décesserat, mánés éius ad Orcum, sédem mortuórum, á deó Mercurió
dédúcébantur. Húius regiónis, quae sub terrá fuisse dícitur, réx erat
Plútó, cui uxor erat Próserpina, Iovis et Cereris fília. Mánés igitur á
Mercurió déductí prímum ad rípam veniébant Stygis flúminis, quó régnum
Plútónis continétur. Hóc tránsíre necesse erat antequam in Orcum veníre
possent. Cum tamen in hóc flúmine núllus póns factus esset, mánés
tránsvehébantur á Charonte quódam, quí cum parvá scaphá ad rípam
exspectábat. Charón pró hóc offició mercédem postulábat, neque quemquam,
nisi hóc praemium prius dedisset, tránsvehere volébat. Quam ob causam mós
erat apud antíquós nummum in óre mortuí pónere eó cónsilió, ut cum ad
Stygem vénisset, pretium tráiectús solvere posset. Ií autem quí post
mortem in terrá nón sepultí erant Stygem tránsíre nón potuérunt, sed in
rípá per centum annós erráre coáctí sunt; tum démum Orcum intráre licuit.
51. _THE REALM OF PLUTO_
Ut autem mánés Stygem hóc modó tránsierant, ad alterum veniébant flúmen,
quod Léthé appellábátur. Ex hóc flúmine aquam bibere cógébantur; quod cum
fécissent, rés omnís in vítá gestás é memoriá dépónébant. Dénique ad
sédem ipsíus Plútónis veniébant, cúius introitus á cane Cerberó
custódiébátur. Ibi Plútó nigró vestítú indútus cum uxóre Próserpiná in
solió sedébat. Stábant etiam nón procul ab eó locó tria alia solia, in
quibus sedébant Mínós, Rhadamanthus, Aeacusque, iúdicés apud ínferós. Hí
mortuís iús dícébant et praemia poenásque cónstituébant. Boní enim in
Campós Élysiós, sédem beátórum, veniébant; improbí autem in Tartarum
mittébantur ac multís et variís suppliciís ibi excruciábantur.
52. _HERCULES CROSSES THE STYX_
Herculés postquam imperia Eurystheí accépit, in Lacóniam ad Taenarum
statim sé contulit; ibi enim spélunca erat ingentí mágnitúdine, per quam,
ut trádébátur, hominés ad Orcum déscendébant. Eó cum vénisset, ex incolís
quaesívit quó in locó spélunca illa sita esset; quod cum cógnóvisset,
sine morá déscendere cónstituit. Nec tamen sólus hóc iter faciébat,
Mercurius enim et Minerva sé eí sociós adiúnxerant. Ubi ad rípam Stygis
vénit, Herculés scapham Charontis cónscendit, ut ad últeriórem rípam
tránsíret. Cum tamen Herculés vir esset ingentí mágnitúdine corporis,
Charón solvere nólébat; mágnopere enim verébátur né scapha sua tantó
pondere oneráta in medió flúmine mergerétur. Tandem tamen minís Herculis
territus Charón scapham solvit, et eum incolumem ad últeriórem rípam
perdúxit.
53. _THE LAST LABOR IS ACCOMPLISHED_
Postquam flúmen Stygem hóc modó tránsiit, Herculés in sédem ipsíus
Plútónis vénit; et postquam causam veniendí docuit, ab eó petívit ut
Cerberum auferre sibi licéret. Plútó, quí dé Hercule fámam accéperat, eum
benígné excépit, et facultátem quam ille petébat libenter dedit.
Postulávit tamen ut Herculés ipse, cum imperáta Eurystheí fécisset,
Cerberum in Orcum rúrsus redúceret. Herculés hóc pollicitus est, et
Cerberum, quem nón sine mágnó perículó manibus prehenderat, summó cum
labóre ex Orcó in lúcem et ad urbem Eurystheí tráxit. Eó cum vénisset,
tantus timor animum Eurystheí occupávit ut ex átrió statim refúgerit; cum
autem paulum sé ex timóre recépisset, multís cum lacrimís obsecrávit
Herculem ut mónstrum sine morá in Orcum redúceret. Síc contrá omnium
opíniónem duodecim illí labórés quós Pýthia praecéperat intrá duodecim
annós cónfectí sunt; quae cum ita essent, Herculés servitúte tandem
líberátus mágnó cum gaudió Thébás rediit.
