„Venu dolĉaj rememoroj!“
Same la trisilabaj piedoj:
„Knabinet', ĉu vi amas fidele?“
„Ŝiru de vang' la vualon.“
El piedoj kombiniĝas la verso. Ĉefa principo: leviĝantaj kaj
malleviĝantaj piedoj ne povas stari unu apud la alia (III), ĉar
tiamaniere du akcentitaj silaboj renkontiĝas, kaj oni ree havas la
senton de karambolo. Ekz.:
Mi | sidas | apud | forn' kun | pens' a|mara |
Pri | krue|la mort' | via | knabin' | kara. |
Legante oni sentas preskaŭ marmalsanon.
La versoj povas havi antaŭan kaj malantaŭan duontakton.
Severaj formoj klasikaj havas difinitajn piedojn. Sed ĉiu poeto
povas krei novan formon, konvenan al la enhavo de sia verso. Nur la
diritajn tri principojn li devas nepre sekvi, male la verso „piedon
tiros kiel lama hund'“.
Konsilinde estas, ke en la sama verso ĉiuj linioj havu la saman
movmanieron (leviĝan aŭ malleviĝan).
Por konsolo, mi citas kelkajn poeziajn permesojn:
Unusilabaj vortoj povas esti akcentaj aŭ neakcentaj.
Pli ol trisilabaj vortoj povas havi plurajn akcentojn sur kiu ajn de
la antaŭaj silaboj.
La pronomoj posedaj, la vortoj de la „Tabelo“ (escepte la serion
„neni-“), la vortoj „ili“ kaj „unu“, prepozicioj kiuj ne havas duoblajn
konsonantojn („apud“, „super“ antaŭ postsekvanta vokalo) povas perdi
sian akcenton, se ili senpere sekvas akcentitan vokalon. Ekz.:
Kaj kor' mia sangis...
Sed hom' tiu ridis...
Ĉe l' font' apud arbo...
„I“ antaŭ akcentita vokalo povas perdiĝi kiel silabo (Bennemann). Ekz.:
Kiel mielon la abelo...
Mi kolektas la memorojn.
Mi finas. Mia artikolo ne estas ia frapanta nova teorio, propre ĝia
principo estas la sama, kiel en la „Esperanta Versfarado“ de Parisot
kaj Cart. Kaj laŭ la samaj principoj verkis Zamenhof kaj la plej bonaj
Esperantaj poetoj. Sed oni aŭdas nuntempe kontraŭvoĉojn kaj -- kio estas
pli ĉagrena -- oni legas kontraŭversojn. Kaj, kio pikas al mi rekte en
la koron, oni skribas kontraŭrecenzojn. Kion fari, kion fari? mi devis
skribi la artikolon, eble tio kvietigos min iomete.
Fakte, mi estas jam pli trankvila.
NAMILLAB MAJOR
La kovrilo de nia dua numero estas desegnaĵo de Emeriko Pérely,
pentro-artisto.
ANONCOJ:
GRANDAJ LAŬ INTERKONSENTO!
MALGRANDAJ:
PO DU EMPRESOJ LA PREZO DE UNU NUMERO!
PAGO NEPRE ANTAŬE!
Nia sola semajna gazeto estas la
ESPERANTO TRIUMFONTA
Internacia! Semajna! Neŭtrala!
Nepre abonu ĝin!
Abonejoj en ĉiuj landoj
Administracio:
Horrem bei Köln, Germ.
La evoluon de la grafikaj industrioj servas la interesa
MAGYAR GRAFIKA
(HUNGARA GRAFIKO)
BUDAPEST VI, ARADI-UTCA 8
Ĉiuj, kiujn interesas la grafiko de l' arto, mendu
ĝin! Unu numero kostas hungara K 250.--
MODERNAJ ROBINZONOJ!
? ? ? ? ? ? ? ? ? ? ?
INTERNACIA FOIRO EN PRAHA
(Ĉeĥoslovakio)
Informojn donas: PRAŽSKÉ VZORKOVÉ
VELETRHY Staroměststká radnice PRAHA
Esperanto korespondata!
Nenia resaniĝo -- nenia pago!
ASTMULOJ!
PLI OL 20000 suferintoj pro astmo kronika,
bronka, nerva, estas tute aŭ parte
resanigitaj pere de
VIVAMOL
(antaŭe Vixol.)
