Karaj Legantoj, Salutojn!
The Esperantist! Kio estas la signifo de tiu ĉi vorto? Kompreneble
ĝi devas esti (1) Tiu, kiu lernas, kaj uzas, Esperanton: (2) Tiu ĉi
malgranda Gazeto, en la sama lingvo presita.
Kaj kio estas Esperanto? Ĝi estas tio, kion nia bona estro, Doktoro
Zamenhof, donis al la mondo, post kiam li estis studinta multajn
Eŭropajn lingvojn.
Ĉu ni do estos pravaj, enkondukante niajn proprajn "plibonigojn" en
la lingvon? Kaj ĉu tiu ĉi Gazeto prave povos sin nomi The
Esperantist, se estos en ĝi presita ia ŝanĝo, neaprobita de
la aŭtoro de la lingvo? Tute ne.
Je la kvindek naŭa paĝo, en la Februara Numero, ni vidis kelkajn el
la kaŭzoj, kiuj pruvas ke la signoj tre malhelpas nian progresadon;
kaj ankaŭ estis anoncite ke Doktoro Zamenhof aprobas la uzon de la
litero H anstataŭ la supersigno.
Tiu ĉi certe estas lerta kaj sufiĉa, tamen ĝi ŝajne ne plaĉas al
kelkaj el niaj Anglaj studentoj. Tute forgesinte ke, kiam oni estas
lernonta ian lingvon, oni devas komenci per la alfabeto, ili imagas
ke la Esperantaj konsonantoj devas esti laŭ la _Angla_ uzo. Ŝajne
alilandaj amikoj ne estis pripensitaj.
Mi kredas ke ni en Anglujo prave aprobos la uzon de GH, HH, JH, ĉar
oni tre facile memoras iliajn sonojn. Kaj mi ankaŭ kredas ke la
Italoj ne juste malaprobos CH kaj GH, kvankam iliaj sonoj estas tute
malsamaj je la uzo de la Itala lingvo.
Ĉar malmultaj studentoj skribadas pri tiuj ĉi akcentoj, mi hodiaŭ
sendas al Vi tiun ĉi leteron. Kaj, ĉar Vi estas veraj Esperantistoj,
Vi zorge pripenasados la aferon, kaj bonvolos sendi al mi poŝtkarte
Viajn opiniojn antaŭ Aprilo 10, 1904.
(_Adreso, 67, Kensington Gardens Sq., London, W._).
La plimulto el ni en Anglujo (en la tuta mondo eble) ĉiam estas
kontraŭ la signoj kriadintaj. Forigu ilin! estas la devizo de multaj
el niaj fervoraj helpantoj. Nu, por decidi tiun ĉi demandon, Vi,
Karaj Geesperantistoj, povos elekti el tiuj ĉi du proponoj:--
(1). _Ĉu_ The Esperantist _presiĝos sen signaj literoj,
sed per CH, GH, HH, JH, SH?_
(2). _Ĉu ĝi presiĝados per la literoj Ĉ, Ĝ, Ĥ, Ĵ, Ŝ kiel ĝis
nun ni faris?_
Mi petegas ke ĉiuj el la Legantoj kiuj pliamas la unuan el tiuj ĉi
du proponoj, skribu al mi poŝtkarton, enhavantan la vortojn "_Mi
kredas ke la uzo de signoj malhelpas je la universala alpreno de
Esperanto, kiel Lingvo Internacia._"
Tiam, se mi ricevos sufiĉe da tiaj poŝtkartoj, Via deziro estos
plenumita, kaj Vi ne plu vidos supersignojn en The Esperantist.
Eble la plimulto da legantoj jam lernis ke nia fervorega apoganto,
Sinjoro W. T. Stead, estas malsaniĝita, kaj forvojaĝis al
Sudafrikujo. Kompreneble ĉiuj Geesperantistoj unuanime sendos al li
koregajn bondezirojn je rapidega resaniĝo, kaj esperos ke, antaŭ ne
longe, li povos repreni siajn senĉesajn penadojn por la plibonigo de
la homaro. Nunatempe li malfeliĉe estas paginta la punon de tro da
entuziasmo, ĉar li provis fari pli ol eble estas.
La Biblioteko Esperanta denove pligrandiĝis, per la aldono de la tri
sekvantaj libretoj:--
(1). _Vojaĝo interne de mia ĉambro_ (kvindek ok paĝoj) estas
bonega traduko de la Franca de Xavier de Maistre. La tradukisto, M.
S. Meyer, trafis sian celon, kaj donis al ni lertegan kaj bonstilan
tradukon de tiu interesa verketo.
(2). _Advokato Patelin_ (kvardek du paĝoj) estas triakta proza
komedio de Brueys kaj Palaprat. Esperantigita de M. J. Evrot. Ĝia
enhavo estas tre interesa kaj ŝerca, kaj ĉiuj Esperantistoj ĝuos
bonan ridon, je ĝia tralego. Ni gratulu Sinjoro Evrot pri la bona
temo kiun li elektis, kaj ni esperu ke, antaŭ ne longe, la komedio
aperos en Esperanta teatro, laŭ la deziro de Doktoro Zamenhof. La
legado de komedioj multe helpas la paroladon de la lingvo.
