burgerrechten kregen. Zij verkregen dit toen met een meerderheid
van 6347 stemmen, en toen in 1900, dus 7 jaren nadat de vrouwen
van deze rechten gebruik hadden gemaakt, eenige tegenstanders het
zoover wisten te brengen, dat dit recht der vrouwen opnieuw aan een
referendum onderworpen werd, toen klom dit aantal tot het driedubbele,
niettegenstaande de belanghebbenden bij den vrijen alkoholverkoop
geen geld gespaard hebben om het er toe te brengen den vrouwen dit
recht weder te ontnemen.
In 1896 volgde Idaho en kort daarna in datzelfde jaar ook
Utah. Gedurende 14 jaren waren deze vier Staten de eenige
vrouwenkiesrechtstaten in Amerika, totdat in 1910 de belangrijke
Staat Washington volgde. Sedert komen er elk jaar een of meer Staten
bij die het recht en het nut van vrouwenkiesrecht inzien en er naar
handelen. Den 10den October 1911 werden de vrouwen van Californië
politiek ontvoogd, en op den 5den November 1912 volgden tegelijk drie
Staten, met name Kansas, Arizona en Oregon.
Het is voor de vrouwen van Amerika niet gemakkelijk het kiesrecht
te veroveren. Zij kunnen niet volstaan met eenvoudig de leden van
het parlement te overtuigen en daar een meerderheid te bewerken,
maar zij moeten dan nog de eisch aan het goedvinden van alle mannen
van den Staat onderwerpen. In sommige Staten moet zelfs eerst
een 2/3 meerderheid in het Statenparlement er voor gestemd hebben,
alvorens het voorstel aan een referendum kan worden onderworpen. Als
men dan bedenkt, dat vele Staten van Amerika een groote menigte
landverhuizers herbergt, die allen na 5 jaar verblijf in Amerika het
recht tot medestemmen hebben en er daaronder velen zijn, die met alle
vooroordeelen behept uit hunne dikwijls achterlijke landen komen,
en anderen, door hun nog wankel bestaan licht in handen vallen van
de rijke en machtige tegenstanders, die geld noch moeite sparen om
de invoering van vrouwenkiesrecht zoolang mogelijk tegen te houden,
dan begrijpt men met hoeveel bezwaren onze Amerikaansche zusters te
kampen hebben om hare rechten te verkrijgen.
Uit den tegenstand die vrouwenkiesrecht in Amerika ondervindt
en uit den kant vanwaar die tegenstand komt, spreekt duidelijk,
welke gevolgen vrouwenkiesrecht heeft gehad in de Staten waar het
is ingevoerd. De grootste tegenstand komt van de zijde der groot- en
kleinhandelaren van alkoholhoudende dranken. De alkohol-trust geeft
zich alle moeite om verdere uitbreiding van vrouwenkiesrecht tegen
te gaan. Daarnaast moeten in één adem genoemd worden allen, die bij
het houden van speelhuizen en bij het welig tieren van de prostitutie
belang hebben. Maar ook de groote trusts zien in vrouwenkiesrecht een
vijand en zij steunen de tegenstanders altijd met groote geldelijke
gaven om een krachtige aktie te kunnen voeren.
Er zijn natuurlijk ook wel een half boekdeel vol uitspraken bijeen te
brengen van bekende mannen, die zich gunstig over het vrouwenkiesrecht
in Amerika hebben uitgelaten. Alleen van den Staat Colorado zijn wel
honderd en meer gunstige uitspraken te verzamelen. De Vereeniging
voor Vrouwenkiesrecht hier te lande gaf het vorig jaar een boekje uit,
waarin de uitspraken van twee mannen van naam uit Colorado, de Heeren
George Creel, een bekend journalist, en Ben Lindsey, de vader van de
kinderrechtbanken in Colorado, hunne gevoelens, die zeer gunstig zijn,
uiteenzetten. Slechts een korte uitspraak, van den Gouverneur, John
J. Schafroth, uit Colorado, wil ik aanhalen, omdat zij kort en pittig
en zooveel zeggend is. Hij schrijft aan Miss Mac Millan in Schotland:
"Gedurende 14 jaren is de anti-vrouwenkiesrecht-beweging in New-York
en Massasuchetts ijverig zoekende om uit het optreden der vrouwen in
Colorado argumenten te vinden, die zouden kunnen dienen om hun zaak
te steunen. Uit hunne geschriften en uit hunne argumenten blijkt
genoegzaam dat zij ze niet hebben kunnen vinden en dat zij noch in
Colorado, noch in een van de andere vrouwenkiesrechtstaten een dozijn
achtbare mannen bijeen heeft kunnen brengen, die een met hun naam
onderteekend stuk hebben durven schrijven, waarin aan vrouwenkiesrecht
eenig verkeerd gevolg wordt toegeschreven."