54. _THE CENTAUR NESSUS_
Posteá Herculés multa alia praeclára perfécit, quae nunc perscríbere
longum est. Tandem iam aetáte próvectus Déianíram, Oeneí fíliam, in
mátrimónium dúxit; post tamen trís annós accidit ut puerum quendam, cui
nómen erat Eunomus, cású occíderit. Cum autem mós esset ut sí quis
hominem cású occídisset, in exsilium íret, Herculés cum uxóre suá é
fínibus éius cívitátis exíre mátúrávit. Dum tamen iter faciunt, ad flúmen
quoddam pervénérunt in quó núllus póns erat; et dum quaerunt quónam modó
flúmen tránseant, accurrit centaurus Nessus, quí viátóribus auxilium
obtulit. Herculés igitur uxórem suam in tergum Nessí imposuit; tum ipse
flúmen tránávit. Nessus autem paulum in aquam prógressus ad rípam subitó
revertébátur et Déianíram auferre cónábátur. Quod cum animadvertisset
Herculés, írá graviter commótus arcum intendit et pectus Nessí sagittá
tránsfíxit.
55. _THE POISONED ROBE_
Nessus igitur sagittá Herculis tránsfíxus moriéns humí iacébat; at né
occásiónem suí ulcíscendí dímitteret, ita locútus est: "Tú, Déianíra,
verba morientis audí. Sí amórem marítí tuí cónserváre vís, hunc sanguinem
quí nunc é pectore meó effunditur súme ac repóne; tum, sí umquam in
suspíciónem tibi vénerit, vestem marítí hóc sanguine ínficiés." Haec
locútus Nessus animam efflávit; Déianíra autem nihil malí suspicáta
imperáta fécit. Pauló post Herculés bellum contrá Eurytum, régem
Oechaliae, suscépit; et cum régem ipsum cum fíliís interfécisset, Iolén
éius fíliam captívam sécum redúxit. Antequam tamen domum vénit, návem ad
Cénaeum prómunturium appulit, et in terram égressus áram cónstituit, ut
Ioví sacrificáret. Dum tamen sacrificium parat, Licham comitem suum domum
mísit, quí vestem albam referret; mós enim erat apud antíquós, dum
sacrificia facerent, albam vestem gerere. At Déianíra verita né Herculés
amórem ergá Iolén habéret, vestem priusquam Lichae dedit, sanguine Nessí
ínfécit.
[Illustration: HERCULES, NESSUS, AND DEJANIRA]
56. _THE DEATH OF HERCULES_
Herculés nihil malí suspicáns vestem quam Lichás attulerat statim induit;
pauló post tamen dolórem per omnia membra sénsit, et quae causa esset
éius reí mágnopere mirábátur. Dolóre paene exanimátus vestem détrahere
cónátus est; illa tamen in corpore haesit, neque úlló modó abscindí
potuit. Tum démum Herculés quasi furóre impulsus in montem Octam sé
contulit, et in rogum, quem summá celeritáte exstrúxit, sé imposuit. Hóc
cum fécisset, eós quí circumstábant órávit ut rogum quam celerrimé
succenderent. Omnés diú recúsábant; tandem tamen pástor quídam ad
misericordiam inductus ígnem subdidit. Tum, dum omnia fúmó obscúrantur,
Herculés dénsá núbe vélátus á Iove in Olympum abreptus est.
THE ARGONAUTS
_The celebrated voyage of the Argonauts was brought about in this way.
