_ De templo Apollinis Delphinii — Venere in Hortis — Cynosarge — Lyceo —
de Niso rege — de Ilisso et Eridano fluviis — de Diana Agrotera — de
stadio Herodis. _
Post Olympii Jovis templum Apollinis signum est: et alia item Apollinis,
quem Delphinium appellant, ædes. Ea quum ad fastigium perducta jam
esset, aiunt incognitum adhuc Theseum urbem introiisse talari palla, et
coma eleganter plexa: atque ubi ad Delphinii templum accessit, rogatum
per illusionem ab iis, qui fastigium erigebant, quid ita nubilis virgo
sola erraret: eumque nihil alius illis significasse, sed disjunctis a
plaustro, quod in proximo erat, bobus, illud supra culmen templi
projecisse. (2) De ea vero urbis regione, quam Hortos vocant, et Veneris
in ea templo signoque, quod templo adsistit, figura, ut Hermæ, quadrata,
nihil fide dignum est ab Atheniensibus traditum. Epigramma autem
indicat, Cœlestem Venerem esse, earum, quæ Parcæ appellantur, natu
maximam. Sed quod in Hortis signum Veneris est, Alcamenis opus est, et
inter ea, quæ Athenis cum admiratione spectantur, suum obtinet locum.
(3) Est etiam Herculis templum, quod Cynosarges dicitur: ac quæ de alba
cane dicuntur, scire licet iis, qui oraculum legerint. Ibi aræ sunt
Herculis, et Hebes, quam Jovis filiam et cum Hercule nuptam fama
vulgavit. Alcmenes etiam ara est et Iolai, qui multorum Herculis laborum
comes fuit. Lyceum a Lyco quidem Pandionis filio nomen habet. Apollinis
autem illud templum fuisse, et olim, et his etiam temporibus creditum
est, Lyciumque inde primum Apollinem dictum. Termilas quoque, ad quos
Ægeum fugiens Lycus se recepit, ab eo Lycios appellatos memorant. (4)
Est pone Lyceum Nisi Megarensium regis monumentum: quem quum Minos
interemisset, sublatum Athenienses eo in loco sepelierunt. De hoc quidem
Niso fabula vulgata est, capillum purpureum habuisse; quo salvo, mori se
non posse ex oraculo cognorat. Ita vero accidit, ut, quum Cretenses ejus
fines hostilem in modum adorti, et alia in Megaride oppida subitis
incursionibus cepissent, et ipsum intra Nisææ mœnia compulsum
obsiderant, Nisi filia Minois amore capta, crinem patri detonderit. Et
hæc quidem in hunc modum narrantur. (5) Amnes in Attica nobiles sunt,
Ilissus, et in eum cadens Eridanus, eodem cum Gallico Eridano nomine.
Ilissus vero ille est, ad quem ludentem Orithyiam Boream ventum
rapuisse, sibique matrimonio adjunxisse memorant, ob eamque cum
Atheniensibus affinitatem barbarorum multas triremes demersisse. Ilissum
Athenienses et aliis diis sacrum putant, et Musarum in ejus ripis ara
est, Ilissiadum Musarum dicta. Ibi etiam locus ostenditur, ubi
Peloponnesii Codrum Melanthi filium, Atheniensium regem, interfecerunt.
(6) Ubi Ilissum trajeceris, locum offendas, qui Agræ dicitur, et
Agroteræ Dianæ ædem: ibi enim primum, quum ex Delo venisset,
venationibus operam dedisse Dianam ferunt, ob eamque causam ejus
simulacro arcus additur. Quod jam dicam, non facile, qui audierint, ut
credant, adduci poterunt; mirantur, qui viderint: stadium est e candido
marmore, ea magnitudine, quam facile hinc conjicias: supra Ilissum mons
est; is lunata forma ad amnis ripam recta duplici muro pertendit. Hoc
stadium vir Atheniensis Herodes erexit, atque plurimum ex Pentelicis
lapicidinis in eo consumsit.