Universis et singulis ad quos præsens scriptum indentatum pervenerit.
Ego Willelmus Paston de Paston gratias, reverencias et honores. Cum
diversæ personæ ad usum, proficuum et denominationem mea feoffatæ sive
seisitæ existant sibi et hæredibus suis in feodo simplici in et de uno
mesuagio, uno molendino, et certis terris, tenementis redditibus et
serviciis cum pertinentiis in Paston, Bakton, Edithorp, Witton, et
Moneslee, ac in aliis villis adjacentibus in comitatu Norffolk, quæ
nuper fuerunt Clementis Paston, patris mei jam defuncti, cujus animæ
propitietur Deus; ac de certis terris et tenementis, parcellis manerii
vocati Latymers, remanentibus ultra et præter alia terras et tenementa
parcellas dicti manerii nomine meo adiu[190-3] est dat’ Priori et
conventui ecclesiæ Sancti Andreæ de Bromholm et successoribus suis; quam
perquisitionem prædicti prioris dominus Rex nunc per literas suas
perdonavit; et uno tofto et uno columbari et aliis terris et tenementis
cum pertinentiis in Bakton, Paston, Edithorp, Witton, et Casewik quæ
nuper fuerunt Hugonis atte Fen de Jernemouthe; et de aliis terris et
tenementis in Paston et Bakton per prædictos priorem et conventum mihi
et aliis ad usum meum et hæredibus meis datis et concessis; et de et in
uno mesuagio et certis terris, tenementis, redditibus, et serviciis cum
pertinentiis in Estsomerton, Westsomerton, He[nnesby?], Martham,
Wynterton in Flegge, ac in aliis villis adjacentibus, et in Heigham
Porter, Veteri Bokenham et Bokenham Castell, in eodem comitatu, tam illa
quæ . . . . . . [quam] illa quæ nuper fuerunt Galfridi Somerton,
avunculi mei, videlicet fratris Beatricis, matris meæ carissimæ jam
defunctæ, quæ . . . . . . . . . . Et in et de manerio de Oxenede, ac
certis terris, tenementis et serviciis in Oxenede, Burgh, Skeyton,
Marsham . . . . . . . . . . [et in] aliis villis adjacentibus cum
pertinentiis in eodem comitatu, quæ nuper fuerunt Roberti Salle militis,
et Willelmi Clopton militis, firmarii (?) . . . . . . . sive aliquorum
vel alicujus eorum in eodem comitatu: Et in et de maneriis de
Marlyngford, Riston, Vaux, et Shipd[am] . . . . . . . . medietate
quatuor marcatarum, sive medietate unius marisci nuper Thomæ Ocam (?)
[cum pertinentiis] in eodem comitatu . . . . . . . . . . . . . . . .
mesuagiis, ac certis terris, tenementis, redditibus et serviciis cum
pertinentiis in Estodenham et aliis v[illis] . . . . . . in eodem
comitatu . . . . . . . . . . . . . . . Honyngham: Et in et de uno
mesuagio ac certis terris et tenementis, redditibus et serviciis . . .
. . . in Wy . . . . . . . . . . . . . . . . . . in comitatu prædicto quæ
nuper fuerunt Willelmi Thuxton, Armigeri, vocata Tolyes: Et . . . . . .
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Ricardi Doket in
Carleton et aliis villis adjacentibus: Et in et de duobus . . . . . . .
. . . . . . . . . . . villis adjacentibus: Et in et de una pecia terræ
in Carleton vocata W . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
. . . . . . de manerio de Snaylwell et aliis terris et tenementis quæ
quondam fuerunt Johannis . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
. . . . . . . . . . . . Ac in et de manerio de Stanstede cum
pertinentiis in comitatu Suffolk, et de Horwelbury . . . . . . . . .
continue absque aliqua conditione collusione seu covina, istis tamen
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . mesuagiis,
terris, tenementis, redditibus et serviciis prædictis ultimo . . . . . .
. . . . . . . . . . . . . . . . consciencia mea, lege Dei et Angliæ
illæsa, fieri et exequi et adimpleri . . . . . . . . . . . . . . . . . .
. . . . . . . . . Sciatis me, præfatum Willelmum Paston, ultimam
voluntatem de præmissis . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
. . . . ligenti deliberacione declarasse, fecisse et limitasse juxta
effectum verborum sequentium . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
. . . . . . . . seu seisitæ et omnes aliæ personæ quas in prædictis
maneriis, terris et tenementis vel aliqua parcella eorum ad . . . . . .
