Ira non è altro che acceso sangue [L. c. 30 t.]
Dentro nel core che ’l desdegno infoca,
Per qual de la vendetta l’anima langue.
Subito sdegno tolle lo gran bene [C. c. 23 t]
Del grand’amor che torna in cosa poca,
Se d’amorosa pace non è spene.
Là ove amor perfecto se desdegno,
Bramase pace con dolce vergogna,
Se del celato ben non mostra segno.
O quant’è bella cosa la dolce ira,
Che per far doppia pace pur besogna,
Nel tempo che d’amor lo cor sospira!
L’accesa gelosia con l’ira forte
E lo pensero che la fin non vede,
Denanti a lo tempo conduce a la morte
Nasce de l’ira subita parola
Per qual la morte subita procede,
Che l’alma desperando ne va sola,
Lo irato se mitiga per tre cose:
Dolce respondendo, over tacere,
O departirse fin che l’ira pose.
Li occhi umani, quando son irati,
Cecano l’anima del iusto vedere,
Remota stando da l’acti beati.
È pur in parole l’ira de li matti,
Sonando l’aire con l’irate voci;
Ma quella de li savii è in facti.
O quant’è a l’anima forma de bellezza
Che se refrena de quisti acti atroci,
Prendendo de vertute la fermezza.
Tepor è d’animo l’accidia ria
Ch’abbandona nel comenzar li effecti,
E, comenzando, non segue la via.
E questa la pigricia ten le branche [C. c. 29]
De questi vegnon li penal difecti, [L. c. 31]
Mostrandose del ben poco stanche.
Or queste donne triste qui le lasso,
Entendo de seguir altro camino
Da questa riva con plù dolce passo:
De certi animali e petre far simiglie,
Parlando in questa parte plù latino
Che la comuna gente qui se sviglie.
Comenzo in prima de l’alter valore,
Dicendo unde procede e ch’è amore.