Ter centum domus hæc Fabios armavit in hostem,
Limine progressos uno; pulcherrima quorum
Cunctando Fabius superavit facta, ducemque
Hannibalem æquando: tantus tunc, Pœne, fuisti! 640
637, 638. Cf. ad II, 4.
--_hostem_, Veientes.
639. _Cunctando_, cf. Virg. Æn. VI, 847. De sapienti ejus cunctandi
consilio bene disputat Polyb. III, 89.
640. Tantus eo tempore fuisti, o Hannibal, ut Fabius Max. cunctando,
teque detinendo, et se tibi æqualem imperatorem demonstrando,
egregia CCC Fabiorum facinora superasse judicatus sit, Drak. Quæ
Hannibal ipse de Fabio senserit, docet Liv. XXII, 12.
--Withof. existimabat Silium non spec. adloqui Hannibalem, sed
Pœnos, hoc sensu: Tantus nunc, o Pœne, fuisti, ut æquare Hannibalem,
Fabii summa laus fuerit. At quis nunc es? quæ rerum vices?
640. _tunc_, non _nunc_, scripti et R. 2, _Hannibalem: quantus
tunc, Pœne, fuisti_ conj. Dausq.
Dum se perculsi renovant in bella Latini,
Turbatus Jove, et exuta spe mœnia Romæ
Pulsandi, colles Umbros atque arva petebat
Hannibal, excelso summi qua vertice montis
Devexum lateri pendet Tuder, atque ubi latis 645
Projecta in campis nebulas exhalat inertes,
Et sedet ingentem pascens Mevania taurum,
641. Hannibal post pugnam ad Trasymenum lacum per Umbriam agrumque
Picenum in Campaniam exercitum ducit: de quo itinere ejusque causis
vid. Liv. XXII, 9, et Polyb. III, 86.
642. _Turbatus Jove_, ejus fulmine. Vid. ad v. 595 sq.
645. _Tuder_, vid. ad IV, 222.
--_pendet_, ut ap. Virg. Ecl. I, 77, et Æn. I, 106, 166; cf. ad I,
128. Oppos. est v. 647 _sedet_, h.e. in planitie et depressa valle
jacet, ut VIII, 507, et XII, 162. Ἡμένῳ ἐν χώρῳ (sed εἱμένῳ ἐν
χόρτῳ in edit. Reisk.) Theocr. XIII, 40; monente D. Heins.
_Jacentia et plana urbs loca_ dixit Tac. Hist. I, 86. Cf. Broukh.
ad Tibull. I, iii, 67.
[646.] _Projecta_ propter situm humilem et depressum, Drak. Sed
ita locus languet, quia sequitur _sedet_, quo satis declaratur
oppositio.
--_Projecta_ autem loca et res plerumque dicuntur, quæ vel in altum
eminent, vel, ut h.l. longe lateque extenduntur, quæ et _porrecta_
vocantur. Vid. Heins. ad Virg. Æneid. X, 587, et Burm. ad Val. Fl.
VIII, 90.
[647.] De _Mevania_, vid. ad IV, 544 sq.
--_nebulas exhalat inertes_, propter naturam vallium. _Qua nebulosa
cavo rorat Mevania campo_, Prop. IV, i, 123.
643. _Pulsando_ Colon.
644. _summi_, non _summum_, Colon. quod recepi cum Drakenb.
suadente N. Heins. qui et _Devexum lateris_ volebat, ut _adtonitus
serpentis_ et mille talia apud Silium. Sed _devexum lateri_, h.e.
in latere, ut _d. jugo_ VIII, 360.
645. _lætis campis_, ut VIII, 456, suspic. N. Heins. et Drak.
Vulgata ex IV, 545, defendi potest, etsi τό _lætis_ præstiterit,
quoniam cum _projecta_ jungitur.
646. _Porrecta_ suspicari possis: vid. tamen not.
