Ansprache

bei der Gedächtnisfeier des deutschen Kriegerbundes 1921 auf dem

Ehrenfriedhof in Lübeck von Hauptpastor _Mildenstein_ in Lübeck.

Herrgodd in Hewen, wi ehrt Di un lawt Dinen Namen,

Lat doch Din Kraft un Din Segen hüt up uns dal kamen.

Wi sünd in Not,

Herr, mak Du tru unser Blot,

Dat wi staht eenig tosamen.

Jesus seggt: Wer sin Hand an den Ploog leggt un kikt trüch, de is nich to

bruuken för Gott sin Riik. —

Min leewen Kameraden!

Dat is een vun den gröttsten Wör vun Jesus Christus. Wi weet jo all, de

Ploog is sit ole Tiden een hilliges Warktüg un Ploogarbeid is hillige

Arbeid. De Plöger aber, de düt hillige Warktüg in hillige Arbeid rech

föhren will, mutt dat Hart op’n rechden Placken hem, anners döcht he

nix un sin Arbeid irst rech nix. Sin ganze Kraft, Liw un Seel mutt he

herangewen an sin grotes Wark. Hett he sin Hand an den Ploog leggt, de

Lei üm de Schullern, de Peer vörweg, denn heet dat: »Ick heff min Hand an

den Ploog! Nu nich mehr trüch! Vörwarts — dat is min Parol’!«

Wi sünd merrn ut irnste, grote un swore Bundesarbeid op düssen Platz

tosamen kamen to een stille Fiir. Wi wöllt uns doden Kameraden gedenken!

Worum wi dat doht? Dohn wüllt un dohn möt? Wil se Plöger weeren! Se

harrn de Hand leggt an den hilligen Ploog für’t Vaderland, un dor hebbt

se sick seggt: Nu gifft dat keen »Trüch«, blots »Vörwarts« vörwarts!

Vör min Seel steiht in düsse Stünn de Flandernschlacht: Dag üm Dag, Nach

üm Nach is se all in de Gang, un noch keen Enn. Dat Land is vun Granaten

dörchplögt. De Hüser un Böm sünd tweireten, as weer’t nix. Merrn dormang

an de Kanonen, an de Maschinengewehren, in de Trichters, up’t frie Feld

de Plögers — uns Bröder — swatt vun Schiit un Rook, mit glönige Oogen un

tosamenbeten Tähn. Fastholen! Nich trüch kiken! Vörwarts Hart un Oog! So

sünd se fullen, de Hand an’n Ploog.

För min Seel steiht de wide See bi Skagerrak. Schipp bi Schipp! In Füür

un Rook, Torpedo un Panzer! Vun Granaten un Gischt upwöhlt de ganze See.

Un op de Scheep, vun de Kommandobrüch bet in den Maschinenruum, vun baben

na nerrn, vun achtern na vörn de Plögers, uns Bröder, in Damp un Füür, de

Hand an Roer un Stüür: Ruum Hart, klor Kimming — so sünd se fullen för

uns Vaderland, versackt, versapen in bittern Dot, abers Plögers, true

Plögers bet toletzt.

För min Seel steiht Rußland, dat wille, gräsige Land: Iis un Snee, Storm

un Dodesküll, so wid dat Oog ok reckt, keen Enn to finn — kik! as’n

Wederstorm so jagt se heran, sünd Dusend, sünd Hunnertdusend? To Foot un

to Peer! Jümmers mehr un jümmers mehr! Un in de wille Brandung as Fels

in de Floot — uns Bröder, uns Plöger, ruhig, seker, fast, tru bet in den

Dood fört hillige Vaderland. In de Heimat, in de Heimat, da geewt keen

Wellersehn! Ob in Flandern in de deepe Nach, ob in Italien an hellen

Dag, ob in Serbien orre Rumänien, ob in’t Feld orre Lazarett — he dröp

se all, de Dood, he weet uns Minschen, jedeen, ok Di, ok mi to finn —

abers he dröp _ehr_, de Hand an’n Ploog, dat Oog vörut! Nu liggt se hier

bi eenanner, still, Sit an Sit, Offizier un Grenadier, Gardeschütz un

Kanonier, Kameraden in Not, Kameraden in Dood.

