Men nadert den Senegal.--De Victoria daalt meer en meer.--Men
werpt steeds ballast uit.--De marabout El-Hadji.--De heeren
Pascal, Vincent, Lambert.--Een mededinger van Mohammed.--De
moeielijk te beklimmen bergen.--De wapenen van Kennedy.--Een
manoeuvre van Joe.--Halt boven het woud.
Den 27sten Mei tegen negen uur des morgens kreeg het land een anderen
aanblik, de zachte hellingen veranderden in heuvels, die
het voorteeken waren van nabij zijnde bergen. Men zou den
keten moeten overtrekken, die het dal van den Niger van dat
van den Senegal scheidt en den loop der wateren bepaalt,
hetzij naar de golf van Guinea, hetzij naar de baai van
Kaap Verd. Tot aan den Senegal wordt dit gedeelte van Afrika
als gevaarlijk beschouwd. Doctor Ferguson wist het door de
verhalen zijner voorgangers: zij hadden duizend ontberingen
geleden, duizend gevaren geloopen te midden dezer barbaarsche
negers. Dit noodlottige klimaat deed het grootste deel der
reisgezellen van Mungo Park omkomen. Ferguson had dus meer dan
ooit besloten in deze ongastvrije landstreek geen voet op de
aarde te zetten. Maar hij had geen oogenblik rust; de Victoria
daalde merkbaar, hij moest nog eene menigte meer of minder
onnutte voorwerpen wegwerpen, vooral wanneer hij een bergtop
moest overtrekken. Dit duurde langs een weg van 120 mijlen; men
werd vermoeid van het reizen en dalen; de ballon, die nieuwe
rots van Sisyphus [57], daalde onophoudelijk. De luchtballon,
weinig gezwollen, werd langwerpiger en de wind maakte groote
plooien in zijn omkleedsel. Kennedy merkte dit op en zeide:
"Zou er een scheur in den ballon zijn?"--"Neen," antwoordde de
doctor, "maar de gutta-percha is blijkbaar zachter geworden
of gesmolten door de hitte, en het waterstofgas dringt
door de taf."--"Hoe kunnen wij dit verhinderen?"--"Dat is
onmogelijk. Wij moeten ons lichter maken, dat is het eenige
middel; laat ons wegwerpen wat wij missen kunnen."--"Maar
wat?" zeide de jager, in het schuitje ziende, dat reeds voor
een goed deel ledig is.--"Laten wij de tent wegwerpen, wier
gewicht vrij aanzienlijk is."--Joe, wien dit bevel gold, klom
boven den cirkel, waaraan de koorden van het net bevestigd
waren. Vandaar gelukte het hem gemakkelijk de dikke zeilen
der tent te verwijderen en hij wierp ze naar beneden.--"Dat
zal het geluk uitmaken van een geheelen negerstam;" zeide
hij, "daar is genoeg om een duizendtal inlanders te kleeden,
want zij hebben niet veel noodig."--De ballon was een weinig
gerezen, maar weldra werd het blijkbaar dat hij nog den grond
naderde.--"Laat ons dalen," zeide Kennedy, "en zien wat aan
dit omkleedsel te doen is."--"Ik herhaal het u, Dick, wij
hebben geen middel om het te herstellen."--"Wat zullen wij dan
doen?"--"Wij zullen alles opofferen, wat ons niet onmisbaar
is; ik wil tot elken prijs een oponthoud in deze streken
vermijden; de wouden, wier kruin wij thans overtrekken, zijn
niets minder dan veilig."--"Hoe! leeuwen? hyena's!" zeide Joe
met verachting.--"Erger dan dat, mijn jongen, menschen en wel
de wreedsten die in Afrika zijn."--"Hoe weet men dat?"--"Door
de reizigers, die ons zijn voorgegaan; vervolgens hebben de
Franschen, die de kolonie van den Senegal bewonen, betrekkingen
met de omringende volksstammen; onder het bestuur van den
kolonel Faidherbe heeft men ver in het land onderzoekingen
gedaan, officieren, zooals Pascal, Vincent, Lambert hebben
kostbare aanteekeningen hunner expeditie medegebracht. Zij
hebben de streken van den elleboog van den Senegal doorzocht,
waar de oorlog en de plundering alles heeft verwoest."--"Wat
is daar dan gebeurd?"--"In 1854 hitste een marabout van het
Senegalsche Fouta, met name Al-Hadji, die even als Mohammed
eene roeping zeide ontvangen te hebben, alle stammen aan
tot den oorlog tegen de ongeloovigen, dat is de Europeanen;
hij verspreidde dood en verwoesting, tusschen den Senegal
en zijn tak, den Falémé. Drie benden dweepers, door hem
aangevoerd, doorkruisten het land, spaarden dorp noch hut,
maar plunderden en vermoordden alles; hij naderde zelfs het