Dona Jovi: tum Palladios se fundit in agros
Picenum dives prædæ; atque, errantibus armis,
Quo spolia invitant, transfert populantia signa; 650
Donec pestiferos mitis Campania cursus
Tardavit, bellumque sinu indefensa recepit.
648. _Dona Jovi_, victimam, quæ ei solebat mactari. Cf. V.L.
_Palladios agros_, Picenum agrum oliviferum. Vid. Plin. XV, 3, extr.
et sup. ad I, 238.
--_se fundit_ Hannibal cum toto exercitu. Vid. ad II, 151.
650. Quas Hannibal terras petierit, relicto agro Piceno, memorat
Liv. XXII, 9, et 13.
651. _mitis_ et ad agrorum fertilitatem, et ad aeris temperiem
spectat.
652. _sinu_, ut IV, 34.
649. _dives p._ ex scriptis et priscis edd. restituit N. Heins.
refrag. Lefeb. qui _dites_ edidit, ut conveniat verbis Livii XII,
9, pr. _Picenum agrum refertum præda, quem effuse avidi atque
egentes_ rapiebant. Eandem lect. firmant Polyb. III, 86, extr. et
Appian. b. Hannib. c. 12, init. et, quod Ill. Ernesti monet, qui
se primum fundit in agros populandi et prædandi causa, nondum
dives est prædæ, si subtiliter disputare velimus: etsi consequens
etiam pro anteced. passim ponitur. Vulgg. _cupidus prædæ_ primus
dedit Nicander, eandem forte Livii auctoritatem secutus, judice
Drak. qui tamen, quod omnes libri prisci exhibent, non mutare
ausus est: quod nunc forsan, si etiamnunc viveret, fecisset, ut
effugeret certe censuram Lefeb. qui satis modeste suo, non
Gallico, more pronuntiat, eum in textu absurdissimum esse, et in
notis (in quibus tamen nihil præter ea, quæ dixi, continetur)
prope delirare.
Hic dum stagnosi spectat templumque domosque
Literni ductor, varia splendentia cernit
Pictura, belli patribus monimenta prioris 655
Exhausti (nam porticibus signata manebant),
Quîs inerat longus rerum et spectabilis ordo.
653. In porticibus templi Liternensium bellum Punicum I tabulis
expressum fingit poeta, ut Trojanum Carthagine in templo Virg. Æn.
I, 453 sq.; vid. ad III, 32. Silius autem ad historiam belli, cum
eo, quod describit, arto vinculo connexi, inserendam, egregie hoc
poetarum artificio utitur, et sapienter quidem h.l., ubi ad
argumentum picturæ oculis animoque perlustrandum otium fecit
Hannibali, qui, dum Romani bello vires reparant, totam fere Italiam
pervagatur. Simili artificio sup. II, 395 sq. originem Carthaginis,
et b. Punicum I, argumenta clipei fecerat. Ceterum porticus (vid. c.
Octavia et Philippi apud Plin. XXXV, 10, 40; XXXVI, 5.) picturis
ornari solebant.
654. _Liternum_, (vid. V.L.) urbs Campaniæ, ad ostium Clanii fl.,
qui et ipse _Liternus_ vocatur, (vid. ad VIII, 535) inter Cumas et
Vulturnum sita, quo deducta est colonia Romana (Liv. XXXII, 29;
XXXIV, 45), et ubi Scipio Afric. invidiæ cedens mortem obiit, teste
Liv. XXXVIII, 52, 53. Adjacent paludes et stagna, ex frequenti
potissimum Clanii exundatione orta, unde h.l. _stagnosi_. Cf. VII,
278; VIII, 530. Stat. Silv. IV, iii, 66, et Liv. XXII, 16. _Literna
palus_ nunc _Lago di Patria_ dicitur, si fides habenda Leandro in
Italia. Plura de hoc oppido vid. ap. Cluver Ital. ant. IV, 2,
p. 1097.