. . . . . . . imposterum feoffari contigerit, hæredes et assignati sui,
quandocumque post mortem meam . . . . . . . ejus sufficiens warantum in
hac parte habentem racionabiliter requisitæ fuerint per cartas . . .
. . . dum . . . . . . . præfatæ Agneti prædicta maneria de Oxenede,
Marlyngforde, Stanstede, Horwelbury, et Sh . . . dictas pa . . . . . . .
de Latymers dictis priori et conventui minime datas, et prædicta
mesuagia, molendinum, terras et tenementa, quæ fuerunt prædicti prioris
et conventus, Roberti Salle, Willelmi Clopton, Francissæ, Clementis
Paston, Hugonis atte Fen, seu alicujus eorum, ac medietatem prædictorum
marisci et quatuor marcatorum redditus, in toto, per communem
æstimationem, ad valenciam centum librarum per annum; habenda et tenenda
eidem Agneti et assignatis suis ad totam vitam ejusdem Agnetis: Ita quod
eadem maneria de Oxenede, Marlyngforde, Stanstede et Horwelbury, et
terræ et tenementa quæ fuerunt Roberti Salle, Willelmi Clopton et
Francissæ, seu alicujus eorum, cum pertinentiis, post mortem præfatæ
Agnetis remaneant hæredibus de corpore meo et corpore prædictæ Agnetis
exeuntibus. Et prædicta manerium de Shipdene et parcella manerii de
Latymers, ac dicta mesuagia, molendinum, terræ et tenementa nuper
Clementis Paston et Hugonis atte Fen, seu alicujus eorum, cum
pertinentiis, post mortem prædictæ Agnetis, ad prædictas personas
feoffatas seu feoffandas, hæredes et assignatos suos revertantur, ad
perficiendam inde hanc ultimam voluntatem meam: Et si nullus extiterit
hæres de corpore meo et corpore prædictæ Agnetis exiens, quod tunc post
mortem ejusdem Agnetis prædictum manerium de Oxenede et dicta terræ et
tenementa nuper prædictorum Roberti Salle, Willelmi Clopton et
Francissæ, seu unius eorum, cum pertinentiis, ad prædictos feoffatos et
hæredes suos similiter revertantur, ad perficiendam inde hanc ultimam
voluntatem meam. Et quod prædicta maneria de Marlyngford, Stanstede et
Horwelbury, cum pertinentiis, remaneant rectis hæredibus Edmundi Barry
militis, patris prædictæ Agnetis, imperpetuum. Item, volo quod prædictæ
personæ, ut prædicitur, feoffatæ seu feoffandæ, hæredes seu assignati
sui, paciantur et permittant Robertum Clere, armigerum, Edmundum Clere,
armigerum, Johannem Pagrave, armigerum, Willelmum Bakton de Bakton, et
Johannem Damme de Sustede, vel duos eorum, per communem assensum eorum
quinque, prædictum manerium de Snaylwell et prædicta alia terras et
tenementa in Snaylwell, in toto, per communem estimacionem, ad valenciam
quadraginta marcarum per annum, occupare, et exitus et proficua inde
percipere et habere, a festo Sancti Michaelis proximo sequenti post
mortem meam usque Edmundus filius meus jam ætatis xviij. annorum
pervenerit ad ætatem xxj. annorum. Et quod iidem Robertus Clere,
Edmundus Clere, Johannes Pagrave, Willelmus Bakton et Johannes Damme,
seu dicti duo eorum, viginti marcas annuatim provenientes de eisdem
exitibus et proficuis, inter prædictum festum Sancti Michaelis et dictam
ætatem prædicti Edmundi, filii mei, per commune avisamentum et assensum
suum et prædictæ Agnetis, annuatim distribuant in elemosinis inter
notos, pauperes et debiles, tam hospicia tenentes quam alios qui non
vadunt mendicatum, et pro missis, sacerdotum oracionibus, et suffragiis
devotorum pauperum utriusque sexus, tam religiosorum quam aliorum,
celebrandis et fiendis, pro anima mea et prædictæ Agnetis, et animabus
patrum et matrum nostrorum, et omnium consanguineorum et benefactorum
nostrorum, et omnium quorum debitores sumus, et omnium per nos injuriam
patientium, et eorum omnium pro quibus Deo est deprecandum, et omnium
