La talismano de Vjàzemskij.
La caro ordonis, ke Morozov alproksimiĝu.
La placo ree silentiĝis. Ĉiuj scivole turnis siajn okulojn al la caro
kaj atendis, retenante la spiron.
--Bojaro Druĵino!--solene diris Ivano kaj leviĝis de sia seĝo: per
Dia juĝo vi vin pravigis antaŭ mi. Sinjoro nia Dio, venkinte vian
kontraŭulon, montris vian pravecon, kaj mi ankaŭ montros mian favoron
al vi. Ne forlasu la antaŭurbon sen mia ordono! Sed,--daŭrigis Ivano
severtone: tio estas nur duono de la afero! La vera juĝo ankoraŭ
sekvos. Venigu princon Vjàzemskij!
Kiam la princo venis, la caro longe rigardis lin per neesprimebla
rigardo.
--Afonasjo!--li fine diris: vi scias, ke mi ĉiam plenumas mian vorton.
Mi decidis kaj promesis, ke tiu el vi, kiu, mem batalante aŭ uzante
anstataŭanton, estos venkita en la duelo, devas esti mortigota. Via
anstataŭanto falis, Afonasjo!
--Kion fari?--respondis Vjàzemskij decidtone: ordonu, ke oni forhaku
mian kapon, via cara moŝto!
Stranga rideto trakuris la lipojn de l' caro.
--Vian kapon forhaki?--li ripetis malice: nur vian kapon forhaki? Eble
tio okazus, se vi estus kulpa nur antaŭ Morozov, sed vi devas elpagi
alian pli grandan krimon, multe pli gravan pekon. Maluto, donu la
talismanon!
Kaj preninte el la manoj de Maluto la saketon, ĵetitan de Vjàzemskij,
li levis ĝin, tenante la pinton per du fingroj.
--Kion vi havas ĉi tie?--demandis li, minace rigardante rekte en la
okulojn de Vjàzemskij.
La princo volis respondi, sed la caro ne donis al li la tempon.
--Ruzega sklavo!--li diris minactone, kaj malvarma tremo trakuris la
ĉeestantaron: ruzega sklavo! Mi vin alproksimigis al mia trono, mi vin
plirangigis kaj superŝutis per mia favoro, kaj vi kion faris? Vi en via
malpurega koro atencas pereigi min, vian caron, pereigi per sorĉaĵo,
certe, ĝuste por tio vi fariĝis mia opriĉniko? Kio signifas la
opriĉnino?--daŭrigis Ivano, ĉirkaŭrigardante kaj plilaŭtigante la
voĉon, por esti aŭdata de ĉiuj.--Mi, kvazaŭ mastro de vinberĝardeno,
estas metita de Sinjoro Dio super mia popolo por eduki miajn vinberojn.
Miaj bojaroj, miaj konsilantoj, la Duma ne volis min helpi kaj intencis
min pereigi; tiam mi forprenis de ili miajn vinberojn kaj fordonis al
aliaj gardistoj. Jen kion signifas la opriĉnino! La gastoj, invititaj
por festeno, ne venis, kaj mi sendis inviti ĉiujn, kiujn oni trovos sur
vojoj kaj vojkruciĝoj. Kaj tio ankaŭ estas opriĉnino! Nun mi demandas
vin ĉiujn: kion meritas la gasto, kiu venis al festeno, ne surmetinte
festajn vestojn? Pri li ni legas en Sankta Skribaĵo: "Ligu liajn
brakojn kaj krurojn kaj enigu lin en mallumegan ejon, kie estas
plorego kaj dentgrincado".
Tiel parolis Ivano, kaj la popolo silente aŭskultis ĉi tiun arbitran
uzon de l' evangelia sentenco, sen simpatio por Vjàzemskij, sed
profunde frapita per subita falo de l' potenca favorato.
Neniu el la opriĉnikoj kuraĝis nek deziris diri unu vorton, por
defendi Vjàzemskij'n. Teruron esprimis ĉies vizaĝoj. Nur Maluto en
siaj bestaj okuloj aperigis nenion krom la preteco tuj plenumi la caran
volon; ankaŭ la vizaĝo de Basmanov montris malican triumfon, kvankam
kaŝitan sub ŝajno de indiferenteco.
Vjàzemskij ne trovis necesa sin senkulpigi. Li konis Ivanon kaj decidis
rezignacie akcepti la baldaŭan turmentegon. Lia vizaĝo restis firma
kaj dignoplena.
--Prenu lin!--ordonis la caro.--Mi ekzekutigos lin kune kun tiu rabisto,
kiu estis penetrinta en mian dormoĉambron kaj nun atendas sian
mortpunon. Oni trovu ankaŭ kaj venigu la sorĉiston, kiu helpis al la
princo. Oni esploru lin per turmentoj, por ricevi novajn sciigojn.
Granda estas la malico de satano,--daŭrigis Ivano kun okuloj, turnitaj
al ĉielo: li, kvazaŭ leono blekeganta, iras ĉirkaŭ mi, penante min
formanĝi, trovante siajn fervorajn servistojn eĉ inter miaj intimuloj!
Sed mi esperas al la favoro de Dio kaj, kun Lia sankta helpo, mi
elradikigos la perfidon el Ruslando!
Ivano malsupreniris la estradon kaj rajde revenis en sian palacon,
ĉirkaŭita de siaj silentantaj opriĉnikoj.
Maluto venis al Vjàzemskij kun ŝnuro en la manoj:
--Pardonu, princo!--li diris ridetante, kunligante liajn brakojn post la
dorso: ni mem estas sklavoj!
Kaj ĉirkaŭita de militistoj kaj gardistoj Vjàzemskij estis kondukita
en malliberejon.
La popolo komencis disiri, silentante aŭ mallaŭte pridiskutante la
okazintaĵon, kaj baldaŭ la granda placo ree malpleniĝis.