De Schrijver van dit artikel ziet zich tot deze gevolgtrekkingen
gedwongen, _met leedwezen_, want hij gevoelt eene diepe sympathie voor
het Duitsche volk en gelijke waardeering voor hunne idealen en voor
wat zij hebben tot stand gebracht. Hij gevoelt groote bewondering voor
den schitterenden moed waarmee de Duitsche natie, van alle kanten
door geweldige tegenstanders besprongen, haar prestige als Groote
Mogendheid ophoudt. De onvoorwaardelijke toewijding van dit machtig
volk aan zijn vlag is de beste overleveringen van het Teutonische ras
waardig. Desniettemin moeten wij het hoofd buigen voor de Waarheid,
die immers onafhankelijk behoort te zijn van welke ras-sympathiën of
antipathiën ook. Onmogelijk in dit geval tot eene andere gevolgtrekking
te komen, dan dat deze zelfde Duitsche natie tot het huidig noodlottig
avontuur werd verleid door hare conspireerende staatslieden en haren in
zichzelf opgaanden en zenuwzieken Keizer, die in deze twintigste eeuw
rotsvast gelooft, dat hij God's speciale volmacht in den zak heeft en
diensvolgens onfeilbaar is.
Bij het uitspreken van het _schuldig_ behoort dus de Hooge Raad der
wereldbeschaving wel onderscheid te maken tusschen de militaire kliek
met den Keizer en den Kroonprins als leiders, die de menschheid in deze
wereldramp joeg, en het Duitsche volk zelf.
De geheimzinnigheid waarmee de aanslag op den wereldvrede werd
behandeld en de blijkbare onwil om het Duitsche Volk den aard en
den inhoud van de diplomatieke bescheiden hierop betrekkelijk te
doen kennen, wijst er op, dat deze verachtelijke oorlog niet slechts
een misdaad is tegen de beschaving gepleegd, _maar in het bijzonder
tegen het bedrogen en misleid Duitsche Volk_. Dit volk is van eene
verheven levensbeschouwing bezield, het is in zijne nationale trekken
vooruitstrevend en vreedzaam gezind, maar de idealen van zijn militaire
bedillers zijn die van de Middeleeuwen.
De dag zal zeker eenmaal komen, waarop de Duitsche natie de waarheid
zal leeren kennen. Dan zal er zeker eene vreeselijke afrekening volgen
met hen die een edel en vredelievend volk in dezen afgrond van ellende
hebben gedreven!
God's molens malen langzaam
Maar malen ontzaglijk fijn;
Hij ziet het aan, geduldig—
En maakt het alles klein.[43]
[43] Vrij naar von Logau's:
Gottes Mühlen mahlen langsam, mahlen aber trefflich klein,
Ob aus Langmuth er sich säumet, bringt mit Scärf er alles ein.
+--------------------------------------------------------+
| |
| OPMERKINGEN VAN DE BEWERKER: |
| |
| De volgende correcties zijn in de tekst aangebracht: |
| |
| Bron (B:) -- Correctie (C:) |
| |
| B: M. Sazonoff |
| C: M. Sazonow |
| B: onthullingen in de Italiaanische kamer, |
| C: onthullingen in de Italiaansche kamer, |
| B: Duitschland en oostenrijke reeds _verleden |
| C: Duitschland en Oostenrijk reeds _verleden |
| B: Het officeel bewijsmateriaal door |
| C: Het officieel bewijsmateriaal door |
| B: St. Petersburg, Parijs en London gewisseld, |
| C: St. Petersburg, Parijs en Londen gewisseld, |
| B: den Aartshertog op 29 Juni 1914 |
| C: den Aartshertog op 28 Juni 1914 |
| B: Oostenrijksche troonopvolger te Serajevo |
| C: Oostenrijksche troonopvolger te Sarajevo |
| B: donderslag uit een, op het oog klaren |
| C: donderslag uit een, op het oog, klaren |
| B: het Corps Diplomatic iets van het |
| C: het Corps Diplomatique iets van het |
| B: afgezonden maar dat men hem onder |
| C: afgezonden, maar dat men hem onder |
| B: zou hebben, tuschenbeide te komen, ook |
| C: zou hebben, tusschenbeide te komen, ook |
| B: Duitschen Rijksanselier de opdracht ontvingen, |
| C: Duitschen Rijkskanselier de opdracht ontvingen, |
| B: de andere hoofsteden van Europa niet |
| C: de andere hoofdsteden van Europa niet |
| B: waren!—en Duitschlandg eeft dan aan |
| C: waren!—en Duitschland geeft dan aan |
| B: den 24sten Juli zou verklaren. |
| C: den 24sten Juli zou verklaren, |
| B: “last (...) ingewilligd.”[16] |
| C: [Marge alinea aangepast] |
| B: afhandelijk gesteld van de uitspraak |
| C: afhankelijk gesteld van de uitspraak |
| B: van de hoofstad zoo gauw hij het |
| C: van de hoofdstad zoo gauw hij het |
| B: Russisch Orange-Boek, Nos. |
| C: Russisch Oranje-Boek, Nos. |
| B: pennestreek af te doen! Waarl jk, het |
| C: pennestreek af te doen! Waarlijk, het |
| B: in de annalen her historie de wederga |
| C: in de annalen der historie de wederga |
| B: als hier tegenove eene bevriende |
| C: als hier tegenover eene bevriende |
| B: Oostenrijk was destijds nie met |
| C: Oostenrijk was destijds niet met |
| B: met de getragslijn die Duitschland zich |
| C: met de gedragslijn die Duitschland zich |
| B: de Mainse'sche drankwet, maar |
| C: de Maine'sche drankwet, maar |
| B: het Duitsche Department van |
| C: het Duitsche Departement van |
| B: verzoening to begeven. Jagow antwoordde |
| C: verzoening te begeven. Jagow antwoordde |
| B: haar positie als onafhankelijk staat |
| C: haar positie als onafhankelijke staat |
| B: moelijkheden begonnen was, en dit |
| C: moeilijkheden begonnen was, en dit |
| B: tiek,poli na de overtuiging te hebben |
| C: politiek, na de overtuiging te hebben |
| B: de wenschlijkheid hiervan had |
| C: de wenschelijkheid hiervan had |
| B: uitgesteld.[29] |
| C: uitgesteld.”[29] |
| B: den Duitschen Rijskanselier had gesproken, |
| C: den Duitschen Rijkskanselier had gesproken, |
| B: Frankzijk geen grondgebied zou afnemen. |
| C: Frankrijk geen grondgebied zou afnemen. |
| B: werd uitgeoefend, zich tot het doen |
| C: werd uitgeoefend, “zich tot het doen |
| B: ernorme wissel op de menschelijke |
| C: enorme wissel op de menschelijke |
| B: Russich Oranje-Boek, No. 60. |
| C: Russisch Oranje-Boek, No. 60. |
| B: ondergschikte staat, om niet te zeggen |
| C: ondergeschikte staat, om niet te zeggen |
| |
+--------------------------------------------------------+