Tum, qui partitis dissederat ante maniplis,
«Sancte, ait, o genitor, revocato ad lucis honorem
Si fas vera queri, cur nobis castra virosque
Dividere est licitum? patiens cur arma dedisti,
Quæ solus rexisse vales? hoc munere lapsi 740
Æternas multo cum sanguine vidimus umbras.
736. _dissiderat_; _Dissidere_ hic est diversis locis sedere,
separatum esse. Sic Senec. Thyest. vers. 124, «Isthmi si quis amat
regna Corinthii, Et portus geminos, et mare dissidens.» _Ed._
737. _Sancte_, venerande, ut ap. Val. Fl. I, 11.
740. _hoc munere lapsi_, perperam usi, vel infelices, in perniciem
ruentes.
741. Cf. supra v. 586, et congestis ibi exemplis adde Senec. in
Phœniss. vers. 233, «... cur caput tenebris grave Non mitto ad
umbras Ditis æternas?» in Hippolyt. v. 835, «Tandem profugi noctis
æternæ plagam;» _perpetuam noctem_, ibid. v. 221, «Adiit silentem
nocte perpetua domum.» Vide Horat. lib. II, Od. 13. _Ed._
736. _dissederat_ Col. h.e. diversis locis sederat, separatus
fuerat; _discederat_ Put. _dissiderat_ malit Lefeb. ut _insiderat_
V, 3. Vulgo _discesserat_.
737. _revocato_, non _revocati_, Col.
741. _Tænarias_ olim conj. N. Heins. et postea _Pæne atras...
umbras_, ut apud Hor. Od. II, xiii, 21. Utrumque nimis abit a
vulg. scriptura, quæ etiam non minus venusta est. Cf. sup. v. 586
et 688. Sic et _perpetuæ u., perpetua, æterna, longa nox_; vid.
Drak. et Ind.
Ocius huc aquilas servataque signa referte.
Hic patria est: murique Urbis stant pectore in uno.
Tuque dolos, Pœne, atque astus tandem exue notos:
Cum solo tibi jam Fabio sunt bella gerenda.» 745
742. _huc_, ante tribunal; Lefeb. col. Liv. XXII, 30.
743. _murique_, etc., vid. ad v. 8.
--_stant_, cf. ad III, 173.
Hæc ubi dicta dedit, mille hinc (venerabile visu)
Cespite de viridi surgunt properantius aræ.
Nec prius aut epulas, aut munera grata Lyæi
Fas cuiquam tetigisse fuit, quam multa precatus
In mensam Fabio sacrum libavit honorem. 750
746 sq. «Tum dextræ interjunctæ, militesque, concione dimissa, a
notis ignotisque benigne atque hospitaliter invitati; lætusque dies
ex admodum tristi paulo ante ac prope exsecrabili factus: Romæ...
pro se quisque Maximum laudibus ad cælum ferre;» Liv. XXII, 30. Vid.
vol. IV, ed. nostr., p. 199. _Ed._
747. Vid. ad IV, 701.
748. _munera Lyæi_, ut δῶρα Διονύσου, Ἀφροδίτης, Δήμητρος. Cf.
sup. v. 183, 194. Hesiod. Scut. H. 47; Stat. Silv. IV, 6; Hor. Od.
IV, xv, 26; Heyne ad Virg. Æn. I, 636, 734; IV, 33; Kœppen ad Hom.
Iliad. γ, 54.
750. Cf. Virg. Æn. I, 736; III, 177, 354. Fabio, ut Deo, vinum
libant; et revera θεὸς ἀπὸ μηχανῆς fuerat. Cf. XI, 302.
--_honorem_, vid. ad III, 218. Hæc apte finxit poeta. Similiter
Cimbris ad internecionem cæsis atque deletis, neminem fere Romæ
fuisse, qui non lautas in honorem Marii instruxerit cœnas, eique ut
Deo libaverit, memorant Plutarch. in vita Marii (Opp. T. I, p. 421,
ed. Frft.) et Valer. Max. VIII, xv, 7. Augusto etiam libationes tam
publicæ, quam privatæ a.U.C. DCCXXIV et DCCXXV decretæ; de quo vid.
Dio. Cass. LI, 19 et 20; Hor. Od. IV, v, 31 sqq., ibique Jani. Marum
ipsi hastæ libavisse vidimus sup. VI, 138.