fidelium defunctorum; et de eisdem exitibus et proficuis prædicto
Edmundo, filio meo quousque ad dictam ætatem xxj. annorum pervenerit,
rationabiles victum, vestitum, apparatum et sustentationem, juxta gradus
sui exigenciam, sic quod non superbiat, inveniant, et eum tam ad artis
dialecticæ per dimidium annum, juris civilis per unum annum, ac juris
regni Angliæ postea ad sufficienciam, si fieri poterit, sub sana tutela
providenter ponant, et ipsum in eisdem continuare et residere faciant,
prout eisdem melius visum fuerit ipsum Edmundum in hac parte sapere et
intelligere et sibi in futurum prodesse; et domos, muros, ædificia, et
clausuras in eodem manerio nostro existentia rationabiliter reparari
faciant, et redditus et servicia et alia onera inde debita solvant, et
hoc quod de eisdem exitibus et proficuis ad dictum ætatem dicti Edmundi
remanserit juxta sanas conscientias suas eidem Edmundo satisfaciant
tempore quo ipse juxta hanc voluntatem meam statum de eodem manerio
receperit et habuerit. Item, volo quod prædictæ personæ, prout
prædicitur, feoffatæ seu f[eoffandæ], hæredes seu assignati sui,
paciantur et permittant prædictos Robertum Clere, Edmundum Clere,
Johannem Pagrave, Willelmum Bakton et Johannem Damme, vel duos eorum per
communem assensum eorum quinque, prædictum manerium de Beauchamp et
Hollewelhalle et dicta alia mesuagia, terras, tenementa, tofta,
clausuras, redditus et servicia, quondam Ricardi Doket, Willelmi
Thuxton, Johannis Patgris senioris, Johannis Whynne et Eustachii Rows,
seu aliquorum vel alicujus eorum, in Wymondham, Carleton, Bonnewell,
Estodenham, et aliis villis adjacentibus, per communem estimacionem ad
valenciam xxv. marcarum per annum occupare, et exitus et proficua inde
percipere et habere, a prædicto festo Sancti Michaelis usque Willelmus
filius meus, jam ætatis vij. annorum, pervenerit ad ætatem xviij.
annorum; et quod iidem Robertus Clere, Edmundus Clere, Johannes Pagrave,
Willelmus Bakton et Johannes Damme, vel dicti duo eorum, quinque marcas
annuatim provenientes de eisdem exitibus per octo annos proximo
sequentes prædictum festum Sancti Michaelis, per discretionem et
avisamentum sua et prædictæ Agnetis, annuatim distribuant inter pauperes
et debiles prædictos et [pro][193-1] missis, orationibus et suffragiis
celebrandis et . . . . . . . . . . . in forma prædicta, et de eisdem
exitibus et proficuis prædicto Willelmo filio meo usque ad dictam ætatem
xviij. annorum pervenerit . . . . . . . . . . . . . . statum et
sustentacionem juxta gradus sui exigenciam, sic quod non superbiat,
inveniant et tribuant, et . . . . . . ad scholas ponant et ibidem
continuare et residere faciant prout prædicitur de prædicto filio meo
Edmundo, et domos, muros et clausuras et ædificia in dict. . . . . et
tenementis . . . repararent, et redditus et servicia et alia onera inde
solvant, et de residue dictorum exituum et proficuorum dicto Willelmo
filio meo satisfaciant . . . . . . . . . . statum de eisdem manerio,
terris et tenementis juxta hanc voluntatem meam . . . . . . . . . . . .
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . hæredes seu
assignati sui paciantur et permittant prædictam Agnetem . . . . . . . .
prædicta mesuagia, terras [et] tenementa in Est Somerton, West Somerton,
Hennesby, Martham, et Wynterton, tam illa quæ fuerunt . . . . . . . quam
illa quæ . . . . . . . . . . . . de Reston in toto per communem
æstimacionem ad valenciam xxv. marcarum . . . . . . . . . . . .
occupare, et exitus et [proficua?] inde percipere et gaudere a prædicto
festo Sancti Michaelis usque Clemens filius meus . . . . . . . . . . . .
