viron, kies vizagho kaj grizaj haroj tuj inspiris al li respekton.
Longa cikatro tra lia vizagho kaj la rubando de la Honorlegio sur
lia vesto, vidigis ke li estas tiu pri kiu la kamparano estis
dirinta: «kiu scias paroli pri milito kaj bataloj».
La maljuna militisto salutis la soldaton per bonvolema rideto kaj
montris al li la tablon, kvazau li volus diri: manghu unue kaj
trinku; poste ni parolos.
Dum la soldato plenumis tiun bonan konsilon kaj manghis la al li
prezentitajn nutrajhojn, li scivole lasis vagadi siajn okulojn sur
la personojn kiuj estis chirkau li.--En la fundo de la chambro
virino sidis antau shpinrado; apud shi staris la viro, kiun li unue
estis vidinta sur la sojlo de la farmdomo. Saneco kaj kvieta ghojo
heligis ilian vizaghon, kaj estis kvazau amradio brilis en iliaj
okuloj, chiufoje kiam ili unu la alian rigardis. Che l' alia flanko
de la virino sidis maljunega Avinjo, kiu per siaj rigidaj fingroj
ankorau sur puntkuseno intermovis la plektilojn.
Kiam la soldato estis dum kelka tempo direktinta siajn okulojn al
tiu parto de la chambro, li audis malantau si strangan kanton,
kies neordinara ritmo lin rigardigis al la fajrejo. Sur chiu genuo
de la viro kun la cikatro li nun vidis rajdantan sankoloran
infanon,--knabeton kaj knabineton,--kaj estis dum la kantado, ke la
avo rajdigis la infanetojn.
* * * * *
Baldau la juna soldato interkonatighis kun chiuj loghantoj de la
farmejo. Li trovis tiom da dolcha ghuado inter tiuj homoj, kiuj
chiuj shajnis kunigitaj per sama ligilo de amo kaj dankemo, ke, post
dumonata restado, li ne povis sin deteni vershi larmojn, kiam li
estis devigata adiaudiri la paceman kaj felichan familion, kiu
konsideris kaj amis lin kiel filon.
Je la momento kiam li, kun la tornistro sur la dorso, estis preta
por foriri, chiuj kunhejmanoj venis che la pordon kaj etendis
ankorau al li la manon de l' amikeco; li, kun malsekaj okuloj,
suriris la erikejan vojon, kaj, post kelkaj pashoj sin turnante, li
kriis kortushite:
«Adiau, sinjoro kolonelo van Milgem! Adiau, farmisto Daelmans!
Adiau, farmmastrino! Adiau, Avinjo Teerlinck! Adiau!»
Alveninte sur la erikejo, la soldato diris al si mem:
«Se mi estus verkisto au poeto, mi rakontus tiun strangan
historion.--Eble mi iam farighos tia. Nu, nu, sensencajho!»
Kaj tiam, plirapidigante sian marshadon, li antauenpashis lau la
ritmo de kanto, kiun li certe estis lerninta che la farmejo. Li
kantis:
Rikke-tikke-tak, Rikke-tikke-tu!
Fero varmighas,
Brako levighas.
Frapu vi, nu!
Rikke-tikke-tu.
Rikke-tikke-tak, Rikke-tikke-tu!
Fer' malmolighas,
Kor' kuraghighas.
Frapu vi, nu!
Rikke-tikke-tu.
Sinjoro leganto, vi vidas, chu ne, ke la juna soldato plenumis sian
promeson?