656. _Exhausti_, ut apud Virg. Æn. IV, 14; X, 57.
654. _Literni_, non _Linterni_, Col. h.l. et inf. VII, 278, et
VIII, 531: Λείτερνον dicitur Ptolem. Λίτερνον Strab. V, p. 168;
Appian. B. Civ. I, 39, et sic quoque in tabula Peuting. et in
optimis exemplarr. Livii, Frontini. Plin. III, 5, Festi et al. Cf.
Heins. ad Ovid. Met. XV, 714, Sigon. ad Liv. XXII, 16.
Primus bella truci suadebat Regulus ore,
Bella neganda, viro si noscere fata daretur!
At princeps Pœnis indicta more parentum 660
Appius adstabat pugna, lauroque revinctus
Justum Sarrana ducebat cæde triumphum.
658. Romani diu deliberantes postremo auxilium Mamertinis contra
Pœnos et Hieronem ferendum decernebant A.U. 490, et Appius Claudius
Caudex Consul populi suffragiis Messanam trajicere jubebatur, de quo
b. Punici I initio vid. Flor. II, 2, et inpr. Polyb. I, 10, 11; quo
teste populus, senatu dissuadente, hujus consilii, cum recta ratione
pugnantis, auctor fuit. Silius tamen non male Regulo has partes
tribuit. Patresque idem censuisse tradit Liv. Epit. XVI.
--_truci ore_, cf. v. 429.
659. _neganda_, quæ dissuadenda erant.
--_viro_, homini.
--_Bella suadebat_; quomodo hoc pictura effingi potest? vid. ad II,
417.
660... 662. Appius primum Hieronem, deinde Pœnos vicit. Vid. Polyb.
I, ii, 12.
--_indicta more parentum_ per fecialem.
--_cæde_, propter et post cædem.
--_Sarrana_, Pœnorum. Vid. ad I, 72.
--_triumphum_, de quo vid. Eutrop. II, 10.
659. _si nosci fata darentur_ R. 3, et Med. _nascere_ R. 2.
660. _indicta pugna_, non _indictæ pugnæ_, Col. et R. 2; _indicta
pugnæ_ Ox.
661. _laurosque_ R. 2, lapsu felici, si lapsus est, nec potius
genuina lectio.
Æquoreum juxta decus, et navale tropæum,
Rostra gerens, nivea surgebat mole columna:
663. Victoria C. Duilii Cos. qui _ante omnes_ h.e. primus _alto_, in
mari Siculo, ad Liparas ins. usu ferrearum manuum et corvorum, A.U.
494. Pœnos devicit, et triumphum navalem egit, (vid. Flor. II, 2, et
Polyb. I, 22, 23; qui tamen cap. 21 memorat, Romanos paulo ante bis,
et primum quidem duce Cn. Cornelio Cos. male, sed mox eo capto,
prospere adversus Hannibalem in mari pugnasse) tam grata fuit
Romanis, ut _columna_ ipsi _rostrata_ in foro poneretur. Ejus basin
olim in Capitolinis urbis ruinis repertam, et inscriptionem
doctissime a Pet. Ciacconio in singulari comment. suppletam atque
illustratam fuisse, quis est qui nesciat? Hoc antiquissimum veteris
ævi monimentum exhibent Lips. antiq. lectt. II, 14; Beger. Duker. et
Græv. ad Flor. II, 2; Gruter. p. 404; Fleetwood Inscr. antt. Sylloge
p. 66, et Funcc. de orig. et puerit. L. Lat. c. 5, p. 298 sq.
Columnam ævo suo etiamnum superfuisse tradit Plin. XXIII, 5, et
XXXIV, 5.
664. _nivea mole_, candido marmore.
--_surgebat_, doctius quam erat, ut ap. Virg. Ge. III, 29; Æn. I,
448; X, 476; Ovid. Met. I, 44.