. . . . . . xviij. annorum; et quod eadem Agnes de eisdem exitibus et
proficuis prædicto Clementi Paston . . . . . . . . . . . . . ad dictam
ætatem xviij. annorum, et Elizabeth filiæ meæ quousque maritetur,
racionabiles victum, vestitum, . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
. . . . . . exigenciam, sic quod non superbiant, et de eisdem exitibus
et proficuis nutriatur honeste . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
. . . filiam, prædictam Elizabetham, prout statui suo convenit, ac
inveniat et ponat prædictum Clementem, filium meum, tam ad scholas
grammaticales quam alias et cæteras erudiciones, prout prædicitur de
prædictis fratribus suis; et domos, muros, clausuras, et ædificia in
eisdem mesuagio, terris et tenementis existentia, racionabiliter
reparari faciat, et redditus et servicia et alia onera inde debita
solvat, ac annuatim quousque dictus Clemens, filius meus, ad dictam
ætatem xviij. annorum [pervenerit?][193-1] distribuat manu propria in
elemosinis, juxta discretionem suam, inter magis pauperes et debiles
creaturas, in honore Quinque principalium Vulnerum et Passionis Domini
nostri Jesu Christi, et Quinque Gaudiorum Beatæ Mariæ Virginis et Matris
ejus, pro animabus prædictis, quinque marcas; et de hoc quod de eisdem
exitibus et proficuis ad dictam ætatem prædicti Clementis, filii mei,
remanserit, satisfaciat eadem Agnes juxta sanam conscienciam suam eidem
Clementi tempore quo ipse juxta hanc voluntatem meam statum de eisdem
manerio, mesuagiis, terris, et tenementis, de prædictis personis
feoffatis sive feoffandis receperit; et quod dictæ personæ feoffatæ seu
feoffandæ, hæredes, seu assignati sui, infra xl. dies proximo sequentes
postquam ipsi post festum Sancti Michaelis proximo post mortem meam per
Johannem Paston, filium meum primogenitum, racionabiliter fuerint
requisiti, per facta sua tripartita et indentata, dimittent, liberent et
assignent prædicto Johanni Paston, jam ætatis xx. annorum et amplius,
prædictum manerium de Gresham cum pertinentiis, habendum eidem Johanni
ad totam vitam suam; Ita quod si contingat prædictum Johannem Paston
aliquem exitum vel hæredem de corpore Margaretæ nunc uxoris suæ
procreare, quod tunc idem manerium cum pertinentiis post mortem ejusdem
Johannis remaneat dictæ uxori suæ, tenendum sibi ad terminum vitæ
ejusdem uxoris. Et si prædictus Johannes Paston nullum exitum vel
hæredem de corpore dictæ uxoris suæ procreaverit, tunc immediate post
mortem ejusdem Johannis idem manerium cum pertinentiis hæredibus
masculis de corpore meo exeuntibus integre remaneat. Et si nullus fuerit
hæres masculus de corpore meo exiens, quod tunc idem manerium cum
pertinentiis integre remaneat prædictæ Agneti, uxori meæ, habendum et
tenendum eidem Agneti ad totam vitam ejusdem Agnetis; Ita quod tunc post
ejusdem Agnetis mortem idem manerium cum pertinentiis ad prædictos
donatores et hæredes suos revertatur, ad exequendum et perficiendum inde
hanc voluntatem meam. Et quod eædem personæ feoffatæ seu feoffandæ,
hæredes seu assignati sui, infra xl. dies proximo sequentes postquam
ipsi, post festum Sancti Michaelis proximo post mortem meam, et postquam
prædictus Edmundus, filius meus, fuerit ætatis xxj. annorum plenarie
completorum, racionabiliter fuerint requisitæ, per consimilia facta
dimittant, liberent et assignent prædicto Edmundo, filio meo, prædictum
manerium de Snaylwell, et prædicta terras et tenementa nuper Johannis
Langham de Snaylwell, in Snaylwell, ac dictam reversionem manerii de
Shipdene et prædictarum parcellarum manerii de Latymers, dictis priori
et conventui minime data,[194-1] ac dictorum mesuag’, molendini,
terrarum et tenementorum quæ fuerunt prædictorum prioris et conventus,
ac Clementis, patris mei, et Hugonis atte Fen, aut unius eorum, post
