altitudine sustineri, eodem _Mercurio_ prætèr sui ponderis exercitium
huic operi nihil præstante, facile coniicere possumus ex hoc, quod
duobus assumptis Barometris, & altero eorum utrinque probè obturato,
ut omne tollatur externi aeris comercium, istud ad varias alterius,
ut mos est, aperti mutationes minimè alteratur; restituto verò eidem
externi iterùm aeris commeatu, illicò alteri non occluso, sivè in statu
elevationis, sivè depressionis existenti adamussìm æquatur; illudque
insuper hac occasione non prorsùs incuriosè ommittendum, quod dùm
_Mercurius_ altiùs adigitur (quo succedente, ex altera extremitate
decrescit, & è converso) superficie, qua aerem prementem, ipsumque
fugantem respicit concavus est, præter morem suę superficiei; dùm verò
descendens, quasi victor, aerem urget, parte eadem, qua aerem fugat,
convexus est, ut vel ex hoc tantùm possit unico intuitu dignosci,
an _Mercurius_ sit in via ad ascensum, an ad descensum; quà verò
spatium supremum deserit, ubi nullam sensibilem pressionem patitur,
nec ullam pariter sensibilem, sivè in ascensu, sivè in descensu
patitur superficiei mutationem, nisi fistula in parte superiore sit
ad horizontem nonnihil inflexa, in quo casu dùm _Mercurius_ suo
tantùm pondere labitur, aliquot granula sphœrica per tubi asperitates
consuevit relinquere. Quarè plurimis adhùc speculationibus occasio
superest in perscrutando intimiùs hoc Mercuriali, Aereoque Phœnomeno,
cujus ulteriorem indaginem citrà ullius iniuriam philosophica libertate
hactenùs tentavere non pauci; nec alio nomine posthabitis omnibus, quæ
crassior Minerva mea forsàn suggereret cogitatis, vulgatam Doctissimi
Borelli rationem amplector ipse, nisi quià de meo curtæ supellectilis
penu magìs idoneam depromere non suppetit, alienamq; sequor, meliore
carēs, quam nihilominùs à perspicacissima Pallade tua juvat expectare.
Attende interìm, Vir Solertissime, cui se tota lubentèr pandit Natura,
nùm quæ retuli sedulis tuis Barometricis Ephemeridibus quàm proximè
cudendis consonent; sin minùs, in id animum intende, ut quidquid lima
rigidiore indiguerit, priusquam publici Juris facias, amica saltem
severitate castiges; idque constanter credas, fore nunquàm, ut vel
istius, vel cujuspiam alterius literariæ rei mihi complaceam, nisi
simùl illa eadem tibi placuerit, cui cuncta placere sum anxius, quæ
summam de te existimationem meam valeāt testatam facere: hanc ipsam
verò humanitati tuæ satìs acceptam rebor, si tantundèm retribuas
amoris, quantùm tibi amicissimi obsequii pręstare studet
Tui semper Nominis
_Mutinæ die __ Januarii 1695_.
Officiosissimus Cultor
_Franciscus Tortus_.