Ĉu demetante la diecon,
Vi tial mokas koramecon?
Ĉu iam vi aŭdis tian riproĉegon?
Dum nuraj viroj amindumis,
Nenian vundon ĝi plenumis.
Ŝi nomas min bruto.
Se moko el l' okuloj viaj
La amon naskas en la miaj,
Ho ve, do kion ili naskus,
Se sub mildeco ili maskus!
Mi amis vin, malgraŭ riproĉoj,
Do kiom gajnus viaj petoj!
Li kiu portas tion al vi
Ne scias pri la amon en mi;
Per li decidon diru vian
Ĉu vi akceptos l' amon mian;
Se vi rifuzos la proponon,
Havante en la koro ŝtonon,
Se tion devos li raporti,
Mi tuj eltrovos kiel morti.
Sil.
Ĉu vi nomas ĉi tion riproĉo?
Cel.
Ho ve, kompatinda paŝtisto!
Roz.
Ĉu vi lin kompatas? Ne, li ne meritas kompaton. Ĉu vi volas ami tian
virinon? Jen, ŝi faras el vi instrumenton, por muziki je vi falsajn
tonojn! Tio estas neelportebla! Nu, iru vian vojon al ŝi,--ĉar mi
vidas ke la amo jam faris el vi dresitan rampaĵon,--kaj diru ĉi tion
al ŝi: ke se ŝi min amas, mi ordonas al ŝi ke ŝi vin amu; kaj se ŝi
ne obeos, mi ne ŝin akceptos, escepte se vi pro ŝi pledos. Se vi
estas vera amanto, foriru, ne respondante; ĉar jen venas aliaj
personoj.
[Silvio foriras.]
Eniras Olivero.
Oli.
Amikoj, bonan tagon! Ĉu vi scias
En tiu ĉi landparto kie staras
Domet' de olivarboj enbarita?
Cel.
Jes, okcidente, en valet' apuda:
Tenante je la dekstra tiun vicon
De saliketoj, laŭ la rivereto
Murmuretanta tie, vi alvenos
Al tiu eta domo. Sed nuntempe
Neniu ĉe ĝi estas.
Oli.
Se mi juĝas
Laŭ priskribaĵ' donita, mi vin konas:
Ĉar oni diris, "La junulo estas
Virinsimila, blonda, kaj kondutas
Kiel fratin' matura: la virino
Malalta estas, kaj pli brunvizaĝa
Ol sia frato:" Ĉu vi mem ne estas
La posedanto de l' serĉata domo?
Cel.
Sen fanfaron' ni diros, jes, ni estas.
Oli.
Orlando al vi sin rememorigas,
Sendante nun al tiu ĉi junulo
--De li nomita lia Rozalindo,--
La jenan sangkovritan poŝotukon.
Ĉu vi li estas?
Roz.
Jes. Pri kio do
Ni devus nun el tio ĉi sciiĝi?
Oli.
Pri hontindaĵo mia; se vi volas
De mi sciiĝi kia vir' mi estas,
Kaj kiel, kial, kie la poŝtuko
Sangmakulita estas.
Cel.
Jes, rakontu!
Oli.
Orlando, kiam li de vi foriris,
Promesis al vi ke post unu horo
Li tuj revenos. Tiam tra l' arbaro,
Jen dolĉe jen maldolĉe meditante,
Formarŝis li. Aŭskultu kio okazis!
Ekrigardante flanken, li ekvidis,--
Sub kverko kies branĉojn maljuneco
Je musko kovris, kies alta supro
Pro antikveco tute nuda estis,--
Mizeran ĉifonulon, nerazitan,
Kaj nekombitan, kiu dormis tie.
Kaj ĉirkaŭ lia kolo sin kunplektis
Serpent' orverda, kiu sian kapon
Alproksimigis, vigle minacante,
Al lia buŝo. Tiam ĝi, subite
Orlandon ekvidinte, sin malplektis,
Kaj per glitad' onduma, tuj forrampis
Sub arbetaĵon. En ĉi ties ombro
Jen kaŭris leonino, kies mamoj
Jam elsuĉitaj estis, kun la kapo
Surtere, rigardante katsimile
Ĝis kiam ekmoviĝos la dormanto.
Ĉar estas laŭ la reĝa karaktero
De tiu besto, ke ĝi manĝokaptos
Nenion, kio ŝajnas jam mortinta.
