esti soldatoj. Ili nur ridetis, sed diris nenion. Laŭ mia opinio
ili ne estis policanoj, ĉar alie ili ja forpelus la netaŭgajn
knabojn. Ĝuste la saman tempon, kiam Ivan sin turnis, alvenis
du knaboj, el kiuj unu portis sur la brako korbon kun ovoj. Ili
partoprenis la ĝeneralan ĝojon. Ivan jen minacis la sinjoron en
la butiko, jen la bubojn. La butikisto fine aperis sur la sojlo
de la butiko kaj diris kelkajn vortojn al la armitaj viroj, kiuj
tamen ŝajnigis sin surdaj, ĉar ili faris nenion por silentigi la
bubojn, nek por forkonduki la minacantan mariston. Ĉi tiu fariĝis
pli kaj pli furioza kaj svingadis la bastonon, kvazaŭ li estus tuj
ĵetonta ĝin al la ridanta homamaso. Subite ovo flugis tra la aero,
priskribis belan duoncirklon kaj trafis la kuiriston ĝuste sur la
nazon, kie ĝi disrompiĝis. Laŭtegaj ridegoj kaj kriegoj eksplodis
ĉiuloke. La trafito kriegis kiel sovaĝulo, faris paŝon antaŭen
por sin ĵeti sur la bubojn, sed faletis kaj lasis fali la bastonon.
Li turnis sin por serĉi, kie ĝi falis, sed perdis la egalpezon
kaj falegis, kapo antaŭen, tra la granda vitro. Laŭta tintado de
rompiĝintaj pecoj de la vitro trafis miajn orelojn. La buboj kuris
for kaj jen mi vidis la kompatindan kuiriston. Liaj kruroj pendis el
la fenestro kaj la cetera parto de lia korpo kuŝis sur la elmetitaj
komercaĵoj. Li tiris la krurojn post sin kaj jen li sidis sur la
elmetejo. Li estis vundita sur la manoj kaj la vizaĝo, kaj momenton
poste lia vizaĝo estis sangkovrita. Li jam ne parolis, sed rigardis
ĉirkaŭe kvazaŭ ne sciante kio okazis. Mi staris je kelka distanco,
sed ne kuraĝis aliri al li, timante ke la butikisto farus al mi
malbonon. La du armitaj viroj iris en la butikon kaj deŝiris Ivan
de la elmetejo. Jen li staris kaj volis foriri, sed la butikisto
retenis lin kaj laŭta disputo fariĝis inter li kaj la armitaj
viroj. Fine tiuj ĉi kaptis la vunditan mariston ĉe la brakoj kaj
triope, Ivan en la mezo, ili forlasis la butikon kaj sekvate de la
buboj, kiuj estis revenintaj, trairis kelkajn stratojn, ĝis kiam
ili alvenis al granda konstruaĵo, antaŭ kiu staris du soldatoj kun
pafiloj. Granda pordo malfermiĝis, Ivan kun la armitaj viroj eniris
kaj la pordo refermiĝis post ili. Mi volis ankaŭ eniri, sed unu
el la soldatoj forpelis min. Estis al mi klare, ke la kuiristo sin
trovis en malliberejo kaj jen mi staris en la granda Patersburgo kun
sufiĉe da mono en mia poŝo, sed sen alia helpo. Mi ekploris, sed
pensante al Johano, mi forviŝis la larmojn, ĉar li ĉiam kuiris
siajn pizojn, _mi_ volis fari tion saman. Mi decidis atendi kun
pacienco, ĝis kiam la triopo revenus, sed kiel granda estis mia
disreviĝo, kiam post momento revenis nur la armitaj viroj. Kial Ivan
ne revenis ankaŭ? Ĉu li restus post tiu granda pordo? Volonte mi
demandus pri tio al la du viroj aŭ al la gardisto, sed ili ja ne
komprenus min. Antaŭsentante, ke pli longa atendado ĉe tiu pordo
estus vana, mi pripensis kion fari kaj decidis reiri al la haveno
por konduki unu el la ŝipanoj al la soldato, por ke ĉi tiu povu
informiĝi, kial Ivan ne forlasis tiun grandan konstruaĵon. Mi do
ekmarŝis, sed tuj ekhaltis; kien mi devus direkti la paŝojn? Tion
mi ne sciis kaj informiĝi pri la vojo al la haveno mi ne povis, ĉar
neniu komprenus min. Pli ol iam mi spertis, kiel maloportune al mi
estis ne povoscii paroli la lingvon de la urbanoj, en kies mezo mi
