_ De Cleomene Lacedæmoniorum rege Achæis bellum inferente — cum Antigono
societatem ineunte — Cleomenis fuga et morte — Arati cæde a Philippo
facta — Philippi morte — de memorandis in foro Sicyoniorum
continuatio — Apolline Lycæo. _
Cleomenes Leonidæ filius, Cleonymi nepos, Spartæ regnum adeptus,
Pausaniam sibi imitandum proposuit, ut qui et tyrannidem appetiit, et
legibus ante sancitis sibi standum non putavit. Verum quum Pausania
esset fervidior, vitæque retinendæ minus cupidus, per animi elationem et
audaciam celeriter omnia confecit. Nam et ex altera familia Eurydamidam
regem adhuc impuberem per Ephoros veneno de medio sustulit ad fratremque
suum Euclidam imperium transtulit: et senatus auctoritate eversa,
Patronomos (_quasi dixeris paterno animo in reipublicæ administratione
affectos_) pro eo ordine, quoad ipsum duntaxat nomen, instituit. Mox
rerum utique majorum, et toti Græciæ imperandi cupiditate incitatus,
Achæis primum bellum intulit, quod victos fore sibi auxilio sperabat,
maxime vero, quod suis eos conatibus impedimento esse nolebat: (2) atque
Achæos, quibus tum quoque Aratus dux præerat, ad Dymen supra Patras
prœlio vicit. Hæc res itaque Aratum coegit, Achivis et Sicyoni ipsi
metuentem, Antigonum in auxilium accersere. Cleomenes autem, pace
Antigoni violata, quum alia multa aperte præter fœderis conditiones
fecerat, tum vero Megalopolitanos sedibus expulerat. Quare quum
Antigonus in Peloponnesum transisset, Achæi ad Sellasiam cum Cleomene
signa contulerunt. Quo victo, et Sellasiam diripuerunt, et ipsam etiam
Lacedæmonem expugnarunt. Lacedæmoniis vero Antigonus et Achæi pristinam
reipublicæ formam reddiderunt. (3) De Leonidæ liberis Euclidas in pugna
cecidit: Cleomenes vero, quum in Ægyptum fugisset, honorificentissime
primum est a Ptolemæo tractatus: at deinde in vincula conjectus, eo
crimine damnatus, quod adversus regem Ægγptios concitasset. Verum tunc
quidem effugit: sed mox quum Alexandrinis novi tumultus auctor
exstitisset, iterum comprehensus, mortem sibi conscivit. Quo Lacedæmonii
non inviti sane liberati regium quidem imperium abdicarunt: reliqua
tamen ejus reipublicæ, quæ tum constituta fuerat, forma in hoc usque
tempus permanet. Arato Antigonus, ut de se bene merito viro et rerum
gestarum gloria tam insigni, perpetuam præstitit benevolentiam. (4) At
eum Philippus, quum jam regnare cœpisset, quod multa, quæ ille in eos,
quibus præerat, agebat iracundius, Aratus non probabat, ac sæpe etiam
animi impetu vehementius concitatum coercebat, nihil tale timentem
veneno dato necavit. Ejus quidem cadaver Ægio, ubi supremum diem
clauserat, Sicyonem relatum, sepultum est: et Arateum etiam nunc ejus
sacellum nuncupant. Ceterum Philippus eodem necis genere oratores duos
Athenienses, Eurycliden et Miconem, qui apud populum dicendo non parum
valebant, de medio tollendos curavit. (5) Sed ipsi etiam Philippo
mortiferum poculum perniciem erat allaturum: nam quum alterum ex ejus
filiis, Demetrium, natu minor [_immo_ major] Perseus veneno peremisset,
ipse animi ægritudine consumtus est. Quod obiter exposui ad sententiam
illam divinitus ab Hesiodo versu prolatam animum referens: malum
consilium in ipsummet primum auctorem vertere.
6. Post Arati sacellum ara est Isthmio Neptuno dicata. Sunt item
Milichii Jovis, et Dianæ, cui Patroæ cognomentum, sine ulla arte facta
signa. Milichius pyramidis, Patroa columnæ figuram habet. Eodem in loco
curiam ædificarunt, et porticum, cui a conditore nomen Clistheniæ. Eam
enim de manubiis exstruxit Clisthenes, quum belli contra Cirrham gesti
socius Amphictyonibus fuisset. In subdiali fori parte Juppiter æneus
spectatur Lysippi: prope eum Diana inaurata. (7) Nec longe abest
Apollinis sacellum, Lycei cognomento: quod vetustate jam collapsum,
nihil omnino spectandum præbet. Cognominis hujusmodi causa fuit: quum
lupi ovilia tantopere vexarent, ut nullus jam ex illis capi fructus
posset, indicavit Apollo, quo loco aridum quoddam lignum jaceret: cujus
corticem carnibus permistum quum ex eodem oraculo lupis apposuissent,
illi, simulatque gustaverunt, interemti sunt. Lignum quidem ipsum in æde
Lycei Apollinis positum est: sed qua sit ex arbore, ne ipsi quidem
norunt civitatis antiquitatum interpretes. Continenter posita sunt ænea
signa: filias esse Prœti dicunt: verum inscriptio alias feminas nominat.
Ibidem Hercules est ex ære, a Lysippo Sicyonio factus. Proxime stat
Mercurius Forensis.