Sagunto diruta, Bostar in Libyam mittitur, ut de eventu belli Romanis
inlati oraculum Jovis Hammonis in Marmarica consulat; 1-13.
Hannibal ipse Gades petit, ubi in templo Herculis, cujus labores in
foribus sculptos contemplatur, donaria Deo vota suspendit; 14-44.
Et recessum adcessumque maris admiratur; 45-60.
Inde Himilcen, uxorem suam, quamvis invitam cum filiolo lactente in
Africam amandat; 61-157.
Curis vero et laboribus fessus, nocte adpetente, somno altiore
obprimitur, in quo ei obfertur species Mercurii, qui ipsius
cunctationem increpat, seque ab Jove ducem in Italiam ei missum
memorat; 158-213.
Hoc visu lætus extemplo copias ex hibernis educit, quæ sigillatim
recensentur; 214-405.
Has per Pyrenæum saltum Bebrycumque fines traducit, et ex Volcarum agro
Rhodanum ac deinde Druentiam, qui et ipse Alpinus amnis longe omnium
Galliæ fluviorum difficillimus transitu est, trajicit; 406-476.
Tum per Gallias, fusis, qui iter morari atque impedire conabantur, ad
Alpes contendit, in quarum jugum milites, pugnando et tædio laborum
malorumque fessi, sed promissis et oratione ducis confirmati,
duodecimo demum die evadunt; 477-556.
Gravissimo labore jam præter omnium opinionem exantlato, Venus de
periculo, Romanis inminente, cum patre conqueritur; 557-569.
Jupiter contra, spe belli fortiter a Romanis gerendi feliciterque olim
finiendi, filiæ dolorem levat, et futuram Romæ fortunam splendidumque
Flaviæ gentis imperium, vaticinantis in modum, exponit; 570-629.
Interea Hannibal, Alpibus per varios casus et tot discrimina rerum
superatis, in Italiam degreditur, et in Taurinis, quæ Gallis proxima
gens est, castra ponit; 630-646.
Eodem Bostar, ex Africa reversus, pervenit, et oraculo Jovis Hammonis,
cujus situm et originem describit, prosperum futuri belli eventum
portendi nuntiat, quo militi ad dimicandum animus incenditur; 647-714.
Postquam rupta fides Tyriis, et mœnia castæ,
Non æquo Superum genitore, eversa Sagunti;
Extemplo positos finiti cardine mundi
Victor adit populos, cognataque limina Gades.
1. Conf. Liv. XXI, 21.
--_castæ_, vid. ad I, 481.
2. _Non æquo_, quod Drak. monet, vel cum Marso exponi potest,
injusto Jove, qui ejus eversionem permisit (cf. II, 657 et 699); vel
præter fas et æquum, quemadmodum _æquo Jove_ fieri dicitur, quidquid
recte et ordine fit (v.c. Horat. Ep. II, i, 68); vel denique, cum
Cell., invito, irato, quæ ratio ceteris præstare videtur: nam
Jupiter ὅρκιος est. Vid. ad I, 9; et II, 364. Sic _Jove non
probante_ dixit Hor. Od. I, ii, 19, ubi vid. Intpp.
--_eversa_ post octo, vel novem menses Vid. Polyb. III, 17; Liv.
XXI, 15; Flor. II, 6.
3. _Extemplo adit Gades_, sed, teste Liv. XXI, 21, 22, primum
Carthaginem novam. Cf. ad v. 159.
--_cardine_, termino, vel extrema parte mundi, tunc temporis
cogniti. Cf. ad I, 141.
--_positos_, κειμένους. Vid. Heins. ad Ovid. ex Ponto I, v, 78.
4. _limina_, aedes, urbes.
--_cognata_ Carthagini: nam Phœnices, et quidem Tyrii, a Rubro mari
profecti, utramque urbem condidere. Vid. Strab. III, p. 116, al.
221; Curt. IV, 4; Vellei. I, 2; Diodor. V, 20; Isidor. Orig. XV, 1;
Plin. IV, 22; et V, 19; ubi vid. Hard. Fest. Avien. Descr. Orb. v.
611 sq. et alii, qui tradunt, insulam, prius Κοτινοῦσαν dictam, a
Phœnicibus Ἐρυθίαν (quam Strabo l.c. et p. 257. C. aliique a Gadibus
distinguunt), et a Pœnis Γάδειρα, גדר h. sepem, marinis objectam
fluctibus, vocatam esse. De Carthaginis originibus vid. ad I, 21
sqq.