mortem prædictæ Agnetis, habenda et tenenda eidem Edmundo et hæredibus
masculis de corpore ipsius Edmundi exeuntibus. Et si contingat ipsum
Edmundum sine hærede masculo de corpore suo exeunte obire, quod tunc
eadem manerium, terræ, tenementa et reversio cum pertinentiis hæredibus
de corpore ejusdem Edmundi exeuntibus remaneant. Et si nullus fuerit
hæres de corpore prædicti Edmundi exiens, quod tunc eadem manerium,
terræ, tenementa et reversio remaneant hæredibus de corpore meo
exeuntibus. Et si nullus fuerit hæres de corpore meo exiens, quod tunc
prædicta reversio ad predictos donatores et hæredes suos revertatur, et
prædictum manerium de Snaylwell, terræ et tenementa, cum pertinentiis,
remaneant prædictæ Agneti ad totam vitam suam. Ita quod, post ejus
mortem, idem manerium cum pertinentiis ad prædictos donatores et hæredes
suos similiter revertatur, ad perficiendum et perimplendum hanc
voluntatem meam. Et quod eædem personæ feoffatæ seu feoffandæ, hæredes
seu assignati sui, infra xl. dies proximo sequentes post festum Sancti
Michaelis proximo post mortem meam, et postquam prædictus Willelmus
filius meus fuerit ætatis xviij. annorum plenarie completorum,
racionabiliter fuerint requisitæ, per consimilia facta dimittant,
liberent et assignent prædicto Willelmo filio meo, prædicta maneria de
Hollewelhalle et Beauchamp, et dicta mesuagia, terras et tenementa,
redditus et servicia nuper Willelmi Thuxston Armigeri, Ricardi Doket,
Eustachii Rows et Johannis Patgrys, seu unius eorum, in Estodenham,
Wymondeham, Carleton, Bonewell, et aliis villis adjacentibus, habenda et
tenenda eidem Willelmo et hæredibus de corpore suo exeuntibus. Et si
contingat ipsum Willelmum sine hærede de corpore suo exeunte obire, quod
tunc eadem maneria, terræ, tenementa, redditus et servicia, cum
pertinentiis, remaneant Clementi Paston, filio meo, et hæredibus de
corpore suo exeuntibus. Et si idem Clemens obierit sine hærede de
corpore suo exeunte, eadem maneria, terræ, tenementa, redditus et
servicia cum pertinentiis remaneant dictæ Agneti ad totam vitam suam.
Ita quod post ejus mortem eadem maneria, terræ et tenementa cum
pertinentiis ad præfatos donatores et hæredes suos revertantur, ad
implendum et perficiendum inde hanc voluntatem meam. Et quod prædictæ
personæ [feoffatæ] seu feoffandæ infra quadraginta dies proximo
sequentes post festum Sancti Michaelis postquam prædictus Clemens filius
meus post mortem meam fuerit ætatis xviij. annorum plenarie completorum
racionabiliter fuerint requisitæ per consimilia facta dimittant,
liberant et assignent prædicto Clementi filio meo prædictum manerium de
Ryston, et prædicto mesuagia, terras, tenementa, redditus et servicia
cum pertinentiis in Est Somerton, West Somerton, et aliis villis
adjacentibus et in Heigham Potter, Bokenham et Bokenham Castell, habenda
et tenenda eidem Clementi filio meo et hæredibus de corpore suo
exeuntibus. Et si contingat ipsum Clementum filium meum obire sine
hærede de corpore suo exeunte, quod tunc eadem manerium, mesuagia,
terræ, tenementa, redditus et servicia remaneant prædicto Willelmo,
filio meo et hæredibus de corpore suo exeuntibus. Et si contingat ipsum
Willelmum sine hærede de corpore suo exeunte obire, quod tunc eadem
manerium, mesuagia, terræ, tenementa, redditus et servicia cum
pertinentiis remaneant hæredibus de corpore meo exeuntibus. Et si nullus
fuerit de corpore meo exiens, quod tunc eadem manerium, mesuagia terræ
et tenementa cum pertinentiis remaneant prædictæ Agneti, tenenda sibi ad
totam vitam suam. Ita quod eadem manerium, mesuagia, terræ et tenementa,
cum pertinentiis, post mortem prædictæ Agnetis, ad prædictos donatores
et hæredes suos revertantur ad perficiendum inde hanc voluntatem meam.