troviĝis. Mi estis kiel surdmutulo inter miloj da homoj. Kiu helpus
al mi? Mi rigardis ĉirkaŭe, ĉu okaze maristo preteriras, por ke
mi povu lin sekvi; eble li ja irus al ia ŝipo en la haveno kaj pere
de li mi povus retrovi la mian. Mi atendis, ĝis preteriris persono,
kiu laŭ la eksteraĵo ŝajnis al mi esti maristo, kaj mi sekvis lin
je kelka distanco. Longan tempon mi denove iris tra multaj stratoj,
kiuj estis pli belaj ol tiuj, kiujn mi ĝis nun vidis. La supozita
maristo ne iris havenon, sed ekhaltis antaŭ domo, kies pordon li
malfermis per ŝlosilo. Li malaperis post tiu pordo kaj kun li mia
espero, baldaŭ retrovi mian skunon. Lian revenon mi ne atendis,
sed iris plue tra tre belaj stratoj kaj laŭlonge de ĝardenoj.
Pli ol centfoje mi ekaŭdis pri ĝardeno, sed nun mi vidis unu kun
veraj arboj kaj eksidante sur pordo de unu el tiuj ĝardenoj, mi
admiris la arbojn kaj la florojn. Sur multaj lokoj staris pentritaj
benkoj, kie sinjoroj kaj sinjorinoj sidis. Vole-nevole mi ekmemoris
Johanon, kiu, kiel li skribis, post promenadoj ripozis sur tia
benko en Hamburgo. La postajn tagojn mi eble ankaŭ ripozus sur
benko. La postajn tagojn!... Min subite ekfrapis la penso, ke jam
alproksimiĝanta nokto antaŭiris la unuan postan tagon. Kie mi
devus pasigi tiun unuan nokton? Johano dormadis sub ponto aŭ en
sia subtegmentejo. Sed ponton mi ne vidis kaj subtegmentejon mi ne
havis en ĉi tiu urbo. Nur monon mi havis, kaj eĉ plenan sakon,
sed kiel mi devus lui ĉambreton (kvar- aŭ kvinetaĝan); kiel
mi komprenigus, ke mi deziras lui unu? Jen refoje la barilo, la
nesciado de la lingvo sin prezentis. Spite ĉion mi tamen devis
ie pasigi la unuan nokton, kaj mi ekserĉis. En tiuj ĝardenoj mi
ja ne povus kuŝi, sekve mi iris plue, ĉiam plue por serĉi. Jam
ekvesperiĝis, mi do devus rapidi kaj ne perdi tempon. Post longa
marŝado mi rimarkis ĝardenon, kiu estis tute ĉirkaŭita de alta
muro. Ĝardeno ĝi nepre estis, ĉar mi vidis la suprojn de arboj
supre de la muro. Mi laŭiris la muron kaj trovis feran barpordon,
kiu staris duone fermita. Mi rigardis internen. Granda ĝardeno kun
multaj arboj ĉe ĉiuj flankoj sin etendis antaŭ miaj okuloj kaj en
la malproksimeco apud la muro mi rimarkis malaltan dometon. Mi iris
tra la barpordo kaj ekpromenis. Nenie mi vidis homojn. Ĉiuloke sur
la herbo staris krucoj el marmoro aŭ el ligno kun oraj surskriboj,
kaj malgrandaj malaltaj tegmentformaj montetoj ŝajnis dissemitaj
ĉiuloke inter la krucoj. Mi iris plue tra vojetoj bele rastitaj
kaj miris pri la multaj girlandoj, kiuj kuŝis sur kelkaj montetoj
aŭ pendis sur krucoj. Plej multe frapis min la granda silento, kiu
regis ĉie. Nur kelkaj birdoj kantetis sur la arboj, sed krom tio
mi aŭdis nenion. Mi pensis, ke la posedanto de tia ĝardeno estus
tre riĉa sinjoro, sed samtempe mi ekmiris, ke la bela multekosta
ĝardeno estis tute forlasita. Promenante plue preter benketoj, mi
atingis la dometon. Ĝi estis preskaŭ malplena. Pentraĵoj malestis
same kiel fotografaĵoj aŭ spegulo. Nur ŝnuroj tre dikaj kaj kvar
fosiloj kuŝis ĉe unu muro, kaj ĉe la kontraŭa muro staris sur la
sabla planko du tre strangaj objektoj el nigre pentrita ligno. Ili
similis malaltajn benketojn kaj estis forporteblaj per du elstarantaj
lategoj, najlitaj ĉe la du plej longaj flankoj. Sur ĉiu benketo
kuŝis nigra tuko.
