_SALITAAN:_
Panganay 1.º:--Mabuhay ang kasayahan!
Panganay 2.º:--Mabuhay ang paglilibang!
Lahat:--Mabuhay! Laging mabuhay!
Rizal:--_(luhog)_ Lingapin ninyo si Inang
Mga kapatid kong hirang
Ako ay inyong tulungan,
Kung kayo man ay may buhay
Ay sa kanya tanging utang.
Lahat:--_(pakutya)_ Ohu?... mapagdunung dunungan.
_(sa sarili)_ Bakit malakas ang sugal
Hahanapi'y kapalaran.
Filipinas:--_(sa mga Panganay)_ Ay mga anak ko ...kayo'y nasisinsay
Sa dapat landasin....
Panganay 1.º:--_(padabog)_ Aking nalalamang
Kaliwa'y kaliwa at kanan ang kanan. _(anyong aalis)_
Rizal:--Kami na'y lingapin ... Sandaling maghintay ...
Panganay 2.º:--(kay Rizal) At ibig mo yatang kami pa'y turuan?...
Panganay 3.º:--Kung sana'y marunong ó kaya'y mayaman
Disin ay agad kang pinaniwalaan.
Panganay 1.º:--Tayo'y tanghali na.
Panganay 2.º:--Halina at iwan.
Rizal:--_(boong lungcot)_ At kami ni ina?...
Panganay 3.º:--Kayó?
Lahat:--Ating lisan.
_(sabay ng alis)_
=III TUGMA=
=Si Rizal at Si Filipinas=
_SALITAAN_
Rizal:-- Ituro sa akin Inang ginigiliw
Kung sino ang dapat na aking suyuin
At pakaasahang kahit puhunanin
Ang murang buhay kong aking ihahain.
Filipinas:-- Tanging bunsong nagmamahal
Ikaw mandin ang nahirang
Na sa aki'y tumangkakal
Noong Bathalang Kumapal.
Rizal:-- Kung magulang yaring bisig.
Kung ganap na yaring bait,
Asahan mo Inang ibig
Na sisikapin kong pilit
Ang sa iyo'y pagtangkilik.
Filipinas:-- Napakabanal ang nasa
Kung iyong isasagawa
Ang iyong layong dakila
Na sa aki'y pagkalinga.
Subalit lalong mainam
Ang ikaw sana'y tulungan
Ng aking mga Panganay
Na kapatid mo ring tunay.
Kailangan mong tanglawan
Ang isip na nadidimlan.
Tumawag ka kay Minerva
At sa kanya ay pasama
Tiising mawalay muna
Sa nalulunos na Ina.
Siya kita na'y iiwan
Di na ako makalaban
Sa dahas ng kahirapan. (_anyong aalis_)
Rizal:-- Ina, Inang minamahal
Ang bunso mo'y huag lisan.
Filipinas:-- Kailangan mawalay muna
Sa namimighating Ina. _(sabay alis)_
Rizal:--_(anyong hahabulin)_ Subali't ...May matuwid ka,
At ayaw mong ipakita
Sa akin ang pagdurusa
At aayaw kang talaga
Na ang puso ko'y magbata.
Pagsisikapan ko ano mang masapit
Na sa iyong mata'y huag ng tumigis
Ang saklap ng luhang animo ay batis,
Pagpipilitan kong magkapatid-patid
Ang tanikala mo ng mga pasakit (_papasok_)
=(Tabing Na Lansangan)=
=IV TUGMA=
=_Lalabas ang mga Panganay_=
_SALITAAN:_
Panganay 1.º:--Nanalo ka ba?
Panganay 2.º:--Kung ako'y nanalo ...
Ako ay nahughog.
Panganay 1.º:--Ako ay natalo
Sa masamang hilig tayo ay nabuyo.
Panganay 3.º:--Hindi pa rin huli ... Tayo na'y magbago.
Maling mali tayo ng tinungong landas,
Ang lansangang yao'y patungo sa hirap;
Maligoy matinik, mabato't madawag
At pawang balahong hindi madalumat.
=V TUGMA=
=_Lalabas ang Kabinataan_=