Pelias had expelled his brother Aeson from his kingdom in Thessaly, and
had determined to take the life of Jason, the son of Aeson. Jason,
however, escaped and grew up to manhood in another country. At last he
returned to Thessaly; and Pelias, fearing that he might attempt to
recover the kingdom, sent him to fetch the Golden Fleece from Colchis,
supposing this to be an impossible feat. Jason with a band of heroes set
sail in the ship Argo (called after Argus, its builder), and after many
adventures reached Colchis. Here Aeétes, king of Colchis, who was
unwilling to give up the Fleece, set Jason to perform what seemed an
impossible task, namely to plough a field with certain fire-breathing
oxen, and then to sow it with dragon's teeth. Medéa, however, the
daughter of the king, assisted Jason by her skill in magic, first to
perform the task appointed, and then to procure the Fleece. She then fled
with Jason, and to delay the pursuit of her father, sacrificed her
brother Absyrtus. After reaching Thessaly, Medéa caused the death of
Pelias and was expelled from the country with her husband. They removed
to Corinth, and here Medéa becoming jealous of Glauce, daughter of Creon,
caused her death by means of a poisoned robe. She was afterward carried
off in a chariot sent by the sun-god, and a little later Jason was
accidentally killed_.
57. _THE WICKED UNCLE_
Erant ólim in Thessaliá duo frátrés, quórum alter Aesón, Peliás alter
appellábátur. Aesón prímó régnum obtinuerat; at post paucós annós Peliás
régní cupiditáte adductus nón modo frátrem suum expulit, sed etiam in
animó habébat Iásonem, Aesonis fílium, interficere. Quídam tamen ex
amícís Aesonis, ubi sententiam Peliae cógnóvérunt, puerum é tantó
perículó éripere cónstituérunt. Noctú igitur Iásonem ex urbe abstulérunt,
et cum posteró dié ad régem rediissent, eí renúntiávérunt puerum mortuum
esse. Peliás cum hóc audívisset, etsí ré vérá mágnum gaudium percipiébat,
speciem tamen dolóris praebuit et quae causa esset mortis quaesívit. Illí
autem cum bene intellegerent dolórem éius falsum esse, nesció quam
fábulam dé morte puerí finxérunt.
58. _A FATEFUL ACCIDENT_
Post breve tempus Peliás, veritus né régnum suum tantá ví et fraude
occupátum ámitteret, amícum quendam Delphós mísit, quí óráculum
cónsuleret. Ille igitur quam celerrimé Delphós sé contulit et quam ob
causam vénisset démónstrávit. Respondit óráculum núllum esse in
praesentiá perículum; monuit tamen Peliam ut sí quis únum calceum geréns
veníret, eum cavéret. Post paucís annís accidit ut Peliás mágnum
sacrificium factúrus esset; núntiós in omnís partís dímíserat et certam
diem conveniendí díxerat. Dié cónstitútá mágnus hominum numerus undique
ex agrís convénit; in hís autem vénit etiam Iásón, quí á pueritiá apud
centaurum quendam habitáverat. Dum tamen iter facit, únum é calceís in
tránseundó nesció quó flúmine ámísit.
59. _THE GOLDEN FLEECE_
Iásón igitur cum calceum ámissum núlló modó recipere posset, únó pede
núdó in régiam pervénit. Quem cum Peliás vídisset, subitó timóre adfectus
est; intelléxit enim hunc esse hominem quem óráculum démónstrávisset. Hóc
igitur cónsilium iniit. Réx erat quídam Aeétés, quí régnum Colchidis illó
tempore obtinébat. Huic commissum erat vellus illud aureum quod Phrixus
ólim ibi relíquerat. Cónstituit igitur Peliás Iásoní negótium dare ut hóc
vellere potírétur; cum enim rés esset mágní perículí, eum in itinere
peritúrum esse spérábat. Iásonem igitur ad sé arcessívit, et eum
cohortátus quid fierí vellet docuit. Ille etsí intellegébat rem esse
difficillimam, negótium libenter suscépit.
60. _THE BUILDING OF THE GOOD SHIP ARGO_
Cum tamen Colchis multórum diérum iter ab eó locó abesset, sólus Iásón
proficíscí nóluit. Dímísit igitur núntiós in omnís partís, quí causam
itineris docérent et diem certam conveniendí dícerent. Intereá, postquam
omnia quae sunt úsuí ad armandás návís comportárí iussit, negótium dedit
Argó cuidam, quí summam scientiam nauticárum rérum habébat, ut návem
aedificáret. In hís rébus circiter decem diés cónsúmptí sunt; Argus enim,
quí operí praeerat, tantam díligentiam adhibébat ut né nocturnum quidem
tempus ad labórem intermitteret. Ad multitúdinem hominum tránsportandam
návis pauló erat látior quam quibus in nostró marí útí cónsuévimus, et ad
vim tempestátum perferendam tóta é róbore facta est.