En ĉi tiu dometo mi decidis dormi, sed ĉar estis ankoraŭ tro frue,
mi eliris por promenadi, ĝis kiam mi fariĝus dormema. Mi sekve
promenadis tra la mallarĝaj vojetoj preter krucoj kaj montetoj,
sidiĝis de tempo al tempo sur benko por kviete rigardi la belan
ĉirkaŭaĵon. Fine mi laciĝis kaj eksentis, ke la dormo ekatakas
min, kaj mi reiris al mia dometo. Mi kuŝiĝis sur unu el la malaltaj
benketoj, kovris min per la nigra tuko, fermis la okulojn kaj baldaŭ
ekdormis.
Sesa Ĉapitro.
Mi imitas filozofon -- Mi klopodas „kuiri miajn pizojn“ -- Mia
lito malaperas -- Nova dormejo -- La kvar strangaj „kestoj“ -- Mi
serĉas laboron, sed ne ĝin trovas -- La nova „kesto“ -- Miaj
piedoj estas malsekaj -- Nova hejmo -- Mi estas lavata -- La familio
Romeskaŭ -- Kiel mi silabas -- Mi aŭdas muzikon -- Kio mi volas
fariĝi.
La postan matenon mi vekiĝis jam frue. La plej granda silento
ĉirkaŭis min, kiam mi sidiĝis sur mia benko por pripensi kion fari.
Mi memoris, ke Johano sin nomis „filozofo“, ĉar li ĉiam agis laŭ
cirkonstancoj. Mi tuj decidis sekvi lian ekzemplon, sternis la
nigran tukon sur la benko kiel mi estis trovinta ĝin, kaj eliris
eksterdomen.
Sur la Insulo kaj sur la ŝipo mi kutimadis lavi min ĉiumatene, sed
ĉar en mia nuna dormejo sin ne trovis akvo, mi devis eliri nelavita.
Tion mi trovis negrava, ĉar mi jam lavis min tiom da fojoj dum mia
vivo; kaj ĉar mia dometo estis pura, mi imagis, ke neniu povus vidi,
ke mi en ĉi tiu mateno ne lavis min. Cetere, povus ja okazi, ke
mi iel renkontus akvon, kaj tiam mi lavus min tuj. La vetero estis
mirinde bela kaj la birdoj kantadis pli bele ol la antaŭan vesperon.
Min ravis ilia kantado, kaj eksidinte sur benko tuj apud mia dometo,
mi aŭskultis. Neniam dum mia tuta vivo mi estis aŭdinta muzikon,
sed multfoje mia patrino legis pri ĝi. Tiu kantado de la birdoj
sonis en miajn orelojn, kvazaŭ ĝi estus muziko. Pensante ke mi same
bone povus aŭskulti promenante, mi ekpromenis kaj trairis multajn
vojetojn, ĝis kiam mi atingis la grandan kradpordon. Ĝi staris
nefermita kaj mi eliris la ĝardenon. Ŝajnis al mi strange, ke la
posedanto ne fermis tiun pordon, ĉar se tio ne estis necesa, li ja
ne bezonus ĉirkaŭigi la ĝardenon per alta muro. Kio ajn estus, mi
ne komprenis tion, sed jam ne pensante pri ĝi, mi promenadis plue.
