Sendube la plej antikva konstruaĵo hommana, kiu ankoraŭ restas ĝis
nunaj tagoj, estas la granda statuo kiun oni nomas la Sfinkso. Tiu
fama statuego staras aŭ--pli bone diri--kuŝas sur la sabloj de la
egipta dezerto, apud la Piramidoj de Gizeo, kaj ne malproksime de
Kajro, ĉefurbo de Egiptujo. La statuego havas la formon de kuŝanta
leono, laŭ korpo kaj membroj; sed kun kapo, ŝultroj kaj brusto de
virino. Ĉe nia tempo nur vidiĝas iom plu ol la kapo de la giganta
statuo; ĉar la cetero de la figuro estas kovrita, kaj kvazaŭ
enterigita, de la sablo.
Kian aĝon la Sfinkso havas? Ĉu iu povas tion nun eltrovi? Ĉe la
militiro de Napoleono en Egiptujon, oni rakontas ke li admonis siajn
soldatojn--"Bravuloj miaj, de la altaĵo de tiuj ĉi Piramidoj,
milcentjaroj vin rigardas!" Tio ne estis tute frazo aŭ
fanfaronado[61]; modernaj observantoj kaj esploristoj anoncas eĉ pli
malproksiman daton. Kaj ĉiuj scienculoj konsentas ke la Sfinkso
ekzistis longe antaŭ la fondigo de ia Piramido.
Plinio skribis, ĉe sia tempo, ke la leonvirina formo de la Sfinkso
memorigas la maksimumon de la jaran Nilan superakvon, kiu okazas
ĉirkaŭ la 6a ĝis 16a de Aŭgusto, dum estas la Suno en la signoj
zodiakaj Leono kaj Virgulino. Tamen, per sekvo de la fenomena
"procesio de la tagnoktegaloj," la signo; de la homa sistemo Zodiaka
ne akordiĝas tute en loko kun la realaj stelaroj de sama nomo.
La fiktiva[62] (tamen konvena) sistemo homa malproksimiĝas de la
reala loko de la stelaroj dum la daŭro de ĉirkaŭ 12,900 jaroj,--kaj
tiam vice alproksimiĝas dum egala tempo; kune 25,800 jaroj, en kiu
tempdaŭro la Suno transkuras la tutan zodiakon, loĝante en ĉiu
zodiaka stelaro laŭ la vico. Tiel, kvankam la superakvo de la Nilo
(ĉe tempo de Plinio) okazis dum la suno estis en la signoj Leono
kaj Virgulino, la suno estis, efektive, en la stelaroj Kankro kaj
Leono. Kaj en tiu ĉi nuna jaro, la Nila superakvo ankoraŭ okazis
kiam la suno estis en signoj Leono kaj Virgulino; kvankam, efektive,
la suno estis en la stelaroj Dunaskitoj (the Twins) kaj Kankro.
Tre kredinda supozo, do, estas, ke la Sfinkso estis konstruata en
epoko kiam vere akordiĝis la fiktivaj signoj kun la realaj stelaroj
de sama nomo. Tia monumento dece[63] memorigus tioman notindan kaj
raran okazon. Estis ankoraŭ tia okazo preskaŭ 2,000 jaroj A.K., sed
la Sfinkso tiam jam estis pli antikva ol ĉiu historio. Eble, do, la
Sfinkso memorigas pli fruan okazon, ĉirkaŭ 23,000 jaroj A.K.? Tia
konkludo ne devas ŝajni nekredebla; ĉar Herodoto rakontas ke la
Egiptoj jam studiis la sciencon de Astronomio dum 40,000 jaroj, kaj
la plej novaj serĉadoj en Egiptujo atestas historion kiu povus
atingi tian malproksiman daton.
_Originale verkita_ Ben Elmy.