61. _THE ANCHOR IS WEIGHED_
Intereá is diés appetébat quem Iásón per núntiós édíxerat, et ex omnibus
regiónibus Graeciae multí, quós aut reí novitás aut spés glóriae movébat,
undique conveniébant. Tráditum est autem in hóc numeró fuisse Herculem,
dé quó suprá multa perscrípsimus, Orpheum, citharoedum praeclárissimum,
Théseum, Castorem, multósque aliós quorum nómina sunt nótissima. Ex hís
Iásón quós arbitrátus est ad omnia perícula subeunda parátissimós esse,
eós ad numerum quínquágintá délégit et sociós sibi adiúnxit; tum paucós
diés commorátus, ut ad omnís cásús subsidia comparáret, návem dédúxit, et
tempestátem ad návigandum idóneam nactus mágnó cum plausú omnium solvit.
62. _A FATAL MISTAKE_
Haud multó post Argonautae (ita enim appellábantur quí in istá náví
vehébantur) ínsulam quandam, nómine Cyzicum, attigérunt; et é náví
égressí á rége illíus regiónis hospitió exceptí sunt. Paucás hórás ibi
commorátí ad sólis occásum rúrsus solvérunt; sed postquam pauca mília
passuum prógressí sunt, tanta tempestás subitó coorta est ut cursum
tenére nón possent, et in eandem partem ínsulae unde núper profectí erant
mágnó cum perículó déicerentur. Incolae tamen, cum nox esset obscúra,
Argonautás nón ágnóscébant, et návem inimícam vénisse arbitrátí arma
rapuérunt et eós égredí prohibébant. Ácriter in lítore púgnátum est, et
réx ipse, quí cum aliís décucurrerat, ab Argonautís occísus est. Mox
tamen, cum iam dílúcésceret, sénsérunt incolae sé erráre et arma
abiécérunt; Argonautae autem cum régem occísum esse vidérent, mágnum
dolórem percépérunt.
63. _THE LOSS OF HYLAS_
Postrídié éius diéí Iásón tempestátem satis idóneam esse arbitrátus
(summa enim tranquillitás iam cónsecúta erat), ancorás sustulit, et pauca
mília passuum prógressus ante noctem Mýsiam attigit. Ibi paucás hórás in
ancorís exspectávit; á nautís enim cógnóverat aquae cópiam quam sécum
habérent iam déficere, quam ob causam quídam ex Argonautís in terram
égressí aquam quaerébant. Hórum in numeró erat Hylás quídam, puer fórmá
praestantissimá. Quí dum fontem quaerit, á comitibus paulum sécesserat.
Nymphae autem quae fontem colébant, cum iuvenem vídissent, eí persuádére
cónátae sunt ut sécum manéret; et cum ille negáret sé hóc factúrum esse,
puerum ví abstulérunt.
Comités éius postquam Hylam ámissum esse sénsérunt, mágnó dolóre adfectí
diú frústrá quaerébant. Herculés autem et Polyphémus, quí vestígia puerí
longius secútí erant, ubi tandem ad lítus rediérunt, Iásonem solvisse
cógnóvérunt.
64. _DIFFICULT DINING_
Post haec Argonautae ad Thráciam cursum tenuérunt, et postquam ad oppidum
Salmydéssum návem appulérunt, in terram égressí sunt. Ibi cum ab incolís
quaesíssent quis régnum éius regiónis obtinéret, certiórés factí sunt
Phíneum quendam tum régem esse. Cógnóvérunt etiam hunc caecum esse et
díró quódam supplició adficí, quod ólim sé crúdélissimum in fíliós suós
praebuisset. Cúius supplicí hóc erat genus. Missa erant á Iove mónstra
quaedam specié horribilí, quae capita virginum, corpora volucrum
habébant. Hae volucrés, quae Harpýiae appellábantur, Phíneó summam
molestiam adferébant; quotiéns enim ille accubuerat, veniébant et cibum
appositum statim auferébant. Quó factum est ut haud multum abesset quín
Phíneus famé morerétur.