Johano ĉiumatene promenadis en la urbo Hamburgo kaj aĉetadis panojn
kun sekvinberoj. Mi volis imiti lin kaj promenante serĉis butikon
por havigi al mi tiajn panetojn. En la stratoj, kiujn mi estis
trairinta, nenie estis panbutiko; mi sekve devis serĉi en aliaj
stratoj. Sed timante perdi la vojon al mia dometo, mi bone atentis,
kien mi direktis miajn paŝojn. En flanka strateto mi fine rimarkis,
kion mi serĉis, kaj feliĉa, ke mi ne bezonus marŝi tra pluaj
stratoj, mi eniris la butikon. Post ligna tablo, kiu aspektis kiel
longa kesto, sidis dika juna virino kun ruĝaj vangoj. Ŝi afable
ridetis kaj demandis ion al mi; anstataŭ respondi mi ankaŭ ridetis
kaj montris kelkajn sekvinberajn panetojn. Ŝi metis du el ili sur la
tablon antaŭ mi, sed mi montris al ŝi kvin fingrojn, komprenigante
per tio, ke mi bezonas kvin panetojn. Ŝi rigardis min kun kompato,
verŝajne ŝi kredis min surdmutulo, kaj elpoŝigante mian tutan
trezoron, mi elprenis plenmanon da moneroj kaj etendis al ŝi mian
manon. Ŝi rigardis min kun miro, ekzamenis la nikelajn monerojn
kun atento, remetis ilin sur mian manplaton kaj elektis unu el la
moneretoj el arĝento, kiujn al mi estis doninta la dancanta maristo.
Mi prenis la kvin panetojn kaj eliris, ekstere mi enpoŝigis mian
monujon. Rigardante malantaŭen al la afabla virino, mi vidis, ke ŝi
salutas per la kapo ĉiam ridetante, kaj mi decidis tuj, ĉiam aĉeti
miajn panetojn en tiu butiko. Returnante min laŭ la samaj stratoj,
kiujn mi bone ekmemoris, mi eksidis sur benko en unu el la belaj
parkoj kaj manĝis du panetojn, kiujn mi, same kiel Johano, trovis
bongustaj.
Ĉe miaj gepatroj kaj sur la ŝipo mi kutimis trinki kafon aŭ lakton
je la matenmanĝo, kaj mi rigardis ĉirkaŭe, ĉu laktvendisto
preteriras, por ke mi povu aĉeti iom da lakto, tute ne pensante
pri tio, ke mi ne posedis laktujon. La sorto ne estis favora al mi,
ĉar vendisto de lakto ne prezentis sin. -- Nu -- mi pensis, --
aliloke mi ja trovos okazon por trinki, ĉu pagante ĉu senpage.
Mi sciis, ke akvo kostas nenion, kaj mi esperis trovi ie puton
por trinki senpage. Mi enpoŝigis la tri restintajn panetojn por
manĝi ilin en la tagmezo aŭ poste (tio dependus de cirkonstancoj,
kiel dirus Johano), kaj kviete mi rigardis la ĉirkaŭaĵon. Multe
da preterpasantoj jam ne interesadis min, sed de tempo al tempo
mi vidis personojn, bestojn aŭ objektojn, kiuj al mi estis tute
fremdaj. Promenante kun la kuiristo (kompatinda viro; li eble sidis
ankoraŭ en tiu granda konstruaĵo), mi estis vidinta pentritajn
hundojn, kaj nun, sidante sur benko, mi vidis pentritajn katojn
kaj eĉ pentritan bovinon, kiun pelis antaŭ si homo kun blanka
antaŭtuko. Mi vidis eĉ pentritan sinjorinon, kaj pri ŝi mi miris
plej multe. Tiu sinjorino, kiu promenis kun tre bela knabineto, kiu
ne estis pentrita, okaze sidiĝis sur mia benko, sed kiel eble plej
malproksime de mi. Ŝiajn vangojn kovris dika tavolo da ŝmiraĵo.
