Pasis semajno. Sinjorino Anneto preskaux forgesis sian vojan
aventuron, kaj ecx la vizagxo mem de sxia voja kolego komencis iel
mallumigxi en sxia memoro,--kaj jen subite sxi ricevis leteron. Sxian
koron kvazaux io pikis. Per manoj tremantaj de interna ekscitigxo sxi
dissxiris la koverton kaj rigardis la subskribon; jes, sxia antauxsento
ne trompis sxin : la letero estis de li! Sxi avidege komencis legi. Jen
kion skribis Arturo : "Kara mia Anneto! Pardonu al mi tiun cxi nevolan
senceremoniecon, sed la amo ne scias paroli alie. Vi tiel forte deziris
ekscii mian historion. Mi plenumas vian deziron, kiun mi estimas, kiel
plej sanktan legxon. Sed mi korege petas pardonon, mia angxelo, se tiu
cxi malgaja historio vin malgxojigos. Mi devas komenci de malproksime.
Mi naskigxis en la cxirkauxajxo de Moskvo en genta patra bieno. Mia
patro estis tre ricxa homo, natura aristokrato, bonege edukita, sed
bedauxrinde senkaraktera. Li estis vidvo, kaj mi--lia sola filo
kaj heredanto de lia tuta grandega ricxeco. Li ekiris vojagxadi kaj
prenis kun si ankaux min, tiam ankoraux dekkvinjaran knabon. Kiam ni
estis en Parizo, li enamigxis en unu belan kantistinon, edzigxis je
sxi kaj acxetis por sxi ricxan bienon en la cxirkauxajxoj de Parizo,
kie ni ankaux enlokigxis. Mia vivo en tiu tempo estis neelportebla :
mia duonpatrino jam de la unuaj tagoj de nia kuna logxado komencis
min malami kaj baldaux ekscitis kontraux min mian patron, kiu sxin
senfine amis kaj plenumadis cxiujn sxiajn kapricojn. Post duono da
jaro mia patro povis jam rimarki, ke lia edzino kondutis tiel same,
kiel sxi kondutis, estante ankoraux kantistino, en li do sxi vidis
ne edzon, sed simple homon, kiu devas sxin provizadi : sxi sencxese
postuladis de li monon, kiun sxi elspezadis eksterordinare rapide,
dank' al baloj, koncertoj, maskobaloj k. t. p. Sxi preskaux cxiutage
mendadis por si cxiam novajn ornamojn kaj cxiusemajne devigadis mian
patron pagi grandegajn kalkulojn de tajlorinoj, meblistoj, kalesxistoj,
orajxistoj. La patro kun teruro rimarkis, kiel rapide malaperis lia
ricxeco, sed li sin tenis, li silentis. Fine li tute perdis la paciencon
kaj decidis serioze interparoli kun la edzino,--sed sxi tiel bone
lin renkontis, ke li por cxiam forlasis la deziron interparoli kun
sxi kaj, eksilentinte tute, humiligxis al sia sorto. Per tia maniero
lia tuta ricxeco post unu kaj duono da jaro malaperis tute, kaj mia
malfelicxa patro flnis la vivon per memmortigo,--kaj lia edzino
farigxis kromvirino de iu bankiero.--Post la morto de la patro mi,
dank' al helpo de bonaj homoj, forveturis Rusujon, kie estis ankoraux
unu nia genta bieno, en kiu mi enlokigxis kaj komencis min okupi per
vilagxa mastrajxo. Tiel pasis du jaroj, en la dauxro de kiuj mi, tute
ne sciante mastrumi, tiel malbonigis cxiujn miajn aferojn, ke fine
mia bieno pro sxuldoj estis vendita per publika vendo, mi farigxis
preskaux almozulo, kaj nur kun helpo de unu mia parenco ricevis servon
sur fervojo. Nun mi venis al la plej terura momento de mia vivo! . . .
Kiam mi havis la agxon de dudek du jaroj, mi edzigxis je unu bela juna
frauxlino . . . Ho, kiel doloras mia malfelicxa koro cxe tiu cxi sxargxa
rememoro! Dio vidas, kiel multe mi amis mian edzinon! Sed kredeble ne
estis al mi sorto longe gxui tiun cxi felicxon . . . Post du monatoj de
nia edzigxo (per cxiuj fortoj de mia animo mi malbenas tiun cxi teruran
momenton!) mi tute okaze trovis mian edzinon en la brakoj de malnobla
amanto! . . . Ho, mia kara! En tiu cxi loko la plumo elfalas el miaj
manoj, mi ne havas forton dauxrigi kaj mi proponas, ke vi mem alplenigu
tiun cxi teruran pentrajxon . . . Mi devas nur diri, ke mi forkuris de
tiu cxi malnobla virino, kvazaux de pesto, kaj de tiu tempo mi jam sxin
ne renkontadis, sed proksimume post tri jaroj mi tute okaze eksciis, ke
sxi estis mortigita ie en Germanujo per la mano de sxia amanto, kiun sxi
trompis tiel same, kiel min! . . . Jen estas la malgaja rakonto de mia
disrompita vivo.--Pardonu, mia kara! Donu al vi la potenca Dio multe
da felicxo. Varmege vin amanta via Arturo."
Traleginte tiun cxi leteron, sinjorino Anneto eksentis ion tian,
kion sxi mem komence ne povis kompreni. Tiu cxi sento ne estis ordinara
partopreno en la sorto de proksimulo, gxi ne estis ankaux sento de
kompato al malfelicxa homo,--ne, gxi estis io multe pli forta : gxi
estis amo, jes, amo! . . . Sinjorino Anneto kontraux sia propra volo en
la profundajxo de la animo tion cxi konfesis. Sxi decidis tuj respondi
la leteron de Arturo, respondi en tia sama senco, kaj sendi al li pro
signo de sia amo antikvan diamantan ringon, kiun sxi ricevis, kiel
heredon, ankoraux de sia avino. Jen sxi en tiu sama tago vespere sin
ensxlosis en sia cxambro kaj tute plenskribis du grandajn foliojn da
posxta papero. Kiel Arturo, nur pli detale, sxi en la komenco priskribis
sian tutan vivon per tiel fortaj vortoj, ke ecx sxi mem ekploris,
tralegante la produkton de sia libera fantazio,--kaj poste jam sxi
alpasxis al vasta klarigo de sia amo, kiun sxi esprimis senfine pli
bone kaj elokvente, ol Arturo. La duan tagon la sigelita letero kaj
la atente cxirkauxkudrita multekosta sendajxo estis forportitaj en la
posxtan oficejon,--kaj post tri aux kvar tagoj matene sxi ricevis jam
de Arturo respondon : la tuta letero de la komenco gxis la fine estis
plenigita de signoj de ekkrio, de punktaroj, de signoj de demando kaj
ekkrio kune kaj simple de demandoj,--sed ordinaraj punktoj kaj komoj
preskaux tute forestis. Li petegis sinjorinon Anneton alveturi al li en
B-n, por "per sia apero cxirkauxlumigi kaj sanktigi la malluman neston
de malfelicxa ermito, kaj doni al li la eblon vidi sian diinon" . . .
Traleginte tiun cxi leteron, sxi decidis la sekvantan tagon kun la
matena vagonaro veturi en B-n, kaj per telegramo sxi sciigis pri tio
Arturon, por ke li povu sxin renkonti.