In ’t lage krot knaagde weer naderende winter-ellende; kniesde de gore
rommel op den steenen bevuilden vloer; en de kinders hoopten bijéén,
als voddige morsstapeltjes. Ant had van de fabriek snijboonen kunnen
krijgen om àf te halen, maar de chef had geweigerd, omdat ’r man zoo
zoop, en er nijdig bijgesnauwd.... of d’r nie g’nog schande was in de
diefefemilje van Hassel. Dat giftte nou in ’r, en ze zou ’t den
smeerlap toeschreeuwen pal in z’n snuit.—
—Suiplap, fuilik! aa’s wai d’r f’rhongere.. is vast jou skuld!
ketter!.. feullak.... nou mis ’k main boone afhoale.. deur jou
loremstraike. En Dientje skraiwe hullie weg.. deur jou.... Nou breng
jai d’r onster aldegoàr in ’t ongeluk! Skooiert! skurk!.. jai bint
krankjorum!
Ant gilde, sloeg met ’r armen door ’t krot, helleveegachtig dat de
kinders ontsteld wegkropen, en Dientje begon te huilen. Ant’s mager,
van zorg vervreten gezicht stond vaal-grauw en ’r mond schokte en
hortte de woorden uit, in stuipige zieding van woedegebaren.—
Maar Kees hoorde half, begreep er niks van, dommelde voort in ronkerige
pafheid. Dat maakte ’r nog woedender. Ze wond zich òp, vloekte, raasde,
en bonkte ’r twee vuisten op de tafel, dat de losse planken er van de
hoogte inwipten! Ze sputterde, spoog in ’n wolk van gift, haar
woedewoorden uit. Nou had ze d’r Wimpie niet meer te ontzien.—Ze kòn
niet begrijpen dat Kees pas zoo ingezonken was nà Wimpies dood. Want
Wimpie was nou tòch in zijn geluksstaat. Ze had er eerst zelf ook
martelende stomme smart van gehad, maar de Heer had ’m tot zich
genomen, en daarin most zij berusten. En nou was ’t wurm tenminste uit
den duivelsban van z’n vader. Nou, dacht ze, zou Wimpie z’n vader pas
zien, hòe hij den boel verzoop. Nou zou ’t kind ’m toch verafschuwen,
haten en vervloeken, zooals het toch op aarde óók had gewild, wanneer
hij maar niet in den ban van den duivel was gezeten.
Zoo vatte ze van Kees’ inzinking en verdroefde baloorigheid niets;
niets van z’n verstomde verbijstering en geschondenheid, omdat ze
dacht, dat hij òòk ’t voortbestaan in den hemel, hoe ook verketterd,
van Wimpie vóór zich zag.—
En ze haatte Kees erger dan ooit, haatte ’m in furie van geloof; geloof
dat met Wimpies dood, nog heviger ’r doorgloeide, als ’t eenig ware.—
Haar moeder drentelde rond op ’t achterend, hoorde Ant hellevegend
krijschen en vloeken in toornenden woordenhuil.—Ze zegende ’r kind, dat
ze zóó heftig in verzet kwam tegen dien dief en moordenaar, dien
kètter, dien schobbejak. En ze schoof dichter bij ’t voorkrot, om nog
beter te hooren. Want meeschelden, durfde ze niet, altijd uit
ontzettenden angst nog voor z’n moordend groot reuzelijf en knuisten.
Maar ze had ’n blaadje van ’m gelicht, bij ieder in de buurt, door heel
Wiereland. Ze had rondgebazuind, al de streken van dien dronken
„moordenaar” zooals ze ’m bij vreemden altijd noemde.
Ant hurriede door, schimde òp in ’t goudgeel lampjesschijnsel, donkerde
weer weg achter ouë Rams, die krom-verkort, voor de schouw
blokte.—Onder ’t opruimen schreeuwde ze, bukkend en voortscharrelend:
—Skorumsooi! wou jai, dâ wai ook de krentetuin ingonge.. aa’s je
kettersche fòar! godskimpers! gaif hier... de sinte! daa’s d’r veur
twoalif koppe, twoalef monde.. jai f’rsuipt ons fraite! hier, gedrocht:
de sinte! De sinte! màin sinte!
Kees bleef ingezakt zitten, in tragen dommel, hoorde den krijsch van
Ant, zonder ’n woord tegen te zeggen. Soms grinnikte ie even zòt, keek
dan weer lummelig, liet ie z’n kop op de borst hangen.—
Ant wier doller nou ie niks tegen zei.