Item ad amorem et favorem inter prædictos Johannem, Edmundum, Willelmum,
et Clementem filios meos et prædictam Elizabeth et præfatos hæredes
suos, eorumque mutuam caritatem hinc inde nutriendum (?) et
amplificandum, volo et ordino per præsentes quod si aliqua terræ seu
tenementa, sibi aut eorum alicui, per prædictas personas feoffatas seu
feoffandas vel eorum hæredes vel assignatos in forma prædicta per dona
et concessiones, immediate, in feodo talliato seu alio statu, per
remanere aut alio quovis modo, danda seu concedenda, versus prædictos
Johannem, Edmundum, Willelmum et Clementem, filios meos, et prædictam
Elizabeth aut hæredes suos prædictos absque culpa recuperentur, vel
aliqua inde parcella recuperetur, vel status eorum inde adnihiletur,
quod infra unum annum proximo tunc sequentem residui eorum de
porcionibus suis terrarum et tenementorum prædictorum, ut prædicitur,
sibi dandorum et concessorum, juxta ratam annui valoris earundem
portionum suarum, debitam faciant recompensacionem cæteris eorum de
quorum porcionibus dictas recuperaciones vel status adnihilaciones fieri
contigerit. Ita quod onus perdicionis in hac parte, si quod evenerit
inter ipsos juxta ratam annui valoris portionum suarum uniformis sit et
æqualis. Item, ad finem quod iste articulus præsentis voluntatis meæ
proximo præcedens per prædictos Johannem, Edmundum, Willelmum et
Clementem, filios meos, ac prædictam Elizabetham et hæredes suos
prædictos sufficiencius et plenius exequatur, et quod dicta dona et
concessiones immediate vel per remanere in feodo talliato vel alio
statu, ut prædicitur, sibi faciendo per eorum facta, feoffamenta,
cartas, scripta, vel alio modo non discontinuarentur, volo et ordino
quod prædictæ personæ feoffatæ seu feoffandæ eorum hæredes et assignati,
antequam ipsi aliquem statum de prædictis terris et tenementis aut
parcella inde prædictis Johanni, Edmundo, Willelmo et Clementi, filiis
meis, et prædictæ Elizabeth et hæredibus suis prædictis, seu eorum
alicui, faciant, per scriptum suum indentatum dent et concedant prædicto
Edmundo, filio meo, unum annuum redditum triginta librarum legalis
monetæ, habendum et percipiendum eidem Edmundo et hæredibus suis
masculis de corpore suo exeuntibus de prædicto manerio de Gresham ad
festa Paschæ et Sancti Michaelis æquis portionibus, una cum sufficienti
clausula districtionis in dicto manerio fiendæ pro non solucione ejusdem
annui redditus sub forma et condicionibus subsequentibus: videlicet,
quod prædictus annuus redditus sit et remaneat in suspenso et non
levetur, solvatur, nec percipiatur quovismodo, quousque dictus Johannes
Paston vel aliquis hæres suus masculus de corpore suo exiens aliquod
donum sive concessionem, immediate vel per remanere, in feodo talliato
vel alio statu, de manerio prædicto cum pertinentiis eidem Johanni
fiendum, per factum, feoffamentum, cartam vel scriptum, seu alio modo,
in parte vel toto, discontinuaverit seu discontinuari fecerit, vel
quousque prædictus Johannes Paston, vel aliquis hæres suus masculus de
corpore suo exiens, prædictum articulum præsentis voluntatis meæ sic
incipiendum ‘Item ad amorem et favorem,’ &c. in aliqua ex parte sua
perimplendo infregerit, non perfecerit, vel non observaverit, vel sic
tam omnibus et singulis quibus aliquod donum sive concessio, immediate
vel per remanere, in feodo talliato vel in aliquo alio statu, de
prædicto manerio cum pertinentiis dicto Johanni Paston vel alicui
hæredum de corpore suo exeuntium per prædictas personas feoffatas seu
feoffandas, hæredes seu assignatos suos, in forma prædicta fiendum per
prædictum Johannem Paston vel aliquem hæredum suorum prædictorum
discontinuatum fuerit non legitime recontinuatum, quam omnibus et
singulis annis quibus articulus prædictus præsentis voluntatis meæ sic
incipiens ‘Item ad amorem et favorem,’ &c. per prædictum Johannem Paston