664. _ferens_ Put. _niveæ columnæ_ legendum, et post τό
_columnæ_ distinguendum videbatur N. Heins.
Exuvias Marti donumque Duilius, alto 665
Ante omnes mersa Pœnorum classe, dicabat:
Cui, nocturnus honos, funalia clara, sacerque
Post epulas tibicen adest; castosque penates
Insignis læti repetebat murmure cantus.
667... 669. Eidem Duilio perpetuus honos habitus, vel potius, teste
Catone ap. Cic. de Sen. c. 13, ab ipso privato, nemine prohibente,
sumtus est, ut revertenti a cœna, tibicine canente, funalia
præferrentur, et ipse quasi quotidie ita triumpharet. Conf. Flor.
II, ii, 10; Plin. XXXIV, 5; Liv. Epit. XVII; Val. Max. III, vi, 4.
Verba _castos penates_ spectant, ni fallor, ad Duiliam uxorem, quæ
vel ea, qua vixit, ætate, exemplar pudicitiæ fuit. Vid. Hieron.
advers. Jovian. I, et Merula ad Ennii Fragm. p. 57.
665. _Duellius_ Put. Vulgo _Duillius_ Sed _Duilius_ Med. ed. ut in
fastis triumphal. et Gr. Δουΐλιος. Aliis Bellius, Billius, Βίλιος,
Λίβιος dicitur. Confer VV. DD. ad Polyb. I, 22 et 24. Pighius ad
A.U. CDXCIII. et, quos Drak. jam laudavit, Merula ad Enn. Ann. I,
p. 59, et inprim. Ciaccon. ad column. rostrat.
669. _læto_ Benes.
Cernit et extremos defuncti civis honores: 670
Scipio ductoris celebrabat funera Pœni,
Sardoa victor terra. Videt inde ruentem
Litoribus Libycis dispersa per agmina pubem;
Instabat crista fulgens, et terga premebat
Regulus: Autololes, Nomadesque, et Maurus, et Hammon, 675
Et Garamas positis dedebant oppida telis.
670. Hæc de exsequiis, quas L. Cornelius Scipio, Barbati filius,
qui, Olbia urbe capta, A. U. 494, de Pœnis, Sardis Corsisque
triumphavit, Hannoni in Sardinia cæso fecit, recte intelligunt
Marsus, Cell. et Drak. Cf. Flor. II, 2; Liv. Epit. XVII, et inpr.
Valer. Max. V, i, 2.
672... 676. Cf. sup. ad v. 299 sq.
671. _celebraret_ Col. unde _Cernit ut... celebraret_ scribendum
putabat N. Heins.
674. _effulgens_ R. 3.
Lentus arenoso spumabat Bagrada campo
Viperea sanie, turmisque minantibus ultro
Pugnabat serpens, et cum duce bella gerebat.
677... 679. Cf. v. 140 sq.
678. _turmisque minantibus_ scripti et priscæ edd. ante Junt. in
qua primum operarum vitio editum _turmisque minitantibus_, pro quo
_turmis minitantibus_ reposuit Aldus, quem secuti sunt alii.
_Ultor_ malebat N. Heins. quod verbis Flori II, 2, _quasi in
vindictam Africæ nata serpens_ convenire notat Drak. qui tamen τό
_ultro_ servat, et coll. XI, 517, pro _insuper_, ut Lef. cum
emphasi, ut apud Virg. passim, et apud alios _insuper_, vel
_volens_, positum existimat. Equidem malim interpretari _adeo_,
_sogar_, quæ notio plerisque, ubi _ultro_ occurrit, locis
respondet. [“XI, 517” recte XI, 515]
Nec non projectum puppi, frustraque vocantem 680
Numina, Amyclæum mergebat perfida ponto
Rectorem manus, et seras tibi, Regule, pœnas
Xanthippus digni pendebat in æquore leti.