In een van de gepubliceerde rapporten van de verschillende Staten van
Amerika wordt door het vereenigd parlement getuigd, dat "Colorado
de gezondste, de meest humane, de meest vooruitstrevende, en de
wetenschappelijkste wetgeving bezit, vooral met betrekking tot het
kind, van alle landen der wereld."
Onnoodig waarschijnlijk om te zeggen dat ook in Amerika alle
wetsveranderingen, die door toedoen der vrouwen tot stand kwamen in de
eerste plaats het welzijn van het kind beoogden en dat daarnaast betere
wetten tot regeling der rechtsverhouding tusschen man en vrouw tot
stand kwamen. Het springt toch ook zoo duidelijk in het oog, dat een
rechtsverhouding tusschen twee volwassen menschen nooit rechtvaardig
geregeld kan worden, als men daarbij slechts aan een der partijen het
recht van medespreken verleent. De betere zedelijkheidswetten, de
hygiënische wetten, wetten op den drankhandel die door de vrouwen
werden tot stand gebracht of beïnvloed, kunnen toch ook alle
teruggevoerd worden tot wetten in het belang van vrouw of kind.
Ik zou nu nog een reeks van verbeteringen kunnen vermelden, die vrouwen
in kwaliteit van lid van gemeenteraden of zelfs als wethouders tot
stand brachten, maar de opgesomde lijst is al lang genoeg om te doen
zien, dat de invoering van vrouwenkiesrecht geen sprong meer is in het
duister, en dat zij, die nu den stap hebben te doen, genoeg gegevens
kunnen vinden om hunne overtuiging te staven. Alleen tegenstanders
van vrouwenkiesrecht zullen hard werk hebben om hunne argumenten, die
op "ik geloof" en op "ik ben bang" en "het komt mij voor" berusten,
eenigen schijn van waarheid bij te brengen. Zulke menschen zijn in
den regel eerst te overtuigen als zij het feit voor oogen hebben;
dan zullen zij, als overal elders, spoedig inzien dat zij met hun
tegenstand verkeerd hebben gehandeld.
INHOUD.
Hoofdstuk I.
Inleiding
Hoofdstuk II.
Het belang van het kiesrecht voor de ongehuwde vrouw
Hoofdstuk III.
Het kiesrecht en de gehuwde vrouw
Hoofdstuk IV.
Welk belang heeft de maatschappij bij de invoering van
vrouwenkiesrecht
Hoofdstuk V.
De bezwaren tegen vrouwenkiesrecht weerlegd
Hoofdstuk VI.
Vrouwenkiesrecht in verschillende landen
AANTEEKENINGEN
[1] Uitgave van het Nat. Bureau voor Vrouwenarbeid, en ieder jaar
bewerkt door de adjunct-directrice, mej. Marie Heinen.
[2] De Vereeniging voor Vrouwenkiesrecht bezit o. a. een vrij
uitgebreide bibliotheek, die met zorg wordt bijgehouden, en die
is ondergebracht in het hoofdbureau der Vereeniging, Keizersgracht
467-469 te Amsterdam. De leden der Vereeniging kunnen kosteloos van
deze bibliotheek gebruik maken.
[3] De cursiveering is van den heer L. Mechelin.