dal van den Niger tot aan Sego, dat lang bedreigd werd. In
1857 ging hij meer noordwaarts en tastte het fort Medina aan,
dat door de Franschen op de oevers der rivier was gebouwd;
dit etablissement werd verdedigd door een held, Paul Holl,
die gedurende verscheidene maanden bijna zonder voedsel
en ammunitie, volhield tot de kolonel Faidherbe hem kwam
ontzetten. Al-Hadji en zijne benden staken toen den Senegal
weder over en kwamen in Kaärta terug, om hunne rooverijen en
moorden te vervolgen; hier zijn de streken, waarin hij gevlucht
is met zijn troep bandieten, en ik verzeker u dat het niet goed
zou zijn in zijne handen te vallen."--"Wij zullen niet in zijne
handen vallen," zeide Joe, "al moesten wij onze schoenen en
kousen opofferen om den Victoria te doen rijzen."--"Wij zijn
niet ver van de rivier," zeide de doctor, "maar ik voorzie dat
onze ballon ons tot daar niet zal kunnen brengen."--"Laat ons
maar eerst op den oever komen," antwoordde de jager, "dat zal
altijd iets gewonnen zijn."--"Dat zullen wij beproeven," zeide
de doctor, "maar iets verontrust mij."--"Wat dan?"--"Wij zullen
bergen moeten oversteken en dat zal moeielijk zijn, daar ik de
stijgkracht van den luchtballon niet kan vermeerderen, zelfs
met de grootste hitte."--"Laat ons wachten," zeide Kennedy,
"daarna zullen wij zien."--"Arme Victoria!" zeide Joe,
"ik ben er aan gehecht, even als een zeeman aan zijn schip, ik
zal niet zonder verdriet van hem scheiden. Hij is niet meer wat
hij bij zijn vertrek was, goed! maar wij moeten geen kwaad van hem
spreken! Hij heeft ons groote diensten bewezen en het hart zal mij
breken als ik hem verlaten moet."--"Wees gerust, Joe, als wij hem
verlaten, zal dit zeker ondanks ons zelven zijn, Hij zal ons tot het
eind zijner krachten dienen. Ik vraag hem nog slechts 24 uren."--"Hij
put zich uit," zeide Joe, hem beschouwende, "hij wordt dunner,
zijn leven vliedt heen! arme ballon!"--"Als ik mij niet bedrieg,"
zeide Kennedy, "zie ik aan den horizon de bergen, waarvan gij hebt
gesproken, Samuel."--"Zij zijn het," zeide de doctor, na hen met
zijn verrekijker te hebben onderzocht, "zij komen mij zeer hoog voor,
het zal ons moeite kosten er over te trekken."--"Kunnen wij ze niet
mijden?"--"Ik geloof het niet, Dick, zie eens de groote ruimte die
zij beslaan, bijna de helft van den horizon."--"Zij schijnen zich
zelfs om ons te vernauwen," zeide Joe.--"Wij moeten er volstrekt over!"
Deze zoo gevaarlijke hinderpalen schenen zeer ras te naderen, of
liever de sterke wind dreef den Victoria naar een der steilsten. Men
moest tot elken prijs stijgen.--"Laat ons den waterbak ledigen,"
zeide Ferguson, "en slechts zooveel behouden als voor een dag noodig
is!"--"Ziedaar!" zeide Joe.--"Stijgt de ballon?" vroeg Kennedy.--"Een
weinig, omtrent vijftig voet," antwoordde de doctor, die den barometer
niet uit het oog verloor. "Maar het is niet genoeg."
Inderdaad schenen de hooge toppen zich op de reizigers te willen
storten. Dezen waren er bij lange na niet boven, er ontbraken nog 500
voet aan. De voorraad water van de gaspijp werd eveneens weggeworpen,
men behield slechts eenige pinten, maar dit was nog onvoldoende.--"Wij
moeten er echter over," zeide de doctor.--"Laat ons de kisten
wegwerpen, daar wij ze hebben geledigd," zeide Kennedy.--"Werp ze
weg!"--"Ziedaar!" zeide Joe. "Het is verdrietig dat dat alles zoo
stuk voor stuk weg gaat."--"Wat u betreft, hernieuw uwe opoffering
niet. Wat er gebeure, zweer mij ons niet te verlaten."--"Wees gerust,
meester, wij zullen elkander niet verlaten."
De Victoria had weder eenige voeten in hoogte gewonnen, maar de top
der bergen was nog altoos hooger; het was een rechtopgaande kant,
die in een werkelijk steil opgaanden muur eindigde. Hij was nog 200
voet boven de reizigers.--"In tien minuten," zeide de doctor tot zich
zelven, "zal ons schuitje verbrijzeld zijn tegen deze rotsen, als het
ons niet gelukt die over te trekken."--"Welnu, mijnheer Samuel?" zeide
Joe.--"Behoud slechts onzen voorraad pemmican en werp al het overige
vleesch weg."