680. Pœnos, gloriæ Xanthippi invidentes, eum navi redeuntem
mersisse, memorant, præter Silium, ab aliis jam laudati Appian. de
reb. Pun. c. 4, et Zonaras Annal. T. II, quo teste fuerunt etiam, qui
eum in desertam insulam expositum, et alii, qui navem ei vetustate
fatiscentem datam fuisse, referrent. Eumdem vero incolumem potius
domum rediisse, tradit testis fide dignior Polyb. I, 36.
682. _seras_, quia jam captus eras.
680. _e puppi_ volebat N. Heins.
682. _Rectorem_ scripti et R. 2. Vulgata lectio _Xantippum_ e
marg. in contextum inrepsit.
683. _Indigno rector pendebat_ R. 3. Parm. et Med. quæ lectio ex
emendatione profecta videtur, ne idem nomen, ut vulgo fit,
repetatur.
Addiderant geminas medio consurgere fluctu
Ægates; laceræ circum fragmenta videres 685
Classis, et effusos fluitare in gurgite Pœnos.
684. Conf. ad I, 61.
--_geminas_; vulgo tres putant esse, ejusdemque fere magnitudinis,
et Lilybæo promont. objectas, _Phorbantiam_, _Ægusam_ et _Hieram_,
quæ post Usticam et Osteodem a Ptolemæo memorantur, et tres Ægates
esse creduntur. Quod si verum est, Silius forte _geminas_ dixit pro
_duas_, innuitque τὴν Αἴγουσαν νῆσον et τὴν Ἱερὰν νῆσον, quarum
mentionem facit Polyb. I, 60 et 61, ubi de pugna Lutatii et Hannonis
agit, quæ primum Punicum bellum confecit.
--_Addiderant_ pictores.
685. _Ægates_, Αἰγούσας ap. Polyb. I, 45.
686. _affusos_, scilicet fragmentis navium, vel remis, emend.
N. Heins. Cf. ad IV, 251. Idem prob. Drak. et recepit Lefeb. Non
male: sed in vulg. quoque lect. _effusos_ (h.e. vagos, dispersos,
vel effuse) nihil esse video, quod displicere debeat.
Possessor pelagi, pronaque Lutatius aura
Captivas puppes ad litora victor agebat.
687. _aura prona_, vento favente et secundo, vel celeri, quo cursus
fiebat pronus ac celer, ut ap. Hor. Od. I, xxix, 11; IV, vi, 39, et
Virg. Æn. V, 212; teste Polyb. ll. cc. Pœnis potius, tam in prælium
euntibus, quam, eo finito, Hieram ins. repetentibus, subita
mutatione, secundus fuit ventus; et Lutatius, L navibus demersis et
LXX captis, cum decem fere millibus vectorum Lilybæum promont.
petiit.
687. _pronaque Lutatius a._ scripti et priscæ edd. _pronaque
Luctatius_ Veneta Marsi. Vulgata lectio _prona Luctatius_ debetur
Nicandro. _Lutatium_ scribi in unico hujus gentis numo ap. Ursin.
in familiis Rom., et primam a poetis syllabam corripi, sed in
corpore Gruteri et Reinesii utramque orthographiam inveniri, monet
Drak. qui laudat Heins. ad Claud. in Eutrop. I, 455; Carrion ad
Sallust. Hist. I, p. 453, ed. Gruteri, et Fabrett. Inscriptt.
p. 675 et 750. Præterea nostram scripturam confirmant Græci: nam
Λυτάτιος dicitur Polyb. I, 59 sqq. et Λουτάτιος Appiano de reb.
Sic. II, Exc. 18, T. I, p. 93. ed. Schweigh.
Hæc inter, cinctus legatorum ordine Hamilcar,
Ductoris genitor, cunctarum ab imagine rerum 690
Totius in sese vulgi converterat ora.
689. _Hæc_ omnes scripti et edd. ante Drak. _victos_ Colon.