65. _THE DELIVERANCE OF PHINEUS_
Rés igitur male sé habébat cum Argonautae návem appulérunt. Phíneus autem
simul atque audívit eós in suós fínís égressós esse, mágnopere gávísus
est. Sciébat enim quantam opíniónem virtútis Argonautae habérent, nec
dubitábat quín sibi auxilium ferrent. Núntium igitur ad návem mísit, quí
Iásonem sociósque ad régiam vocáret. Eó cum vénissent, Phíneus
démónstrávit quantó in perículó suae rés essent, et prómísit sé mágna
praemia datúrum esse, sí illí remedium repperissent. Argonautae negótium
libenter suscépérunt, et ubi hóra vénit, cum rége accubuérunt; at simul
ac céna apposita est, Harpýiae cénáculum intrávérunt et cibum auferre
cónábantur. Argonautae prímum gladiís volucrés petiérunt; cum tamen
vidérent hóc nihil pródesse, Zétés et Calais, quí álís erant ínstrúctí,
in áera sé sublevávérunt, ut désuper impetum facerent. Quod cum
sénsissent Harpýiae, reí novitáte perterritae statim aufúgérunt, neque
posteá umquam rediérunt.
66. _THE SYMPLEGADES_
Hóc factó Phíneus, ut pró tantó benefició meritam grátiam referret,
Iásoní démónstrávit quá ratióne Symplégadés vítáre posset. Symplégadés
autem duae erant rúpés ingentí mágnitúdine, quae á Iove positae erant eó
cónsilió, né quis ad Colchida perveníret. Hae parvó interválló in marí
natábant, et sí quid in medium spatium vénerat, incrédibilí celeritáte
concurrébant. Postquam igitur á Phíneó doctus est quid faciendum esset,
Iásón sublátís ancorís návem solvit, et léní ventó próvectus mox ad
Symplégadés appropinquávit. Tum in prórá stáns columbam quam in manú
tenébat émísit. Illa réctá viá per medium spatium volávit, et priusquam
rúpés cónflíxérunt, incolumis évásit caudá tantum ámissá. Tum rúpés
utrimque discessérunt; antequam tamen rúrsus concurrerent, Argonautae,
bene intellegentés omnem spem salútis in celeritáte positam esse, summá
ví rémís contendérunt et návem incolumem perdúxérunt. Hóc factó dís
grátiás máximás égérunt, quórum auxilió é tantó perículó éreptí essent;
omnés enim sciébant nón sine auxilió deórum rem tam félíciter événisse.
67. _A HEAVY TASK_
Breví intermissó spatió Argonautae ad flúmen Phásim vénérunt, quod in
fínibus Colchórum erat. Ibi cum návem appulissent et in terram égressí
essent, statim ad régem Aeétem sé contulérunt et ab eó postulávérunt ut
vellus aureum sibi tráderétur. Ille cum audívisset quam ob causam
Argonautae vénissent, írá commótus est et diú negábat sé vellus
tráditúrum esse. Tandem tamen, quod sciébat Iásonem nón sine auxilió
deórum hóc negótium suscépisse, mútátá sententiá prómísit sé vellus
tráditúrum, sí Iásón labórés duós difficillimós prius perfécisset; et cum
Iásón díxisset sé ad omnia perícula subeunda parátum esse, quid fierí
vellet ostendit. Prímum iungendí erant duo taurí specié horribilí, quí
flammás ex óre édébant; tum hís iúnctís ager quídam arandus erat et
dentés dracónis serendí. Hís audítís Iásón etsí rem esse summí perículí
intellegébat, tamen, né hanc occásiónem reí bene gerendae ámitteret,
negótium suscépit.