Ekvidante, ke mi rigardas ŝin kun miro, ŝi leviĝis kaj foriris kun
la knabineto.
Sur mia Insulo mi neniam vidis duradajn veturilojn (veturilojn ni
tute ne havis, kaj en la libroj mi vidis nur kvarradajn), sed en
Patersburgo miloj da viroj, virinoj kaj geknaboj veturis sur ili.
Johano nomis ilin bicikloj. Mi trovis ilin tre amuzaj, sed ŝajnis al
mi, ke estas malfacile veturi sur tiuj du radoj kaj mi demandis al
mi, ĉu mi povus lerni pieduzi ilin. Tiel rigardante kaj pensante, mi
pasigis longan tempon kaj tiam mi denove ekpromenis.
Bedaŭrinde mi ne povis legi, alie mi irus al legsalono, same kiel
Johano en Hamburgo. Sed por rigardi pentraĵojn, oni ne bezonas
la legarton; mi do povus eniri muzeon, sed kie ĝin trovi? Mi ne
povus informiĝi pri la vojo tien, nek pri la loko, kie mi povus
aŭskulti koncerton, ĉar tiu sama barilo, la nesciado pri la lingvo
de la Patersburganoj malebligis tion al mi. Ho, se mi nur povoscius
paroli kiel la urbanoj, tiam sen dubo mi fariĝus filozofo kiel
Johano; tiam mi povus lui subtegmentejon kaj ludi en la teatro; sed
antaŭe mi devus studadi....., sed kiel? Mi ja povus diri al neniu,
ke mi deziras studadi. Ĉiuj tiaj pripensoj amasiĝis en mia kapo,
kaj timante, ke fine min ekkaptus kapdoloro, mi decidis „kuiri
miajn pizojn“ kaj kviete atendi. La sorto ja helpus al mi, kaj
provizore min kontentigis la penso, ke mi posedas dormejon por pasigi
la noktojn, monon por aĉeti sekvinberpanojn kaj liberan tempon por
promenadi laŭ deziro; kaj mi promenadis laŭdezire, ripozante en
intertempoj sur benko, manĝante sekvinberajn panetojn, kiujn mi
ĉiutage aĉetis de la afabla ruĝvanga virino, kiu baldaŭ konis
min kaj ĉiam kredis min surdmutulo. La sperto instruis al mi, kiom
mi devis pagi por kvin panetoj, kaj kun preta mono mi aĉetadis ilin
en la sekvantaj tagoj, ĉiam je la sama tempo en la mateno. Ĉe
puto mi trankviligadis mian soifon, tiel ke mi jam ne penis trovi
laktovendiston. Kiam mi estis vespermanĝinta, mi regule iris al mia
dometo, kaj refoje dormis tie sub tiu nigra tuko, kvazaŭ mi kuŝus
sur mia propra lito de mia Insulo. Tiel pasis kvar tagoj. Kiam en
la kvina vespero mi revenis en mian dormejon, mi tuj vidis, ke la
du benketoj kun la nigraj tukoj estis malaperintaj. Mi sekve devis
dormi sur la sabla planko kaj sen kovrilo, sed ĉar la nokto ŝajnis
al mi varmeta, mi rezignaciis, esperante, ke mi retrovus mian tutan
liton en la sekvanta vespero. Mi tamen ne povis dormi, la sablo
estis tro malseka kaj malvarma kaj kiel ajn mi klopodis „kuiri
miajn pizojn“, ili estis tro malmolaj, la dormo ne ektuŝis miajn
okulojn kaj mi eliris la dometon por kuŝiĝi sur unu el la benkoj
en la ĝardeno. Apenaŭ mi kuŝis, ne malproksime de mia domo jen
subite mi aŭdis super mia kapo raŭkajn kriojn de iu birdo. Tiu
birdo, kiun mi vidis, ĉar la luno lumis klare, seninterrompe eligis
la saman tirtonan u... u... u! Mi ekkaptis mian bastoneton, kiu
ĉiam akompanis min kaj ĵetis ĝin inter la branĉojn por forpeli
la malkvietiganton de mia ripozo. Ĝi forflugis, sed residiĝis sur
alia proksima arbo, kie ĝi tuj daŭrigadis turmentadi min per la
samaj u... u... -krioj. Por la dua fojo mi fortimigis ĝin, sed ho
ve, sur alia arbo samspeca birdo komencis blekakompani la unuan, kaj
ambaŭ birdoj tiel kaj tiom plenigis la aeron per siaj krioj, ke mi
preskaŭ ne dormis la tutan nokton. Fine je mateniĝo ili flugis for
kaj mi ekdormis, sed du horojn poste miaj membroj estis tiel rigidaj
pro malvarmo, ke mi vekiĝis. Mi ekstaris kaj aliris al la elirejo
de la ĝardeno. La pordo tamen estis fermita, kaj mi ne povis eliri.
