[446] Meritano, in proposito, di venire ricordati due proverbii
tedeschi ed uno francese. I primi dicono: «_Ist das Bett beschritten,
so ist das Recht erstritten_:» e «_Wenn die Decke über dem Kopf ist,
so sind die Ehegatten gleich reich_»; e nei _Coutumes_ francesi: «_au
coucher gagne la femme son douaire_».
[447] Cfr. MITTERMAIER, _Op. cit._
[448] Cfr. _Edicta Regum Longobardorum_, ed. Baudi di Vesme, e
particolarmente l'editto di Luitprando, art. 7.º «_Si quis Longobardus
morgincap conjugi suæ dare voluerit quando eam sibi in coniugio
sociaverit, ita decernimus, ut alia die ante parentes et amicos suos
ostendat per scriptum a testibus rovoratun, et dicat, quia ECCE QUOD
CONJUGI MEÆ MORGINCAP DEDI, ut in futuro pro hac causa perjurio non
percurrat. Ipsum autem morgincap nolumus ut amplius sit, nisi quarta
pars de ejus substantia qui ipsum morgincap fecit_».
[449] _Ont. It._, _De actibus mulierum_.