(3). _Tridek ses elektitaj fabloj de La Fontaine_, tradukitaj de M.
Vaillant, bone taŭgas kiel legolibro Esperanta, ĉar ni jam konas la
Anglan tradukon. Niaj legantoj jam vidis specimenojn de fabloj
Esperantigitaj, kaj espereble tiu ĉi aro plaĉos al ili.
Ni gratulas la tri verkistojn kaj esperas ke ili baldaŭ skribos
aliajn (eble originalajn) verkojn.
Ĉiuj el ili troviĝas ĉe The Librarian, London Esperanto Club, 41,
Outer Temple. Ĉiu kostas 1/-.
Ni plezure povas anonci ke la de longe atenditaj Vortaroj nun eliris,
kaj ke ili multe plaĉis al niaj amikoj. Ni esperas ke, nun kiam oni
havas vortarojn, multe pli da Esperantistoj bonvolos sendi al ni
artikolojn. Alie The Esperantist ne povos enhavi sufiĉe da
interesaĵoj por gajnadi la aprobon de ĝia tutmonda Abonantaro.
Dear Readers, Greeting!
The Esperantist! What is the signification of this word? Naturally it
must be (1) One who learns and uses Esperanto; (2) This little
Gazette printed in the same language.
And what is Esperanto? It is that which our good chief, Dr. Zamenhof,
gave to the world after he had studied many European languages.
Therefore should we be justified in introducing our own
"improvements" into the language? And could this Gazette rightly call
itself The Esperantist if in it were printed any change not
approved of by the author of the language? Certainly not.
On the fifty-ninth page, in the February Number, we saw some of the
causes which prove that accents greatly hinder our progress; and it
was also announced that Dr. Zamenhof approves of the use of the
letter H instead of the accent.
This certainly is both ingenious and adequate, nevertheless it
apparently does not please some of our English students. Entirely
forgetting that when one is learning any language one must begin at
the alphabet, they imagine that the Esperanto consonants must be in
accordance with the _English_ usage. Apparently our friends in other
lands are not considered.
I believe that we in England will rightly approve of using GH, HH,
JH, for their sounds are easily remembered. And I also believe that
the Italians will not justly disapprove of CH and GH, although their
sounds are quite different from the Italian usage.
As a few students continue writing about these accents, I send this
letter to you to-day. And, as you are true Esperantists, you will
carefully consider the subject, and will be so kind as to send me, by
postcard, your opinions before April 10, 1904.
The majority of us in England (perhaps in the whole world) have ever
cried out against the accents. "Away with them" is the cry of many a
fervent helper. To settle this question, you, dear Esperantists, can
choose between these two proposals:--
(1). _Shall_ The Esperantist _be printed without accented
letters, but by CH, GH, HH, JH, SH_?
(2). _Shall it be printed with accents Ĉ, Ĝ, Ĥ, Ĵ, Ŝ as
heretofore?_
I beg all readers who prefer the first of these proposals to write me
a postcard containing the words "_I believe the use of accents
hinders the universal adoption of Esperanto as an international
language._"
Then, if I receive a sufficient number of these postcards, your wish
shall be carried out, and you will no longer see accents in The
Esperantist.
Probably the majority of readers have already learned that our most
fervent supporter, Mr. W. T. Stead, has been taken ill, and has gone
to South Africa. Naturally all Esperantists unanimously send him most
hearty good wishes for a very speedy recovery, and hope that ere long
he will be able to renew his ceaseless labour for the betterment of
mankind. At present he has paid the penalty of too much enthusiasm,
for he has tried to do more than is possible.
The Esperanto Library has become further enlarged by the addition of
the three following books:--
(1). _Vojaĝo interne de mia ĉambro_ (fifty-eight pages) is a
capital translation from the French of Xavier de Maistre. The
translator, M. S. Meyer, has succeeded in his purpose, and has given
us a most able and correct translation of that interesting work.
(2). _Advokato Patelin_ (forty-two pages) is a three-act prose comedy
by Brueys and Palaprat. Esperanto version by M. J. Evrot. Its
contents are very interesting and humorous, and all Esperantists will
enjoy a good laugh when reading it. Let us congratulate M. Evrot on
the good theme he has selected, and let us hope that before long the
comedy will appear in an _Esperanto theatre_, in accordance with Dr.
Zamenhof's wish. The reading of plays is a great help to the
conversational use of the language.
(3). _Thirty-six selected fables of La Fontaine_, translated by M.
Vaillant, are very suitable for reading exercises, as we already know
the English versions. Our Readers have already seen specimens of
fables in Esperanto, and it is to be hoped that this collection
will give pleasure.
We congratulate the three authors, and hope that they will soon write
other (possibly original) works.
All are to be had from the Librarian, London Esperanto Club, 41,
Outer Temple, W.C. Cost 1/- each.
We announce with pleasure that the long-awaited Dictionaries have now
appeared, and have greatly pleased our friends. We hope, now that one
has dictionaries, that many more Esperantists will be so kind as to
send us articles. Otherwise The Esperantist cannot contain
sufficient interesting matter to continue to gain the approval of its
world-wide Subscribers.