SALOMO: Profecto quam plurima loca in sacris litteris in aliam
sententiam imperite1 detorta videraus, ut illud: _In omnem terram
exivit sonus eorum_2, quod apostolis tributum est, cum tamen de
sideribus et coelis illic agatur. Et illud: _Minuisti eum paulo minus_3
ab angelo ad Christum referunt, qui tamen, si minor angelis fuisset,
Deus nullo modo esse potuisset.
1. Alibi: _immerite_, vel: _impie_. 2. Ps. 19 (18), 5. 3. Ps. 8, 6 (cf.
Hebr. 2, 7).
CURTIUS: Vox מֵאֱלֹהִים significat: a Deo, ut sit sensus: Christum,
tametsi patri aequalis quoad divinitatem, eo tamen fuisse inferiorem
sit quoad humanitatem.
SALOMO: Hanc interpretationem funditus evertit uterque Chaldaeus
interpres, qui vocem hebraicam reddunt1 chaldaice מאלהים i.e. ab
angelis, quam LXXII interpretes reddunt: παρ᾽ ἀγγέλους, ut ambiguitas
τοῦ אֱלֹהִים quae in Deum et angelos convenit, omnino tolleretur.
Agitur enim de hominis2 dignitate et praestantia, cui cum Deus omnia
subjecisset3, angelis tamen paulo inferiorem fecit. Consimile est
illud: _Foderunt manus meas et pedes meos_4, quae plane desunt
Hebraeis5. Sic enim scriptum est: עֲדַת מְרֵעִים הִקִּיפוּנִי כִי סְ
בָבוּנִי כְלָבִים כָּאֲרִי יָדַי וָרַגְלָי: i.e. _Congregatio impiorum
offendit me, sicut leo manus meas et pedes meos._ Chaldaeus vero
interpres Jonathan hoc modo reddidit: _Congregatio impiorum obsedit me,
mordentes sicut leones, manus meas et pedes meos._ Vox enim כַאֲרִי in
כַאֲרוּ mutata est, ut David Kimchi copiosissime docet, ut ad manuum et
pedum confixionem crucifigi6 accommodarent.
1. Alibi: _reddit_. 2. Alii: _hujus_. 3. Alibi: _subjunxisset_. 4. Ps.
22 (21), 17. 5. Haec quatuor verba omittit alius codex. 6. Alius:
_crucifixionem_.
FRIDERICUS: Imo verius est, a Masoretis recentioribus verbum כארו in
כארי mutatum1 esse, propter litterarum affinitatem. Argumento sit, quod
interpretes LXXII, qui jussu Ptolomaei Philadelphi regis ex Ebraeis
biblia graeca fecerunt, verbum graecum ὤρυξαν i.e. foderunt, non
inseruissent pro vocibus ὥςπερ λέων, quae nullam inter se affinitatem
habent.