vel aliquem hæredum suorum prædictorum in aliquo ex parte sua
perimplendo confractus, non tentus, aut non impletus, fuerit non debite
reformatus. Et per consimile factum suum indentatum dent et concedant
prædicto Willelmo filio meo unum annuum redditum triginta librarum
consimilis monetæ habendum et percipiendum annuatim prædicto Willelmo et
hæredibus suis de corpore suo exeuntibus a tempore quo prædictus
Johannes filius meus mortuus fuerit sine hærede masculo de
tempore[196-1] suo exeunte de prædicto manerio de Gresham cum
pertinentiis ad festa prædicta æquis portionibus, una cum sufficienti
clausula districtionis in eodem manerio fiendæ pro non solutione ejusdem
annui redditus sub forma et conditionibus sequentibus, videlicet, quod
idem annuus redditus sit et remaneat in suspenso et non levetur nec
solvatur, aut percipiatur quovismodo quousque prædictus Johannes Paston,
vel Edmundus Paston, vel aliquis hæres masculus de corpore alicujus
eorum exiens, aliquod donum sive concessionem, immediate vel per
remanere, in feodo talliato vel in alio statu, de eodem manerio cum
pertinentiis, aut parcella inde, eidem Johanni vel Edmundo fiendum, per
factum, feoffamentum, cartam, vel scriptum, seu alio modo, in parte aut
toto, discontinuaverit seu discontinuari fecerit, vel quousque aliquis
eorum prædictum articulum præsentis voluntatis meæ sic incipientum ‘Item
ad amorem et favorem,’ &c. in aliquo ex parte sua perimplendo
infregerit, non perfecerit, vel non observaverit. Et per consimile
factum suum indentatum dent et concedant prædicto Clementi, filio meo,
unum annuum redditum triginta librarum consimilis monetæ, habendum et
annuatim percipiendum prædicto Clementi, filio meo, et hæredibus de
corpore suo exeuntibus a tempore quo uterque prædictorum Johannis Paston
et Edmundus (_sic_) Paston mortuus fuerit sine hærede masculo de corpore
suo exeunte de prædicto manerio[197-1] de Gresham ad festa prædicta
æquis porcionibus, una cum clausula districtionis in forma prædicta, sub
forma et condicionibus subsequentibus, videlicet, quod idem annuus
redditus sit et remaneat in suspenso, et non levetur, solvatur nec
percipiatur quovismodo, quousque prædictus Johannes Paston, vel
prædictus Edmundus Paston, vel aliquis masculus de corpore alicujus
eorum exiens, vel prædictus Willelmus Paston, filius meus, vel aliquis
hæres de corpore suo exiens, aliquod donum sive concessionem, immediate
vel per remanere,[197-2] in feodo talliato vel alio statu, dicto Johanni
Paston, Edmundo Paston, vel Willelmo Paston, filiis meis, vel eorum
alicui fiendum per feoffamentum, cartam vel scriptum, seu alio modo, in
parte aut toto discontinuaverit, seu discontinuari fecerit, vel quousque
aliquis eorum prædictum articulum præsentis voluntatis meæ sic
incipientem ‘Item ad amorem,’ &c. in aliquo ex parte sua perimplendo
infregerit, non fecerit, vel non observaverit. Et per consimile factum
suum indentatum dent et concedant prædictæ Elizabeth unum annuum
redditum triginta librarum consimilis monetæ, habendum et percipiendum
eidem Elizabeth et hæredibus de corpore suo exeuntibus a tempore quo
uterque prædictorum Johannis et Edmundi filiorum meorum mortuus erit
sine hærede masculo de corpore suo exeunte, et uterque prædictorum
Willelmi et Clementis, filiorum meorum, mortuus fuerit sine hærede de
corpore suo exeunte de prædicto manerio de Gresham ad festa prædicta
æquis porcionibus, una cum clausula districtionis in forma prædicta,
forma et condicionibus subsequentibus, videlicet, quod idem annuus
redditus sit et remaneat in suspenso et non levetur, solvatur, nec
percipiatur quovismodo, quousque prædictus Johannes Paston aut prædictus
Edmundus Paston, vel aliquis hæres masculus de corpore alicujus eorum
exiens, vel quousque prædictus Willelmus Paston seu prædictus Clemens,
filii mei, vel aliquis hæres de corpore alicujus eorum exiens . . .
