_De tribus habitaculis, regno Dei, mundi, inferno. Regni Dei
bona, et inferni mala_.
Tria sunt sub omnipotentis Dei manu habitacula, primum, imum,
medium: quorum summum regnum Dei vel regnum coelorum dicitur;
imum vocatur infernus; medium mundus præsens vel orbis
terrarum appellatur. Quorum extrema omnino sibi invicem sunt
contraria, et nulla sibi societate conjuncta. Quæ enim
societas potest esse lucis ad tenebras, et Christi ad Belial
(_II Cor_. VI, 14, 15)? Medium autem nonnullam habet
similitudinem ad extrema. Unde lucem et tenebras habet, frigus
et calorem, dolorem et sanitatem, lætitiam et mærorem, odium
et amorem, bonos et malos, justos et injustos, dominos et
servos, regnum et subjectionem, famem et satietatem, mortem et
vitam, et innumera hujusmodi. Quorum omnium pars una imaginem
habet regni Dei, pars altera inferni. Commixtio namque malorum
simul et bonorum in hoc mundo est; in regno autem Dei nulli
mali sunt, sed omnes boni; at in inferno nulli boni, sed omnes
mali: et uterque locus ex medio suppletur. Hominum enim hujus
mundi, alii elevantur ad coelum, alii trahuntur ad infernum.
Similes quippe similibus junguntur, id est, boni bonis, et
mali malis; justi homines justis angelis, et transgressores
homines transgressoribus angelis; servi Dei Deo, servi diaboli
diabolo: benedicti vocantur ad regnum sibi paratum ab origine
mundi, maledicti expelluntur in ignem æternum, qui paratus est
diabolo et angelis ejus (_Matth_. XXV, 34, 41).
Bona autem regni coelestis dicere, vel cogitare, vel
intelligere ut sunt, nullus potest carne vestitus: multo enim
majora et meliora sunt, quam cogitantur et intelliguntur; unde
scriptum est: _Quod oculus non vidit, nec auris audivit; nec
in cor hominis ascendit, quæ præparavit Deus diligentibus se_
(_I Cor_. II, 9). Regnum namque Dei omni fama majus, omni
laude melius, omni scientia innumerabilius, omni gloria quæ
putatur, excellentius. Mala etiam inferni dicere vel cogitare,
ut sunt, nemo potest: pejora quippe sunt valde quam
cogitantur. Regnum itaque Dei plenum est lucis, et pacis, et
caritatis, et sapientiæ, et gloriæ, et honestatis, et
dulcedinis, et dilectionis, et melodiæ, et lætitiæ, et
beatitudinis perennis, et omnis boni ineffabilis, quod nec
dici nec cogitari potest. At locus inferni plenus est
tenebrarum, discordiæ, odii, stultitiæ, miseriæ, turpitudinis,
amaritudinis, offensionis, doloris, adustionis, sitis, famis,
ignis inexstinguibilis, tristitiæ, vindictæ perennis, et omnis
ineffabilis mali, quod nec dici nec cogitari potest. Cives
coeli sunt justi homines et angeli, quorum rex est Deus
omnipotens; at contra cives inferni sunt impii homines et
dæmones, quorum princeps est diabolus. Satiat justos visio
sanctorum hominum et angelorum, et super omnia ipsius Dei.
Cruciat impios et peccatores visio hominum damnatorum et
dæmonum, et super omnia ipsius diaboli. Nihil in regno Dei
desideratur quod non inveniatur: at in inferno nihil invenitur
quod desideratur. In regno Dei nihil invenitur, nisi quod
placet, et delectat, et satiat; at contra in lacu miseriæ
perennis nihil videtur, nihilque sentitur, nisi quod
displicet, nisi quod offendit, nisi quod cruciat. (In regno
æterno erit vita sine morte, veritas sine errore, felicitas
sine perturbatione.) Omne bonum in regno Dei abundat, et
nullum malum; omne malum in carcere diaboli abundat, et nullum
bonum. Nullus indignus in regno Dei suscipitur; nullus vero
dignus, nullus justus ad infernum trahitur.