* * * * *
„In het jaar 1003 werden over de geheele christenheid maar vooral in
Italië en Gallië, de hoofdkerken vernieuwd, ofschoon de meesten het
volstrekt niet noodig hadden. Alle volken wedijverden met elkander. Het
was alsof de wereld zich zelve uitschudde en haar lompen wegwierp om een
nieuw, blinkend wit gewaad aan te trekken.
GABLER, de kroniekschrijver van Cluny.
Het is niet met juistheid op te geven in welk jaar de gouwgraven van het
Sticht plaats maakten voor de castellani (burggraven) van Utrecht.
De eerste castellano komt voor in 1105 tijdens bisschop Burchard. Tot
1156 waren de castellani dienstmannen, van 1164-1178 edelen. De
bisschoppen bezaten zelf wereldlijke rechten in de gouw Nifterlake en
Fleheti, die het Neder Sticht vormden. De gouwgraaf stond onder den
bisschop.
* * * * *
Volgens Bondam is Bacheforth en Stuthenborch beide de naam van het
tegenwoordige Amersfoort. Anderen zoeken den Stuthenborch bij
Hoevelaken. (Stoutenburg).
Wie recht heeft valt moeilijk te beslissen. Want ook hier -- en nog voor
meerdere bijzonderheden in dit boek, o. a. over den hier beschreven
inval der Noormannen, dien sommige kronieken eenigen tijd vóór, andere
nà het jaar duizend vermelden -- geldt het woord van den ouden
kroniekschrijver, Claas Kolyn:
„Ik moet u rond uyt zeggen
Dat ons de schiedenissen ontbreeken
Om duydelyker te spreeken.”
Opmerkingen van de bewerker.
Enkele duidelijke (zet)fouten zijn stilzwijgend gecorrigeerd.
Overbodige, ontbrekende en inconsistent geplaatste aanhalingstekens
zijn niet gecorrigeerd.
Inconsistente spellingen, woordafbrekingen e.d. zijn niet
genormaliseerd.