Vidinte tion ĉi, Orlando iris
Proksimen de la viro,--kiu estis
La pli maljuna frato, lia propra!
Cel.
Ho, mi lin ofte aŭdis parolanta
Pri tiu frato, kaj li nomis lin
La plej kontraŭnatura kiu iam
Ekzistis inter homoj.
Oli.
Juste tiel
Li nomis lin, ĉar mi mem bone scias
Ke li kontraŭnatura estis.
Roz.
Sed pri
Orlando: Ĉu li lasis tiun tie
Por formanĝata esti de l' malsata
Kaj mamsuĉita leonin'?
Oli.
Dufoje
Li forturniĝis, tion intencante,
Sed bonkorec', pli nobla ol revenĝo,
Kaj la Naturo, pli potenca ol
Okazo rajtigita, lin devigis
Batali kontraŭ tiu leonino;
Rapide mortis ŝi per lia mano:
Kaj meze de la brua batalado
Vekiĝis mi.
Cel.
Ĉu vi la frato estas?
Roz.
Ĉu estas vi do kiun li mem savis?
Cel.
Vi estas tiu, kiu tiel ofte
Penadis lin mortigi?
Oli.
Estis mi,
Sed ne plu estas mi la sama viro;
Kaj mi ne hontas, al vi klarigante
Eĉ kia mi ja estis, tial ke
La konvertiĝo mia al mi donas
Tre dolĉan senton, per komparo nuna
Al tio, kio mi antaŭe estis.
Roz.
Sed pri l' poŝtuko, tiu sangkovrita?
Oli.
Mi tuj klarigos: kiam ni kun larmoj
Kaj plej amike unu al l' alia
Rakontis ĉion ĝis nun okazintan,--
Ekzemple, kiel mi alvenis tien,--
Mallongavorte, li min alkondukis
Al tiu bona Duko, kiu donis
Vestaĵon puran al mi, kaj nutraĵon,
Rekomendante min je l' amo zorga
De mia frato, kiu, min rapide
Al sia groto kondukinte, tie
Sin senvestigis: kaj sur lia brako
La leonino estis forŝirinta
De l' karno iom; kaj la tutan tempon
La vundo estis ellasinta sangon;
Li svenis tiam; kaj svenante kriis
Je Rozalindo; nu, mallongavorte,
Mi lin rekonsciigis, kaj bandaĝis.
Kaj post nelonga tempo, li, estante
Fortkora, min ĉi tien al vi sendis,
Eĉ kvankam nekonatan, por rakonti
L' okazintaĵon tutan, por ke vi
Pardonu al li la promeson lian
Malplenumitan; ankaŭ por transdoni
Poŝtukon tiun ĉi, sangmakulitan
Je lia sango, al la juna viro
Paŝtista, kiun li ŝerceme nomas
La Rozalindo lia.
[Rozalindo svenas.]
Cel.
Ganimedo!
Ho Ganimedo! Kara Ganimedo!
Oli.
Personoj multaj svenas, ekvidante
La sangon.
Cel.
Ne, pli grava la kialo!
Ho, Ganimedo! Kara Ganimedo!
Oli.
Sed jen, li jam rekonsciiĝas iom.
Roz.
Ho ke mi nur ĉehejme estu nun!
Cel.
Ni alkondukos vin rapide tien.
Mi petas, ĉu vi lin je l' brako prenos?
Oli.
Estu kuraĝa, junulo! Ĉu vi estas viro? Vi ne havas viran koron!
Roz.
Ne, mi konfesas tion! Nu, Sinjoro, ĉu oni ne konsentus ke mi bone
ŝajnigis tion? Mi petas al vi, diru al via frato kiel bone mi
ŝajnigis. He, ho!
Oli.
Ĉi tio ne estis ŝajnigado: via vizaĝkoloro tro klare atestas ke ĝi
estis reala sufero.
Roz.
Ŝajnigita, mi certigas al vi.
Oli.
Nu do, estu kuraĝa, kaj ŝajnigu la virecon.
Roz.
Tion mi faras: sed, efektive, laŭrajte mi devus esti virino.
Cel.
Venu, vi fariĝas pli kaj pli pala; mi petas al vi, iru hejmen.
Oli.
Mi iros, ĉar mi devas tuj raporti
Al mia frato, kiamaniere
Vi lin pardonas, Rozalindo lia.
Roz.
Mi elpensos ion. Sed, mi petas ke vi laŭdu al li mian ŝajnigadon.
[Ĉiuj foriras.]