Estis laŭ mia opinio la unua fojo, ke la posedanto de la ĝardeno
fermis tiun pordon, sed esperante, ke ĝi baldaŭ estus malfermita,
mi promenis plue tra multaj vojetoj, kaj alvenante la duan fojon
ĉe la pordo, mi trovis ĝin nefermita. Mi faris mian ĉiumatenan
promenadon, kaj aĉetinte kvin panetojn ĉe la ruĝvangulino, mi
eksidis sur parkbenko por matenmanĝi. Mi ĵus ekmordis en mian
unuan paneton, kiam preteriris viro kun ĉareto plena je fruktoj.
Mi postkuris lin kaj montrante al li grandan moneron el arĝento,
mi komprenigis, ke mi deziras aĉeti kelkajn pomojn. Li akceptis la
moneron, donis al mi kvin pomojn kaj daŭrigis sian vojiron, gardante
la tutan moneron. Mi returnis min al mia benko, estis feliĉa kun mia
manĝaĵo, sed opiniis la pomojn tre multekostaj, ne komprenante,
ke la vendisto estis trompinta min. Mi manĝis du el la pomoj kaj
enpoŝigis la ceterajn kune kun tri panetoj por manĝi poste en la
tago. Mi pensis pri la pasinta nokto kaj timis, ke mi estus devigata
dormi refoje sur tiu benko sub la ĉielo. La penso ektimigis min, kaj
mi _vole-nevole_ pensis pri mia lito en la gepatra domo kaj pri
la liteto sur la ŝipo. Mi tamen pensis: „mi kuiros miajn pizojn“
kaj agos laŭ cirkonstancoj. La ĉirkaŭaĵo, en kiu mi nun estis
sidanta, jam ne interesadis min tiom, kiom la unuajn tagojn, ĉar
mi jam kutimis al ĝi, kaj iom post iom mi sentis ekenuon. Trairi
aliajn, al mi nekonatajn stratojn por serĉi novajn ĉirkaŭaĵojn,
mi ne kuraĝis, timante, ke mi ne povus retrovi mian dometon; mi
sekve pasigis la tutan tagon en la parko, kaj je la vespero reiris al
mia ĝardeno. Malfeliĉe la sorto estis denove al mi malfavora, ĉar
la dometo estis tute malplena, kaj ĉar la sabla planko ne plaĉis
al mi, mi eliris por serĉi alian dometon; la ĝardeno estis tiel
granda (mi pensis), eble ie mi trovus pli oportunan dormejon. Mi
serĉis longan tempon kaj jam timis ne trovi, kion mi deziris, kiam
ankoraŭ pli malgranda dometo ol tiu, kiun mi forlasis, ektrafis
miajn okulojn. Ĝi staris sur izolita loko en angulo de la ĝardeno
post arbetaĵo ĉe la muro kaj estis tre malalta kaj kaduka kaj
pro la malmola sabla tero enprofundiĝis en ĝin preskaŭ ĝis la
pinta tegmento. Mi iris ĉirkaŭ la stranga konstruaĵeto kaj trovis
ŝtonan ŝtupareton kondukantan en kvarangulan foson, kvin paŝojn
malsupren. Mi malsupreniris la ŝtupareton kaj staris antaŭ ŝlosita
pordeto. Mi bedaŭris, ke la pordo estis ŝlosita kaj serĉante
plue, trovis ĉe la kontraŭa flanko de la dometo unu fenestron sen
vitro, sed kun tri stangetoj el fero. La kadro tamen, en kiu staris
tiuj stangetoj, estis tiom vermotruita kaj putrinta, ke mi per mia
tranĉilo facile povis forigi ilin. Mi faris tion kaj englitis tra la
kadro en la dometon. Ĝia interno estis pli malgranda kaj multe pli
malalta ol tiu de mia antaŭa dometo, sed la planko estis el ligno.