Dat kòn ze niet dulden. Nou moèst z’m raken, ze moest ’m zien
opduivelen van gift, dien vuilik! En voortratelde ze in vloekhoos.
—F’rdomme! wou jai d’r ònster f’rmoorde.... soo aa’s je màin Wimpie
f’rmoord hep! hee?
Kees, plots beefde op z’n stoel. Grauw in lampschuwen schijn, zonk er
sidder in z’n wangen. In heel zijn ronkigen romp kwam beroering. Een
suizel zwirrelde door z’n kop. In ’n nevel van roode, moordende
woestheid en drift, tastte ie rond.—Z’n lijf rees van de waskruk reuzig
òp, onder de lage bebalking. Z’n oogen stonden gespalkt. Hij sidderde.
Vrouw Rams was Ant opzijgetast en de kinders kropen voor ’t leege bedje
waar Wimpie had geslapen bijeen, in instinkt om bescherming. Alleen
Dientje stond achter ’r moeder in kindergekerm te trekken aan ’r
plunje, voelend wat ’r opstormen ging. Maar Ant zag niets, stemkraste
dóór, in wild venijn en woedetoorn, nog eens en nòg eens.
—Ketter.... Moordenoar van Wimpie! hep jai Wimpie d’r nie loate
f’rhongere.... en....
Maar ze kon niet uitspreken. In hevigen schrik was Kees ontnuchterd....
hoorde ie daar wat z’n waif zei?.. hoorde ie niet den naam van
Wimpie?.. sain jonge.. sain jonge! Wat? Wat? hai hài.. Wimpie
f’rmoord.. hai?.. sei ze ’t doar nie weer?.. Nou suisde z’n kop vol
bloed. Z’n oogen liepen rood, hij keek weer door ’n bloednevel en in
ouë kracht sprong ie met z’n vuist mokerend vooruit, tastend in zwaai,
de plek waar Ant stond te krijschen.—
’n Geweldige uitstorting van haat, woede en wrok barstte los. Hij
voelde zich omklemd door ’t oude wijf, door Dientje. Maar met éen duw
morzelde hij ze opzij, dat ze waggelden naar achter. Stemmengegil van
kinders, bijeengehoopt voor ’t leege donkerende ledikantje rauwde òp,
maar hij alléén zag z’n wijf, hoorde haàr stem, en in ontzettende
wraakpassie, in vernielende krachthengst mokerde ie z’n vuist op d’r
vale schuw-begeelde tronie, twee, drie maal, dat z’n handen in haar
gebit vastscheurden en ’t bloed uit Ant’s mond stroomde.—
Met den derden slag lag ze op de steenen, Kees in drift struikelde
dwars over haar kermende borst heen.
Ouë vrouw Rams gilde op ’t erf, aan de deur!
—Moord.... moord! de Strooper f’rmoordt sain waif! moord moo-oord!
De kinders gilden en schreiden bang achter ’r áán.
Plots was ouë Rams van z’n stoel gestrompeld, en smakte z’n wijf de
kamer in. Hij mummelde z’n „swaineboel” uit, en keek in den
wiegel-schijn van de lamp,—die Kees met z’n lijf voorbijscheerend ’n
knauw gegeven had,—naar z’n dochter.
—Hou jai je bèk krèng! snauwde ie vrouw Rams toe, die sidderend naar de
deur zocht, kromarmig vooruittastend, in angst, als ’n rat naar gat in
’n straatgoot.—
Kees was over z’n vrouw heen weer op de been gewaggeld, z’n krampig
bebloede vuist in den mond. Ant lag stom, voor dood.—
Er stolde schrik in ’t krot en de lamp schommelde goren schijn àf.
Schaduwvaalte spookte over de vervreten kniezende armoezooi van wat
gehavende stoelen en de morsige tafel. Silhouetjes van kinderkopjes
schimden heen en weer in lampenwiegel op den vuilsteenen muur. En de
kleintjes groepten weer samen in ’t hoekje bij ’t ledekant waar Wimpie
altijd gelegen had en waar boven nù ontzette stilte aangroeide.
Kees, ontnuchterd in schrikkelijke bleekheid, niet omkijkend naar z’n
wijf, was rugkrommig ’t pad opgestápt, met woesten klank van z’n
vrouw’s stem nog in de ooren.... jai... jai... moordenoar van Wimpie.
Daar, ver op ’t duistere pad, snikte ie uit, een razende bui van
droefenis, in ’t donkere duin, zich voelend, vernield, gebroken, ’t
leven in hem weggetrapt, voor eeuwig.—