Wi abers, wi, de dor nablewen sünd: Wi gelawt hüüt, in düsse Fierstünn

weller: Wi vergeet Ju Gräwer nich, ok, wenn wi man irst ran kamt, de

dor buten nich, denn wo de dütschen Bröder begrawen liggt, is dütsche,

is hillige Eer, is Heimateer! Wi vergeet de Gräwer nich! Wi vergeet Ju

sülben nich! Ji sünd för uns storben, aber Ji sünd nich doot! Ji sünd

lebennig! Ji hebbt uns den Weg wist! Ji _wist_ uns den Weg! Frilich,

anners is de Arbeid worrn! Blödig Arbeid weert, de Ji dahn hebbt! Dat is

uns’ hüt nich mehr! Abers hart is se ok! Heel hart! Villich noch harter

as Ju Arbeid weer! Dat geiht üm uns dütsche _Volksseel_, de an’t Vergahn

is un de doch nich ünnergahn dörf, wenn Dütschland bliewen schall. Üm

dat Gröttste, wat een Volk hett, üm deepe, hillige, ewige Gedanken, de

in een Volk lebennig sünd, geiht dat, um _uns’ Seel_! Keen Krieg mehr

mit Gas un Granaten, Krieg mit Lögen un Gemeinheit, mit Falschmünzeri un

Verrat merrn in’t eegene Land. Warn wi düssen Krieg bestahn!? »Ji möt!«

ropt Ji, leew doden Bröder uns to, »Ji möt! Ji möt! Ji hebbt de Hand

an den Ploog leggt! Kikt nich trüch! Sunst sünd Ji nich to bruuken för

uns Herrgodd sin hillig Riik!« Wi harrn lang Tid, leewe Kameraden, de

Wahl, Hamer orre Ambos to sin. Wi hebbt uns to’n Ambos maken laten! Nu

möt wi uns nich wunnern, wenn de Hamersläg dich bi dich op uns dalslat!

Abers dat is dat Letzte nich! Dat föhlt wi all! Dütschland geiht noch

nich ünner, wenn wi’t nich wüllt! Wi möt weller Hamer warrn! Woner? Dat

steiht nich bi uns, dat steiht bi Godd! Dorna hebb wi nich to fragen!

Legg Din Hand an den Ploog un kik nich trüch! Do Din hillige Ploogarbeid,

wo Du steihst un wo Du geihst! Ob Du meihst, ob Du Di freist, do Din

Plicht! Wi makt naher een Rundgang dörch den ganzen groten Ehrenfriedhof,

de sik hier merrn in’t Bökenholt för uns opdeiht, an all de veelen,

all de gliken stillen Gräwer, all de stillen, gliken Likensteen vörbi

geiht uns Weg, un mi is, as wenn all de, de hier liggt, un de dor baben

nu to de groote Armee hürt, op uns dalkikt un dörch uns dör op Hart un

Nieren en uns fragt: »Du, de Du an min stille Sted vörbigeihst, Du, wat

büst förn Keerl? N’ düchtigen Keerl? N’ dütschen Keerl? Gellt Di’t noch

wat: Dütschland, Dütschland, öwer allens? Dat Vaderland öwer de Partei?

Heßt doch dat Hart op’n richtigen Placken!? Dat Hart!! Keen Steen! Keen

Goldklumpen! Nee, een richtiges, warmes, echtes, rechtes, _dütsches_

Hart! Nich blots för Din Familie, Fru un Kinner, nich blots för Amt un

Stand, nee, ok för de, de nablewen sünd vun uns, Fru un Kinner, de Waisen

in ehr Not, för uns Heimat un Herd! Orre büst Du bang, wenn se gegen Di

opstaht, de annern, de uns ganz tweirieten wüllt? Du heßt de Hand an den

Ploog leggt! Stah fast! Bliw fast, gah fast! Ruum Hart, klor Kimming!

Heßt nich lest vun den Mann, de jümmers klor un fast, ahn Twifeln un

Grugen seker un wiß sinen Gang güng un den se nich mit sin Döpnamen ropen

dehn, sunnern se röpen em »Herr Gradör«? Gradör! Büst doch ok so een:

Grad hendör?« So fragt se uns, de Dooden, un kikt uns dör un dör! Wat

wullt Du antern, wat kannst Du seggen? De Königin Luise hett in swore Not

mal seggt: »Uns helfen ja keine Heere, uns helfen nur Charaktere«! Dat

heet: faste, sture, frasche, stollte Lüd, de weet, wat se wöllt un wöllt

wat se weet. So’n möt wi sin un bliwen! Wi sünd dorför, Kameraden! Wi möt

hendör! Wi möt hendör! Wer sin Hand an den Ploog leggt hett, för den heet

dat: Vörwarts, nich trüch! Hol fast! Seker un tru! Kik nich trüch! Sunst

büst du nich to bruken för uns Vaderland! Irst rech nich för Gott sin

Rik.

Heimat, Du leewe, wi wöllt hier hüt ünner din Böken

Freeden un Leewen ut Heimat un Hewen uns söken.

Wi lat di ni

Heimat, du bliffst dütsch as wi,

In uns Hart dragt wi din Teeken.

Herrgodd wi wüllt uns getrost un fast op di verlaten,

Eensame Minschen, de dörft sik een Hart to di faten.

Du jagst den Dood

Helpst uns doch ut unse Not,

Segenst uns öwer de Maaten.

Amen.

12.

Sünndagsklocken: Stadt- un Dörp-Predigten · 第 15 / 25 题