. . . sive concessionem, immediate vel per remanere, in feodo talliato
vel alio statu, dictis Johanni Paston, Edmundo Paston, Willelmo Paston,
et (?) Clementi Paston, vel alicui eorum, fiendum, per factum,
feoffamentum, cartam vel scriptum, seu alio modo, in parte aut toto
. . . . manerio . . . . . discontinuari fecerit, vel quousque aliquis
eorum prædictum articulum præsentis voluntatis meæ sic incipientem ‘Item
ad amorem,’ &c. in aliquo ex parte sua perimplendo infregerit, non
perfecerit, vel non observaverit. Item, volo quod [si?] aliquis
prædictorum Johannis, Edmundi, Willelmi, et Clementis, filiorum meorum,
ante dictam ætatem suam xviij. annorum obierit, quod tunc prædictæ
personæ feoffatæ seu feoffandæ, eorum hæredes et assignati, patiantur et
permittant prædictos Robertum Clere, Edmundum Clere, Johannem [Pagrave],
Willelmum Bakton, et Johannem Damme, vel duos eorum per communem
assensum eorum quinque, prædictam porcionem terrarum et tenementorum
prædicto sic obeunti, ut prædictum est, dandam et concedendam occupare
et exitus et proficua inde percipere et habere quousque illi qui proxime
post mortem dicti sic obeuntis juxta effectum præsentis voluntatis
dictam portionem haberet et teneret fuerit ætatis xviij. annorum plene
completorum, et tunc infra quadraginta dies proximo tunc sequentes
postquam racionabiliter fuerint requisiti, per scripta sua indentata
dimittant, liberent, et assignent eandem porcionem cum pertinentiis ipsi
qui, ut prædicitur, tunc juxta hanc voluntatem meam porcionem illam
haberet et teneret, habendam et tenendam sibi in forma prædicta. Et si
prædicti Robertus Clere, Edmundus Clere, Johannes Pagrave, Willelmus
Bakton, et Johannes Damme, vel dicti duo eorum eadem exitus et proficua
disponant et distribuant in solucione debitorum quæ me debere contingat,
et reformacione et satisfactione mesprisionum et extortionum, si quas
fecerim, et pro animabus prædictis in forma prædicta per discretionem
prædictæ Agnetis et executorum meorum. Item, volo quod prædicta
Elizabeth filia mea habeat ducentas libras legalis monetæ ad maritagium
suum si ipsa per avisamentum prædictæ Agnetis et executorum meorum
maritetur. Proviso semper quod eadem Elizabeth pari sexu et ætate in
bona et competenti consanguinitatis linea maritata sit, et per
maritagium illud habeat statum sufficientem et securum in lege sibi et
viro suo et hæredibus de corporibus suis exeuntibus, si fieri potent,
seu saltem ad totam vitam suam, in terris et tenementis valoris
quadraginta librarum per annum ad minus. Et si eadem Elizabeth antequam
maritata fuerit, obierit, quod tunc dictæ pecuniæ summa pro maritagio
ejus limitata in solucione debitorum quæ me debere contingat, et in
reformacione et satisfactione mesprisionum et extorcionum, si quas
fecerim, et pro animabus prædictis fideliter distribuatur, per
discretionem prædictæ Agnetis et executorum meorum. In cujus rei
testimonium ego præfatus Willelmus Paston præsentibus sigillum meum
apposui. Datum tricesimo primo die Januarii anno regni Regis Henrici
Sexti post Conquestum vicesimo secundo.
Probata fuerunt prædicta testamentum et ultima voluntas coram nobis,
Alexandro Prowet, decretorum inceptore, ac reverendissimi in Christo
patris et domini, domini Johannis, permissione Divina Cantuariensis
archiepiscopi commissario generali, &c., vicesimo quarto die mensis
Novembris anno Domini millesimo CCCC^mo xliiij^to et legitime
pronunciatum pro eisdem, administratioque omnium bonorum &c. honestæ
mulieri, Agneti, relictæ dicti defuncti, primitus protestanti (et
protestata fuit palam, publice et expresse, judicialiter coram nobis
quod voluit agere et petere partem sibi de jure et consuetudine in hac
parte debitam, in casu quo præfatus defunctus in testamento sive ultima
voluntate quoad æquivalenciam partis hujusmodi minime ordinavit et
disposuit), ac discretis viris Johanni, filio dicti defuncti dum vixit,
Willelmo Bakton et Johanni Damme, executoribus in eodem testamento
nominatis, sub forma protestationis dictæ Agnetis commissa extitit in
debita juris forma; ac præfati executores habent crastinum
Purificationis Beatæ Mariæ Virginis proximo futurum ad exhibendum
inventarium &c. ex præfixione nostra.
[Footnote 190-2: [The ink in some parts of this document is so
very much faded that about half of each line is almost or quite
illegible.]]
[Footnote 190-3: So in MS.]
[Footnote 193-1: Omitted in MS.]
[Footnote 194-1: Sic in origine.]
[Footnote 196-1: So in MS.]
[Footnote 197-1: _de prædicto manerio._ These words are repeated
in the MS.]
[Footnote 197-2: _vel per remanere_, repeated in MS.]
[[Porter, Veteri Bokenham et Bokenham Castell
_text unchanged: error for “Potter”?_
per communem estimacionem
_text reads “communen”_
sic incipientum ‘Item ...
_text unchanged: error for “incipientem” or “incipiendum”?_]]
3