Antequam archiatri nomen percrebesceret, medicus publicus nominabatur
+ho dêmosios iatros+ vel +ho dêmosieuôn iatros+. Sic legis in titulis
Cois: +kai tôn iatrôn tôn [dam]os[ieuon]tôn en tai polei ktl.+ (nr. 7
vs. 7) et +iatron damosieuonta+ (nr. 13 vs. 10) sic tradit Plato: +ei tô
tis tôn dêmosieuontôn iatrôn ktl.+ (Politic. 259a). In Aegypto autem,
ubi haec designatio diu vigebat, nunc +dêmosios iatros+ dicitur (OP. I,
51), nunc +iatros dêmosieuôn+ (OP. I, 40). Sed vocabulo +iatrou+ omisso
saepe etiam +ho dêmosieuôn+ tantum medicus publicus vocabatur. Quod
optime demonstrat versus Aristophanis: +all', ô ponêr', ou dêmosieuôn
tunchanô+ (Ach. 1030).
At tamen omnes hae designationes non loco firmi tituli ut postea titulus
archiatri habebantur. Saepe enim medici, quos muneri publico praefuisse
certe constat, simpliciter +iatros+ vel +ho iatros+ appellabantur.
Athenis ipsis inscriptio publici inventa est, in qua nominatur medicus
publicus +ho iatros+ (nr. 2). Ut autem decretum novissimum proferamus,
in titulo nuper Teni reperto +Apollônios Hierokleous Milêsios iatros
huparchôn+ bis legitur (nr. 11), etiamsi Apollonius cum in urbibus aliis
medicus publicus erat (vs. 7)[38] tum Teni munere publico fungebatur
(vs. 15).
[Adnotatio 38: Neque enim in hoc versu (7) mihi comprobatur
coniectura Demulini: +etê polla dôrean+. Cum antea +apodêmôn+
legatur atque hoc verbo dicatur Apollonium, ut saepissime fecerunt
medici publici, Tenum reliquisse, postquam laude, corona, honoribus
aliis affectus est (vs. 6 et 37), sic fere versum septimum explendum
esse puto: +apodêmôn te kai dêmosieuôn [en allais polesi]+, ad quae
apte conveniunt, quae continue insequuntur: +ektenê kai prothumon
homoiôs+ (atque apud Tenios) +heauton pareicheto [kata te tên
technên] kai kata tên loipên eunoian pasi tois entunch[anousin
autôi]+. Ut perspiciatur quod tum deest quo modo supplendum sit,
ab decreto concilii insulanorum, quod in hac prima parte integrius
conservatum est, proficiscamur oportet. Facile partes tres in hoc
decreto intelliguntur: prima vss. 34-38 in., in qua honores antea
iam decreti commemorantur (cui parti vss. 3-7 in. psephismatis
Teniorum respondent), altera vs. 38/39 nihil accuratius exhibens:
+en te tois meta tauta chronois diateteleken akoloutho[n heau]ton
parechomenos tei ex archês hairesei+, tertia denique rem ipsam
continens, propter quam insulani quoque Apollonium honoraverunt,
vs. 39 sqq.: +peristantôn de [loimôn epi]dêmôn+ (+[pathôn en]dêmôn+
Dem.) +kata koinon tous nêsiôtas ktl.+ (usque ad vs. 46).
Consentaneum est in decreto insulanorum, quod eorum ipsorum maxime
interest, pluribus verbis explicatum esse quam in Teniorum, quippe
qui quae ad se pertinerent accuratius exposuerint. Itaque parti
tertiae illi in decreto Teniorum respondent vs. 15-19 (vel tantum 16
et 17). Quos ita supplere fortasse licet: vs. 15: +nun te lambanôn
to dêmosion [ergon para tês poleôs philanthrôpos ên kai | loim]ou
periestêkotos epikindunou hap[antas tous] nês[iôtas esôi|se hôs
pleistous] k[ai ka]t[a] t[a a]ll[a] pro[noian apodeiknus iatreuse
dê]mosiai ktl.+, quorum complura iam Demoulin explevit. Quae autem
in altera parte decreti insulanorum paucis transacta sunt, eis
respondent versus 7-14 decreti Teniorum, in quibus quae insunt ad
solos Tenios spectare debent, cum insulani nihil nisi verba inania
faciant (vs. 38/39. vid. supra). Sed versus 7-9 ne ad Tenios quidem
attinere supra demonstravimus, tamen potius in decreto Teniorum quam
in insulanorum locum habent. Tum vs. 10-14 de Apollonio bene merito
de Teniis narrant. Quos versus non omnes satis explere potui,
fortasse autem vs. 11/12 ita percipiendi sunt: +epi tên ekklêsian
[autou elthon]tos sôtêr[ian hupescheto kai lei]|tourgêsein tên
examênon t[ên epiousan to iatrikon ergon] | kai touto poiêsantos
autou philotimôs kai ekte[nôs kai pollous] sôisantos eg+ (sic)
+megalôn arrôstiôn ktl.+
De Apollonio igitur haec fere ex lapide Tenio plus minusve certe
cognoscimus: Apollonius Milesius medicus cum apud Tenios aliquamdiu
artem medicam factitavisset (vs. 4), Tenum reliquit (vs. 7)
honoribus ab Teniis decretis (vs. 6 et 21 sq.--decretum hoc Fr.