68. _THE MAGIC OINTMENT_
Médéa, régis fília, Iásonem adamávit, et ubi audívit eum tantum perículum
subitúrum esse, rem aegré ferébat. Intellegébat enim patrem suum hunc
labórem próposuisse eó ipsó cónsilió, ut Iásón morerétur. Quae cum ita
essent, Médéa, quae summam scientiam medicínae habébat, hóc cónsilium
iniit. Mediá nocte ínsciente patre ex urbe évásit, et postquam in montís
fínitimós vénit, herbás quásdam carpsit; tum súcó expressó unguentum
parávit quod ví suá corpus aleret nervósque cónfírmáret. Hóc factó Iásoní
unguentum dedit; praecépit autem ut eó dié quó istí labórés cónficiendí
essent corpus suum et arma máne oblineret. Iásón etsí paene omnibus
hominibus mágnitúdine et víribus corporis antecellébat (víta enim omnis
in vénátiónibus atque in studió reí mílitáris cónsúmébátur), tamen hóc
cónsilium nón neglegendum esse cénsébat.
69. _THE SOWING OF THE DRAGON'S TEETH_
Ubi is diés vénit quem réx ad arandum agrum édíxerat, Iásón ortá lúce cum
sociís ad locum cónstitútum sé contulit. Ibi stabulum ingéns repperit, in
quó taurí erant inclúsí; tum portís apertís taurós in lúcem tráxit, et
summá cum difficultáte iugum imposuit. At Aeétés cum vidéret taurós nihil
contrá Iásonem valére, mágnopere mírátus est; nesciébat enim fíliam suam
auxilium eí dedisse. Tum Iásón omnibus aspicientibus agrum aráre coepit,
quá in ré tantam díligentiam praebuit ut ante merídiem tótum opus
cónfécerit. Hóc factó ad locum ubi réx sedébat adiit et dentís dracónis
postulávit; quós ubi accépit, in agrum quem aráverat mágná cum díligentiá
sparsit. Hórum autem dentium nátúra erat tális ut in eó locó ubi sémentés
factae essent virí armátí míró quódam modó gígnerentur.
70. _A STRANGE CROP_
Nóndum tamen Iásón tótum opus cónfécerat; imperáverat enim eí Aeétés ut
armátós virós quí é dentibus gígnerentur sólus interficeret. Postquam
igitur omnís dentís in agrum sparsit, Iásón lassitúdine exanimátus quiétí
sé trádidit, dum virí istí gígnerentur. Paucás hórás dormiébat, sub
vesperum tamen é somnó subitó excitátus rem ita événisse ut praedictum
esset cógnóvit; nam in omnibus agrí partibus virí ingentí mágnitúdine
corporis gladiís galeísque armátí mírum in modum é terrá oriébantur. Hóc
cógnitó Iásón cónsilium quod dedisset Médéa nón omittendum esse putábat.
Saxum igitur ingéns (ita enim Médéa praecéperat) in mediós virós
coniécit. Illí undique ad locum concurrérunt, et cum quisque sibi id
saxum nesció cúr habére vellet, mágna contróversia orta est. Mox strictís
gladiís inter sé púgnáre coepérunt, et cum hóc modó plúrimí occísí
essent, reliquí vulneribus cónfectí á Iásone núlló negótió interfectí
sunt.
71. _THE FLIGHT OF MEDEA_
Réx Aeétés ubi Iásonem labórem própositum cónfécisse cógnóvit, írá
graviter commótus est; id enim per dolum factum esse intellegébat; nec
dubitábat quín Médéa eí auxilium tulisset. Médéa autem cum intellegeret
sé in mágnó fore perículó sí in régiá manéret, fugá salútem petere
cónstituit. Omnibus rébus igitur ad fugam parátís mediá nocte ínsciente
patre cum frátre Absyrtó évásit, et quam celerrimé ad locum ubi Argó
subducta erat sé contulit. Eó cum vénisset, ad pedés Iásonis sé próiécit,
et multís cum lacrimís eum obsecrávit né in tantó discrímine mulierem
désereret quae eí tantum prófuisset. Ille quod memoriá tenébat sé per
éius auxilium é mágnó perículó évásisse, libenter eam excépit, et
postquam causam veniendí audívit, hortátus est né patris íram timéret.
Prómísit autem sé quam prímum eam in náví suá ávectúrum.
