Tum juvenis lacrimans: «Restare hæc ordine duro
Lamentor rebus Latiis: sed luce remota
Si nulla est venia, et merito mors ipsa laborat, 870
Perfidiæ Pœnus quibus aut Phlegethontis in undis
Exuret ductor scelus, aut quæ digna renatos
Ales in æternum laniabit morsibus artus?»
«Ne metue, exclamat vates, non vita sequetur
Inviolata virum: patria non ossa quiescent. 875
869. _luce remota_, vita finita, post mortem in inferis.
870. _venia_ criminum.
--_mors ipsa laborat_, doloribus, calamitate, h.e. mortui quoque et
animæ in inferis plectuntur et patiuntur mala. Hæc formula docta est
et exquisita, non dura, ut notat Ern.
871 sq. Cf. simil. loc. de pœnis, a _Pœno_, Hannibale, olim luendis,
et extremis ejus fatis, sup. II, 699 sqq.
--_in undis exuret scelus_; cf. XVII, 564, et Virg. Æn. VI, 742,
ibique Heyne.
873. Cf. sup. ad v. 839.
875. _Inviolata vita_, est vel flagitiis non contaminata, a
scelere pura, vel quæ malis non urgetur aut vexatur, adeoque jucunda
et felix: hoc aptius est loco nostro.
--_patria non ossa quiescent_; vid. ad II, 574 et 701 sq.