HINGGÍL SA _O_ AT _U_

G. ¿Alín namán ang mg̃a panutong dapat pairalin ukol sa paggamit ng̃

_o_ at _u_, upáng mabigyáng hanggá ang malimit na pag-áalang̃anin

sa pagsulat?

N. Ang mg̃a panutong dapat sundín ay itóng mg̃a sumúsunód:

_Una._--Ang simulâng pantíg ng̃ mg̃a salitâng tagalog, magsimulâ man

sa ting̃ig ó kayâ’y pangtinig, ay dapat gamitin ang _u_ na siyáng

lalòng tumpák at may maraming gumágamit kay sa _o_ na lubhâng masaguwâ

sa unahán. Halimbawà: _utos_, _uling_, _uban_, _usá_, _ulól_, _bulág_,

_tutol_, _lubáy_, _kulam_, _luhog_, atbp., at hindî _otos_, _oling_,

_oban_, _osá_, _olól_, at ibá pa paris ng̃ ginagawâng pagsulat ng̃

mg̃a praileng mánanagalóg.

_Pásubalì._--Ang mg̃a salitâng _oo_, _opò_, _oróy_, _¡oh!_, _loób_,

_boo_, _poót_, _poók_, _totoó_, at ibá pa, at sakâ ang mg̃a salitâng

buhat sa kastilà, gaya ng̃ _oras_, _oros_, at ibá pang gangganitó.

_Ikalawá._--Ang katapusáng pantíg ng̃ mg̃a salitâng nag-áalang̃aning

isulat ng̃ _o_ at _u_, magtapós man sa ting̃ig ó kayâ’y pangtinig,

ay _o_ ang dapat gamitin na siyáng lalòng angkóp sa ating pagbigkás

at pangdiníg kay sa _u_ na lubhâng matigás at masamâng pakinggán.

Náitó ang iláng halimbawà:

Tubó at dî Tubú.

Tuksó „ Tuksú.

Butó „ Butú.

Pusò „ Pusù.

Birò „ Birù.

Suyò „ Suyù.

Dugô „ Dugû.

Larô „ Larû.

Sulô „ Sulû.

Buslô „ Buslû.

Mánunubós „ Mánunubús.

Maramot „ Maramut.

Tapós „ Tapús.

Utos „ Utus.

Tutol „ Tutul.

Kutós „ Kutús.

Maayos „ Maayus.

Subok „ Subuk.

Lipós „ Lipús.

Bastós „ Bastús.

_Pásubalì._--Ang mg̃a salitâng _nakú!_ _hú!_ _sús!_ atbp. na dapat

gamitan ng̃ _u_ at hindî _o_. Gayón din ang iláng salitâng kastilà

na isinusulat sa wikà natin, gaya ng̃ _Hesús_, at ibá pa.

Balarilang Tagalog · 第 349 / 396 题