Hiller de Gaertringen ex titulo Tenio Demulini nr. 23 (BCH. 1902,
429) restiturus esse videtur: Demoulin p. 236{4}). Tum in urbibus
compluribus insularum maris Aegaei (cf. vs. 35/36) medicus publicus
factus (vs. 7 sqq.) et ibi sicut Teni laudatus honoratusque est
(vs. 37). Sed pestilentia Teni exorta sua sponte eo revertit et per
sex menses gratis aegrotos curabat (vs. 10-14). Tum autem Tenii
officium publicum ei tradebant (vs. 15), et medicus publicus cum
de Teniis bene meritus est (vs. 15 et 17 sq.), tum de insulanis
pestilentia vexatis (vs. 19 et 39 sqq.). Qua pestilentia exstincta
ab Teniis novis honoribus affectus (vs. 22 sq. et 36) itemque ab
insulanis honoratus est. Quorum honorum lapis hic exstat.]
Similia habes in decreto Amphissiorum: +epeidê Mênophantos Artemi[dôrou]
Makedôn Hurkanios iatros ktl.+ (nr. 9 vs. 7 sq. cf. vs. 5), quem tamen
publicum fuisse verba versuum 8 et 9: +metapemphtheis hupo tas polio[s
kai] ep[idamês]a[s] kai ergolabêsas monos to iatrikon ergon+ ostendunt.
Damiades Lacedaemonius autem, qui certe publicus fuit (nr. 12 vs. 28
sqq.), tamen +iatros+ solum vocatur (vs. 9) et alio loco +Asklapiou
hupourgos+ (vs. 7). Postremum de veterinario publico Lamiensium nihil
nisi +hu[pa]rchôn hippiatros+ dicitur (nr. 10 vs. 5).
Sed dixerit quispiam hos omnes, cum +iatroi+ nominarentur, nondum
publicos fuisse, quia in titulis postea demum referretur eos factos esse
publicos: +"kai nun lambanôn" to dêmosion+ vel +"kai ergolabêsas" to
iatrikon ergon+ vel +"paraklêtheis" te epi to ergon+. At tamen, si +ho
dêmosios+ vel +ho dêmosieuôn iatros+ titulus firmus fuisset, iam antea
initio decreti ita dicendum fuisset, cum ibi nomen quoque totum cum
patris patriaeque nomine exacte proferatur. Sequitur, ut quidem medici
publici voce +ho dêmosieuôn+ vel +dêmosios+ ab aliis medicis
distinguerentur; at tamen his vocibus titulo firmo non utebantur. Quod
ne Athenis quidem neque Co factum est, licet in his urbibus saepius et
ratione certiore vocabula illa usitata fuerint. Sed poterat una voce
+iatrou+ et praecipue articulo apposito medicus publicus significari.
Quoniam medicus publicus +ho dêmosieuôn+ vocabatur, verbum
+dêmosieuein+ munus eius significat. Sub hac enim voce lexica vetera
quod de medicis publicis sciunt reservarunt. Hesychius quidem tradit
s.v.: +dêmosieuein: dêmosia hupêretein epi misthô+, exemplum medicorum
non laudans, eademque tantum inter cetera E. M. s.v. +dêmosios+ profert.
Suidas autem »+dôrean ergazomai+« verbum +dêmosieuein+ interpretatur et
tum Aristophanis locum (Ach. 1030) et quae scholia tradunt (+hoi dêmosia
cheirotonoumenoi iatroi kai dêmosioi proika etherapeuon+) affert. Sed
Athenis vox valde usitata fuit, cum Plato ea saepe utatur (Gorg. 514d.,
al.) eamque tituli exhibeant: +kai nun epidedô[ke]n heauton dêmosieuein
dôre[a]n+ (nr. 2 vs. 17 sq.), +tois iatrois hosoi dêmosieuousin+ (nr. 3
vs. 11 sq.); et in aliarum quoque urbium titulis verbum id exstat
(Brycuntis: 4 vs. 1; Teni: 11 vs. 7).
Sicut autem +dêmosieuein+ non solum de medicis usurpatur, sed etiam de
omnibus demiurgis aliis, ita verbum +iatreuein+, quod ad medicos omnes
attinet, de publicis dicitur addita voce +dêmosia+. Nam in titulo Tlo
reperto +iatreusanti dêmosia+ legitur (nr. 14 vs. 5), et idem verbum in
inscriptione Tenia restituendum esse puto: +[iatreuse dê]mosiai+ (nr. 11
vs. 17.--cf. adn. 38).
§2.