_junctos_ Oxon. _vincto_ Parm. et Med. _religatus in ordine_
scripti cum R. 3, Parm. et Med. Vulgata lectio _juncto legatus in
ordine_ auctorem habet Marsum, qui _in ordine_ pro _continuo_
dictum putabat. _Hic inter victos religatus in o. H._ conj. Dausq.
prob. N. Heins. nisi quod, _Hoc... in ordine_, scilicet captarum
navium, maluerit. Id recepit Drak. qui tamen recte jam monuit,
alto historicorum de captivitate Hamilcaris (qui ne pugnæ quidem
navali interfuit) silentio auctoritatem librorum plerorumque
infringi, nisi forte hæc verba cum Dausq. ad imaginem Hamilcaris,
quam Romani in triumpho religatam gestarint, referantur, de quo
conf. XVII, 630 sqq. inpr. v. 644, 645. Mira hæc videtur
oscitantia Lefeb. qui _Hoc, inter victos Legatus, in o. H._
reposuit, addita hac nota: «Non _capti_, sed ad incitas adacti
milites Hamilcaris, cujus _arbitrio_, ait Nepos, _pacem
permiserat_ Carthago. Ideo dicitur a poeta _legatus_, constitutus
quidem, non missus: id est, _plénipotentiaire_, german.
_gevollmächtigt_, quod nemo ante me animadvertit.» Nihil horum
omnium satisfacit, et ipse quoque receptam textus lectionem
deserendam putavi, etsi ab ea discedere, ubi aliquam certe veri
speciem habet, religioni duco. Sententia verborum, quæ ex
vestigiis librorum, donec meliora certioraque quis suggesserit,
reposui, hæc est: _Inter hæc_, scilicet tabularum argumenta (ut
_inter ea_ dixit Virg. Æn. I, 479) _Hamilcar_, dux, non legatus,
Pœnorum in Sicilia, cujus tamen arbitrio hi pacem, cujus mox
mentio fit, permiserant, _cinctus ordine legatorum_, h.e. decem
legatis, ex ordine tabula expressis, quos Romani, pacis
conditionibus, quas Lutatius dixerat, rejectis ad eum miserant,
teste Polyb. I, 62 et 63, _converterat_, etc. Possis etiam eodem
sensu legere _junctus legatorum ordini_, vel _ordine_: nisi malis
_picto legatorum ordine_. Viderint acutiores.
690. _junctarum_ conj. N. Heins. et v. 692, _Sed pacti faciem_,
vel _Sed pacti auspicium_, ut verba _pacti fœderis_ jungantur;
_faciem_ scripti et Parm. _faciens_ Med. Vulgo _facies_,
adversante metro. _Pacis_ majore litera initiali scripsi, quia
ipsam _Pacis faciem_, h.e. imaginem pictura expressam puto, ut
_aras_, _Jovem_ et _Latinos_.
Sed pacis faciem, et pollutas fœderis aras,
Deceptumque Jovem, ac dictantes jura Latinos
Cernere erat: strictas trepida cervice secures
Horrebat Libys, ac submissis ordine palmis 695
Orantes veniam, jurabant inrita pacta.
Hæc Eryce e summo spectabat læta Dione.
692. Ornatum verborum et ferocem illum excelsumque, qui in iis vivit
et regnat, spiritum Romanum facile percipias. De ipsa pace, vid.
Polyb. I, 62 et 63.
--_faciem_, Drak. exponit genus, ut IV, 591; Sed vid. V.L.
693. _Jovem Deceptum_, ut I, 482. Cf. ad I, 9.
--_jura_, ut I, 481.
695. _submissis palmis_, vid. ad I, 673.
696. _inrita_ mox futura, moto scilicet bello Punico secundo.
697. Præclare Venus, quæ Romanis favet, hisce picturis oculos
animumque pascere fingitur.
--_Dione_, Venus: vid. ad IV, 106. Nobilissimum ejus templum in
_Eryce_, monte Siciliæ, supra Drepanum. Vid. Heyne in not. et Exc.