72. _THE SEIZURE OF THE FLEECE_
Postrídié éius diéí Iásón cum sociís suís ortá lúce návem dédúxit, et
tempestátem idóneam nactí ad eum locum rémís contendérunt, quó in locó
Médéa vellus célátum esse démónstrábat. Cum eó vénissent, Iásón in terram
égressus est, et sociís ad mare relictís, quí praesidió náví essent, ipse
cum Médéá in silvás sé contulit. Pauca mília passuum per silvam
prógressus vellus quod quaerébat ex arbore suspénsum vídit. Id tamen
auferre erat summae difficultátis; nón modo enim locus ipse égregié et
nátúrá et arte erat múnítus, sed etiam dracó quídam specié terribilí
arborem custódiébat. Tum Médéa, quae, ut suprá démónstrávimus, medicínae
summam scientiam habuit, rámum quem dé arbore proximá déripuerat venénó
ínfécit. Hóc factó ad locum appropinquávit, et dracónem, quí faucibus
apertís éius adventum exspectábat, venénó sparsit; deinde, dum dracó
somnó oppressus dormit, Iásón vellus aureum dé arbore déripuit et cum
Médéá quam celerrimé pedem rettulit.
73. _THE RETURN TO THE ARGO_
Dum autem ea geruntur, Argonautae, quí ad mare relictí erant, ánxió animó
reditum Iásonis exspectábant; id enim negótium summí esse perículí
intellegébant. Postquam igitur ad occásum sólis frústrá exspectávérunt,
dé éius salúte déspéráre coepérunt, nec dubitábant quín aliquí cásus
accidisset. Quae cum ita essent, mátúrandum sibi cénsuérunt, ut ducí
auxilium ferrent; sed dum proficíscí parant, lúmen quoddam subitó
cónspiciunt mírum in modum intrá silvás refulgéns, et mágnopere mírátí
quae causa esset éius reí ad locum concurrunt. Quó cum vénissent, Iásoní
et Médéae advenientibus occurrérunt, et vellus aureum lúminis éius causam
esse cógnóvérunt. Omní timóre sublátó mágnó cum gaudió ducem suum
excépérunt, et dís grátiás máximás égérunt quod rés tam félíciter
événisset.
74. _THE PURSUIT_
Hís rébus gestís omnés sine morá návem rúrsus cónscendérunt, et sublátís
ancorís prímá vigiliá solvérunt; neque enim satis tútum esse arbitrátí
sunt in eó locó manére. At réx Aeétés, quí iam ante inimícó in eós fuerat
animó, ubi cógnóvit fíliam suam nón modo ad Argonautás sé recépisse sed
etiam ad vellus auferendum auxilium tulisse, hóc dolóre gravius exársit.
Návem longam quam celerrimé dédúcí iussit, et mílitibus impositís
fugientís ínsecútus est. Argonautae, quí rem in discrímine esse bene
sciébant, omnibus víribus rémís contendébant; cum tamen návis quá
vehébantur ingentí esset mágnitúdine, nón eádem celeritáte quá Colchí
prógredí poterant. Quó factum est ut minimum abesset quín á Colchís
sequentibus caperentur, neque enim longius intererat quam quó télum adicí
posset. At Médéa cum vídisset quó in locó rés essent, paene omní spé
dépositá ínfandum hóc cónsilium cépit.
75. _A FEARFUL EXPEDIENT_
Erat in náví Argonautárum fílius quídam régis Aeétae, nómine Absyrtus,
quem, ut suprá démónstrávimus, Médéa ex urbe fugiéns sécum abdúxerat.
Hunc puerum Médéa interficere cónstituit eó cónsilió, ut membrís éius in
mare coniectís cursum Colchórum impedíret; certó enim sciébat Aeétem, cum
membra fílí vídisset, nón longius prósecútúrum esse. Neque opínió Médéam
fefellit, omnia enim ita événérunt ut spéráverat. Aeétés ubi prímum
membra vídit, ad ea conligenda návem tenérí iussit. Dum tamen ea
geruntur, Argonautae nón intermissó rémigandí labóre mox é cónspectú
hostium auferébantur, neque prius fugere déstitérunt quam ad flúmen
Éridanum pervénérunt. Aeétés nihil sibi prófutúrum esse arbitrátus sí
longius prógressus esset, animó démissó domum revertit, ut fílí corpus ad
sepultúram daret.
76. _THE BARGAIN WITH PELIAS_