Tiu elpensaĵo de nia samideano E. Ĉefeĉ
estas kuracilo plej taŭga por ĉiuj astmuloj.
Ĝi enhavas nenian drogon danĝeran.
Senpaga trisemajna provado!
ONI BEZONAS AGENTOJN.
Petu broŝuron de
VIVAMOL, Ltd. III. Gt.
PORTLAND St., LONDON W. I.
Könyves Kálmán
r.-t.
Fama eldonejo de reproduktaĵoj por artaj bildoj!
Desegnaĵoj, pentraĵoj de mondfamaj artistoj! Rekomendas siajn eldonaĵojn
Petu ilustritan prezaron!
Budapest VI, Nagymezö-utca 37-39
ESPERANTO SERVICE CORPORATION „ESKO“
500 FIFTH AVENUE NEW-YORK CITY
Telegrafa adreso: ESPERANTO NEW-YORK
Aĉeto, eksporto, importo kaj maklerado de ĉiuspecaj komercaĵoj
Katalogoj, prezaroj kaj specimenoj estos danke ricevataj
ORIENTO!
Havigu al vi tuj la interesplenajn literatur-historiajn verkojn,
kun tri-koloraj etnografiaj kartoj, en plej konciza Esperanto,
laŭditaj de ĉiuj:
LA BULGARA LANDO KAJ POPOLO
LA NAJBAROJ DE RUSLANDO
Kontraŭ 1 dol., 5 sv. fr., 10 fr. fr., 25 ĉ. kr., 500 g. mk. (laŭ
la monvaluto de l' mendinto) sendas rekomendite la aŭtoro:
IVAN H. KRESTANOFF
Dresden-A., Wintergartenstrasse 9. Germanujo.
Ĉiu konscia esperantisto devas esti membro de la oficiala mondorganizacio
U. E. A.
Aliĝu tuj ĉe la delegito de via loko aŭ ĉe la Centra Oficejo de
UNIVERSALA ESPERANTO ASOCIO:
12 BOULEVAND DU TÉÂTRE,
GENÈVE, SVISLANDO!
CELULOIDO KAJ OJOGALITO
ARTIKOLOJ DE OYONNAX, KOMBILOJ, HARBROĈOJ, BRAKRINGOJ, ORNAMPENDAĴOJ,
FERMILOJ POR SAKETOJ KAJ ALIAJ
LÉON JANVIER
OYONNAX (AIN, FRANCUJO)
Seriozaj, humoraj rakontoj, teatraĵeto, poemoj, noveloj.
POR LA PREZO DE TIU ĈI NUMBERO
aŭ por du 60 centimaj respondkuponoj:
KVIN LEGINDAJ LIBRETOJ
Mendu tuj ĉe PAŬLO BALKÁNYI
Budapest, VI., Hajós-utca 15. Hungarujo.
Bulgara ROZOLEO
La fama bonodoraĵo por parfumaĵoj, sapoj, k.t.p. unuakvalita,
pogrande kaj pomalgrande
Specimena botelo kontraŭ 10 sv. fr. aŭ 25 fr. fr.
IVAN KRESTANOFF, Eksportoficejo
Wintergartenstrasse 9, Dresden-A., Germanujo.
FAKULOJ ABONU LA OFICIALAN GAZETON
LA POLICISTO
KUN LA KONSTANTA ALDONO
LA POŜTISTO
REDAKCIO:
BUDAPEST, IX, ÜLLŐI-UT 59.
ARTPLENAJN FOTOGRAFAĴOJN
FARAS
DISKAY
BUDAPEST
VII., RÁKÓCZY-UT 72
SENZACIO DE NIA LITERATURO!
La poemaro de
JULIO BAGHY
aperos.
ABONPREZOJ:
Simpla bela eldono Sv. franko 1. Luksa eldono kun portreto kaj
subskribo de la poeto Sv. franko 2.
Abonu kaj abonigu tuj!
Sendu la abonprezon laŭeble en naciaj bankbiletoj aŭ iel ajn
al la LITERATURA MONDO, BUDAPEST VI, ANDRÁSSY-ÚT 81
HUNGARA
NUTRAĴLIVERANTA
KAJ KOMERCA A. S.
IMPORTO EKSPORTO
ADMINISTREJO:
BUDAPEST, V., FÜRDŐ-UTCA 2.