Ĉe ĉiu el la plej longaj muroj staris du brunaj „kestoj“, el kiuj
tri estis tre malnovaj kaj verŝajne kadukaj, ĉar feraj ligiloj
ĉirkaŭis ilin, por ke ili ne disfalu. Krom tiuj kestoj, kiujn mi ne
kuraĝis kaj ne volis malfermi, ĉar ili ja ne apartenis al mi, nenio
estis en la dometo. Mi tuj decidis pasigi tie la estontajn noktojn
kaj dormis jam tie la alproksimiĝantan. La postan matenon mi rampis
tra la fenestreto, ordigis poste la stangetojn, tiel ke neniu povus
vidi, ke mi tuŝis ilin, kaj iris sur la stratojn por aĉeti ion, kio
povus utili al mi kiel kovrilo dum la noktoj, kaj mi aĉetis specon
de mantelo. La vendisto tamen postulis por ĝi tiom da mono, ke
restis al mi nur unu granda monero el arĝento kaj dudek malgrandaj
moneretoj. La nikelan monon, senditan de Johano, neniu volis akcepti,
ĝi sekve estis al mi tute senvalora.
Ŝajnis al mi, ke Johano estas alispeca filozofo ol mi, ĉar
li sin amuzis, farante nenion krom promenadi; sed tio jam ne
plaĉis al mi. Mi dezirus labori, sed kiel sciigi al la homoj
mian deziron? Kvar pluaj tagoj pasis kaj estis al mi, kvazaŭ ili
daŭrus kvar semajnojn. Mi promenis kaj promenis, manĝis panetojn
kun sekvinberoj, sidis sur la parka benko kaj dormis en mia malalta
dometo sub mia mantelo kaj inter la kvar „kestoj“, sed intertempe
mia mona posedaĵo plimalgrandiĝis en teruriga maniero. Kion mi
devus fari, post kiam mi estus elspezinta mian lastan moneron? Mi
preskaŭ ne kuraĝis pensi pri tio, kaj malĝoje mi pasigis tagon
post tago. La vetero ĉiam plimalvarmiĝis kaj mi jam ŝanĝis mian
lastan arĝentan moneron, kaj kalkulante miajn restantajn moneretojn,
mi kun teruro antaŭvidis, ke post du semajnoj mi posedus nenion plu
krom la nikelaj moneroj de Johano, kiujn neniu volis akcepti. Kvar
pluaj tagoj pasis kaj la kvinan mi decidis serĉi laboron, sed denove
tiu sama barilo, la nesciado de la Patersburga lingvo, sin prezentis
al mi. Tamen mi farus mian eblon, kaj enirinte butikon, kie mi vidis
du personojn, kiuj post fenestro en malgranda strato riparis ŝuojn,
mi penis sciigi al ili, ke mi dezirus labori ĉe ili. Komence ili sin
amuzis pro miaj gestoj, sed fine ili forpelis min. Mi sciis antaŭe,
ke aliaj metiistoj sammaniere forpelus min, se duan fojon mi klopodus
akiri laboron, kaj plorante mi iris laŭ la stratoj kaj pasigis la
noktojn inter la kvar „kestoj“. La malbona vetero fariĝis ankoraŭ
pli malbona. Tagoj pasis; miaj vestoj eluziĝis kaj en unu vespero,
returninte min en mian dormejon (estis ankoraŭ frue, sed jam iom
mallume), mi rimarkis, ke en la plandoj de miaj ŝuoj estas truoj.