II; ad Virg. Æn. V, 759.
695. _Horrebant Libyes_ contra fidem libb. dedit Lefeb. vulgare
substituens exquisitiori.
696. _horrida pacta_ edd. antt. _inrita pacti_ malebat N. Heins.
ut _acuta belli_, _dura laborum_, etc.
Quæ postquam infesto percensuit omnia vultu
Adridens Pœnus, lenta proclamat ab ira:
«Non leviora dabis nostris inscribere tectis 700
Acta meæ dextræ: captam, Carthago, Saguntum
Da spectare, simul ferro flammaque ruentem;
Perfodiant patres natorum membra: nec Alpes
Exiguus domitas capiet locus; ardua celsis
Persultet juga victor equis Garamasque Nomasque. 705
698. _infesto vultu Adridens_, ira cum arrogantia et contemtu mixta.
699. _ab ira_. Cf. XI, 99, et ad II, 139.
--_lenta_, lente, sensim collecta a singulorum perlustratione.
700. _nostris tectis_, templis et ædibus sacris.
702, 703. Conf. II, 657... 691.
--_Perfodiant_, ut _persultet_, _ruat_, _fugiat_, _vehatur_, pro,
pictura exprimendos cura perfodientes, etc.
699. _læta ira_ et v. seq. _dabunt_ conj. Dausq. utrumque parum
acute.
702. _ferroque flammaque_, non _flamma ferroque_, scripti, quod
concinnius videbatur N. Heins. nescio quare.
704. _capiet_, non _capiat_, scripti et R. 2.
705. _Nomasve_ tacite edidit Lef. Male!--706. _Addes T._ scripti
_Adde T._ Parm. et Med. _Adest_ R. 2, _Adde etiam_ Ven. Marsi et
edd. inde expressæ, contra metri leges. _Adde et T._ conj. Dausq.
quod non improb. N. Heins. et recepit Cell. ac legendum esse haud
dubitabat Withof. quia v. 702, præcesserit _da spectare_.
Addes Ticini spumantes sanguine ripas,
Et nostrum Trebiam, et Trasymeni litora Tuscis
Clausa cadaveribus: ruat ingens corpore et armis
Flaminius: fugiat consul manante cruore
Scipio, et ad socios nati cervice vehatur. 710
707. _nostrum Trebiam_, vid. ad I, 118, et IV, 650.
708. _Clausa_, ut IV, 621, «clausit magna vada pressa
ruina.»
--_ruat_ in perniciem, cadat.
709 sq. Confer IV, 466 seq.
--_cruore_ ex vulnere.
708. _Plausa_ in mentem veniebat N. Heins. _ruet_ Tell. _ruato_
R. 2, teste Lefeb. qui hæc notat: «an pro _ruito_? quod placebat
præ ceteris, propter concursum vocalium.»
709. _manetque cruore_ opinabatur N. Heins.
Hæc mitte in populos, et adhuc majora dabuntur.
Flagrantem effinges facibus, Carthago, Libyssis
Romam, et dejectum Tarpeia rupe Tonantem.
Interea vos, ut dignum est, ista, ocius ite,
O juvenes, quorum dextris mihi tanta geruntur, 715
In cineres monimenta date, atque involvite flammis.»
711. _mitte in populos_, vid. ad II, 511.
--_majora_ facinora.
713. _dejectum Tarpeia rupe Tonantem_, δεινῶς pro, Capitolium
occupatum.
716. _monimenta_, templi picturas.
712. _effugies_ Col. unde _effinges_ emend. Modius; _effingens_
aliquot edd.
716. _monimenta_, non _monumenta_, R. 2, ut semper scribendum
monet Lefeb. Recte. Conf. Cl. Schelleri Præcepta stili bene lat.
P. I, p. 35, et Cell. Orthogr. Utrumque tamen in lapidibus
occurrit.
* * * * *
* * * *