Mi ne scias, kiel tio ĉi okazas; de kelka tempo miaj ĉapitroj ĉiam finiĝas
laŭ funebra tono. Vane, komencante ilin, mi turnas miajn okulojn sur
kelkan agrablan objekton; vane mi ekveturas dum kvieta vetero, mi baldaŭ
suferas ventegon, kiu deklinigas min.--Por fini tiun malkvietecon, kiu ne
lasas min mastra de miaj ideoj kaj por trankviligi la batojn de mia koro
agitita de tiomaj vidaĵoj kortuŝantaj, mi nenian alian rimedon vidas krom
disertacio.--Jes, mi volas meti tiun pecon da glacio sur mian koron.
Kaj tiu disertacio estos pri pentrarto; ĉar neeble al mi estas disertacii
pri ia alia temo. Mi ne povas malsupreniri tute de la altaĵo, kiun mi ĵus
atingis; cetere tio ĉi estas mia emego.
Mi preterirante dezirus diri kelkajn vortojn pri la demando de supereco
inter la ĉarma pentrarto kaj la muzikarto; jes, ion mi volas meti en la
pesilon, kvankam tio estos nur sablero, atomo.
Oni diras por la pentristo, ke li lasas ion post si; liaj pentraĵoj
postvivas lin kaj eternigas lian memoron.
Oni respondas, ke ankaŭ la muzikverkistoj lasas operojn kaj koncertojn;
sed la muziko estas regata de la modo; ne tiel la pentrado. La muzikaĵoj,
kiuj kortuŝis niajn prapatrojn estas ridindaj por la nuntempaj
muzikamantoj, kaj oni metas ilin en la ŝercajn operojn por ridigi la
pranepojn de tiuj, kiujn ili plorigis iam.
La pentraĵoj de Rafaelo ĉarmos nian idaron, kiel ili ravis niajn
prapatrojn.
Jen estas mia sablero.