Monon por aĉeti novajn aŭ por riparigi la miajn preskaŭ eluzitajn,
mi ne posedis, ĉar tio kostus ja tro multe, kaj restis al mi nur
sufiĉaj moneretoj por aĉeti panojn por kvin tagoj. Sed ankoraŭ
ĉiam „mi kuiradis miajn pizojn“; mi esperis, ke la sorto fine iel
helpus al mi.
Mi dormis refoje sub mia mantelo kaj la sekvantan matenon mi
vidis, ke estis neĝinta dum la nokto. Grandaj neĝeroj disflugis
ankoraŭ en la aero kaj la blanka neĝtavolo, kovranta la teron,
plidikiĝis ĉiumomente. Ĉu mi elirus? Ĉu mi restus en mia dometo?
Mi pripensis kaj tiam decidis aĉeti dek panetojn kaj kun tiuj mi
tuj revenus por ne plu eliri la tutan tagon nek la sekvantan. Mi
ekpaŝis en la neĝo kaj sentis la malvarmon penetri miajn ŝuojn,
sed mi ja devus manĝi.
Mi sekve iris plue mian vojon, aĉetis la panetojn kaj reiris kiel
eble plej rapide en mian dometon.
Mi demetis la malsekajn ŝuojn kaj ŝtrumpojn, el kiuj fluis la akvo,
kaj frotinte miajn piedojn por varmigi kaj sekigi ilin, mi restis
sidanta sur la planko kaj pripensis kiel ĉiam oni pripensas, kiam
oni estas tute sola kaj sen okupoj. Mi pensis pri mia Insulo, pri la
skuno, kun kiu mi alvenis en Patersburgo, pri la ĝibhava kuiristo,
pri la dancanta maristo kaj pri Johano. Fine ekvesperiĝis kaj mi
kuŝiĝis por dormi. Miaj piedoj tamen estis tiel malvarmaj, ke mi
ne povis dormi, tial mi denove frotadis ilin, ĝis kiam ili iom
varmiĝis kaj duan fojon mi klopodis dormi. Sed la ekpenso, ke post
du tagoj mi estus sen mono kaj ke miaj truhavaj ŝuoj ne ebligus al
mi eliri pro la neĝo, tiel ĉagrenis min, ke mi eksidis kun la dorso
kontraŭ nun el la kestoj kaj iĝis preskaŭ malesperanta.
Johano kutime diris, kio ĉio fariĝos bona, se oni nur kuiras siajn
pizojn; sed la miaj estis tro malmolaj. Mi sentis min tiel forlasita
kaj mizera, ke mi ne povis plu reteni la larmojn, kaj kovrante la
vizaĝon ambaŭmane, mi laŭte ekploris. Grandaj larmoj fluegis inter
miajn fingrojn kaj ekvarmigis miajn manojn, sed la varmeco daŭris
nur mallonge, ĉar la frosto estis tiel severa, ke baldaŭ strioj da
glacio frostkunigis miajn fingrojn.
-- Ho Dio! -- ekkriis mi. -- Kial mi forkuris de mia domo?
Kaj mi pensis pri mia subtegmentejo sur la Insulo kaj pri mia varma
lito, en kiu mi tiel bone kaj feliĉe povis dormi kun la kato sur
la brako kaj la hundo sur la piedoj. Ho, ke mi estus refoje tie ...
kiel varme al mi estus kaj kiel mi estus feliĉa! -- La filozofio
de Johano tute ne taŭgas --, diris mi, -- ĉar neniu povas kuiri
siajn pizojn en tia severa malvarma vetero, dum li sidas tiel kurba
en malalta dometo, kies fenestro ne havas vitrojn, kie staras nek
forno por varmigi, nek estas lito por kviete kaj feliĉe dormi.