De ballon werd nog een vijftigtal ponden lichter en steeg merkbaar,
maar dit hielp niets als zij niet over de bergen heen konden gaan. De
toestand was verschrikkelijk, de Victoria ging zeer snel; men gevoelde
dat hij zou verbrijzeld worden, de schok zou verschrikkelijk zijn. De
doctor zag rondom zich in het schuitje, het was bijna ledig.--"Als
het noodig is, Dick, zult gij u gereed houden uwe wapenen op te
offeren."--"Mijne wapenen!" antwoordde de jager ontroerd.--"Mijn
vriend, als ik het u vraag is het noodig."--"Samuel, Samuel!"--"Uwe
wapenen, uw voorraad kruit en lood kunnen ons het leven kosten."--"Wij
naderen!" riep Joe uit, "wij naderen!"--Zestig voet was de berg nog
hooger dan de Victoria. Joe nam de dekens en wierp die weg, zonder iets
aan Kennedy te zeggen wierp hij ook verscheidene zakken kogels en lood
weg. De ballon steeg boven den gevaarlijken top, maar het schuitje
was nog een weinig beneden de rotsen, waartegen het onvermijdelijk
moest breken. "Kennedy! Kennedy!" riep de doctor uit, "werp uwe
wapenen weg, of wij zijn verloren."--"Wacht, mijnheer Dick!" zeide
Joe. En Kennedy zich omkeerende zag hem buiten het schuitje
verdwijnen. "Joe! Joe!" riep hij uit.--"De ongelukkige!" zeide de
doctor. De vlakte boven op den berg had op deze plaats ongeveer twintig
voet uitgestrektheid en aan den anderen kant had hij eene geringere
helling. Het schuitje kwam juist op de hoogte van die vlakte, het
gleed over den grond bestaande uit scherpe keisteenen.--"Wij gaan er
overheen," riep eene stem, die het hart van Ferguson deed kloppen.--De
onverschrokken Joe hield zich met de handen aan den ondersten rand
van het schuitje vast, hij ging te voet over den bergtop, waardoor
hij den ballon met de geheele zwaarte van zijn lichaam verlichtte; hij
was zelfs verplicht het stevig vast te houden, want het ontsnapte hem
bijna. Toen het aan den tegenovergestelden kant was gekomen, heischte
Joe zich door eene krachtige greep zijner handen in de hoogte, en aan
de touwen zich vasthoudende klom hij weder bij zijne metgezellen. "Dat
is niet moeielijk," zeide hij.--"Mijn brave Joe! mijn vriend!" zeide
de doctor op hartelijken toon.--"Wat ik gedaan heb," antwoordde hij,
"was niet voor u, het was voor de karabijn van mijnheer Dick! ik
was hem dit schuldig voor de zaak van den Arabier! Ik betaal gaarne
mijne schulden en nu zijn wij quitte," voegde hij er bij, den jager
zijn geliefkoosd wapen aanbiedende. "Het zoude mij te veel verdriet
doen, u daarvan te zien scheiden." Kennedy drukte hem krachtig de hand
zonder een woord te kunnen spreken. De Victoria behoefde nu slechts te
dalen; dat was hem gemakkelijk; hij was weldra weder op tweehonderd
voet hoogte van den grond en bevond zich toen in evenwicht. De grond
had verschillende oneffenheden, die des nachts moeielijk waren te
ontwijken met een ballon, die niet meer te besturen was. De avond
daalde schielijk, en ondanks zijn tegenzin moest de doctor besluiten
tot den anderen morgen stil te houden.--"Wij zullen eene gunstige
plaats zoeken om stil te houden," zeide hij.--"Ah," antwoordde Kennedy,
"gij neemt eindelijk een besluit?"--"Ja, ik heb lang nagedacht over
een plan dat wij ten uitvoer zullen leggen. Het is pas zes uur 's
morgens, wij zullen den tijd hebben. Joe, werp de ankers uit."--Joe
gehoorzaamde en de beide ankers gingen buiten het schuitje.--"Ik bemerk
groote wouden," zeide de doctor, "wij zullen over hunne kruinen gaan
en ons aan een of anderen boom vasthechten, voor niets ter wereld zou
ik er in toestemmen den nacht op aarde door te brengen."--"Zullen wij
kunnen dalen?" vroeg Kennedy.--"Waartoe zou dat dienen? Ik herhaal
het u, het zou gevaarlijk zijn te scheiden. Overigens verzoek ik uwe
hulp voor een moeielijk werk."--De Victoria, die strijkelings langs
den top van onmetelijke bosschen ging, bleef weldra plotseling stil
staan; zijne ankers hadden gevat; daar de wind ging liggen bleef hij
bijna onbeweeglijk boven dit uitgestrekte groene veld, gevormd door
de kruinen van een bosch wilde vijgeboomen.