In Dei nom. Amen. A. a. nat. D. N. J. Ch. Millmo. quatragintesimo
nonagesimo secundo pont. S. D. N. D. Alexandri div. prov. ppe
VI. Ind. XI. mens. Nov. die VIII. Pateat omnibus hoc pns public.
instrum, inspecturis qualr. in presentia mei publ. not. et testium
infrascriptor. ad h. spec. rogator, constituti personalr. vir spectab.
D. ANTONIUS DE PORCARIIS civis rom. assertus curator insignis puelle
DNE LUCRETIE BORGIE Ill^is d. JOANNIS BORGIE DUCIS GANDIE germane
sororis et curatoris nomine ipsius parte ex una. Et insignis D.
JOANNES FRANCISCUS DE PROCHITA MILES ET COMES DE AVERSA hispanus et
Mag^cus adolescens D. GASPAR ejus legit. et naturalis fil. tam suo
nomine et pro suo interesse quam etiam procuratorio et administratorio
nomine dicti sui filii ac ejus vice et nomine Mag^ce et Ill^is DNE
LEONORE DE PROCHITA ET DE CASTELLECTA COMITISSE DE AVERSA ipsius dni
Joannis Francisci genitricis, parte ex altera. Concorditer asserentes
et affirmantes qualiter de anno proxime preterito 1491, ac de Mense
aprilis die ultimo constituti fuerunt procuratores ac speciales nuntii
per ipsam Dnam Lucretiam et praefatum ejus curatorem ac per S. D. N.
nunc ppam tunc vero Card. et Vicecancellarium Mag^cus vir D. JANFREDUS
DE BORGIA DNUS BARONIE DE VILLA LONGA et Dnus JACOBUS SERRA tunc
Canonicus Valentinus et nunc Archiep. Arboren. et dnus MATHEUS CUCIA
decretor. doctor vicarius generalis Valentinus ad contraend. noie
ipsius insig. dne. Lucretie constituentis legitima sponsalia cum pfato
Mag^co adolescente dno Gaspare pubere de presenti legitimum consensum
importantia cum pactis, dotalibus et nuptialib. ac ornamentorum et
jocalium promissionib. stipulationib. penis et juramentis et aliis
cautelis necessariis pensis et expressis in quibusd. capitulis p'mo
et secundo loco tam per ipsum insignem dnum. Joannem franciscum quam
per dictam Mag^am dnam Leonoram Comitissam transmissis et acceptatis
et dicti mandati vigore et ex facultate eisdem tradita et concessa
dictos omnes procuratores simul sicut dicte partes sponte asseruerunt
et confesse fuerunt omnia et singula pacta et conventiones in dictis
capitulis contenta cum dicta sponsalium celebratione cum praeindicato
dno Gaspare et prefata dna Leonora ejusd. Gasparis avia solemni ac
legitima stipulatione interveniente concluserunt ac firmaverunt et
inter cetera pacta et capitula inter eos firmata et conclusa actum
et conventum fuit, quod prefatus tunc R^mus dnus Vicecancellarius
teneretur et obligatus esset facere et jurare cum effectu quod
supra dicta dna Lucretia ejus naturalis filia que tunc nondum etatem
duodecim annor, impleverat nec impletura erat usque ad XVIII^m diem
mensis aprilis postquam viri potens et nubilis etatis effecta fuisset
ipso etiam Gaspare pubere existente prefata Magn^ca dna Comitissa
avia paterna dicti Gasparis et dnus Jo. Franciscus ejus pater et
legitim, administrator effectualiter curare et facere tenerentur
quod legitimas nuptias cum ea contraheret et statim postq. ipse d.
Gaspar XV. sue etatis annum implevisset similiter facere et curare
teneretur pfata dna Comitissa et dnus Jo. Fran. quod ipse d. Gaspar
eamdem dnam. Lucretiam in suam transferret familiam et matrimonium
cum ea in facie ecclesie solemniter celebraret et consumaret ad omnem
simplicem requisicionem prefati tunc R^mi d. Vicecan. et pfati dne
Lucretie sub penis infrascriptis dummodo ipse tunc R^mus d. Vicecan.
paratus esset ipsam d. Lucretiam ad Civitatem Valentinam trasmittere
prout suis sumptibus transmittere promisit et in casum et eventum quod
omnia et singula pacta vicissim non implerentur aut aliqua dictar.
partium contra hentium respective contra faceret diceret vel veniret
et ad effectum non deduceretur tunc una pars alteri et altera alteri
respective ut supra que in aliquo promissor. contraveniret ad penam
decem millium florenorum auri parti fidem servanti stipulandorum et
applicandor. obligaretur. Et specialiter et expresse pfatus tunc R^mus
d. Vicecan. in omnem casum et eventum contraventionis seu conventionum
predictarum teneri et obligari voluit ad dandum et solvendum pro
interesse ipsorum domine Comitisse et dni Joannis Francisci noie
dicti d. Gasparis recipientium et stipulantium dictam summam decem
millium florenor. auri Quam quidem summam ex tunc contemplatione
matrimonii et propter nuptias idem R^mus tunc dnus Vicecan. donavit
et donationis titulo dedit dicto dno Gaspari et patri et avie pro
eo ut supra stipulantibus. Que quidem omnia et singula alterutri et
vicis sim perpetuo observare et observari facere promiserunt et contra
non facere, dicere, vel venire, et ita iuraverunt solemniter pfato
iuramento tactisque per eos sacris evangeliorum scripturis et sub dicta
pena decem millium florenorum auri parti fidem servanti applicandorum
rato modo semper manent pacto prout hec in effectu et substantia et
alia plurima in dictis pactis et capitulis latius apparere dignoscitur.
Unde pfatus d. Antonius de porcariis assertus curator pfate d. Lucretie
ex una et pfatus d. Joan. Franciscus pr. et legitimus administrator
et curator prout ipse asseruit dicti dni Gasparis sui filii parte
ex altera concorditer asserentes et affirmantes dicta sponsalia
fuisse per verba de presenti vis volo ac modo predicto cum dictis
procuratorib. legitimum et speciale mandatum tenentibus contracta ac
predicta omnia et singula vera fuisse et esse ex certis respectibus
et causis animum ipsor. inducentibus mature ac perpenso consilio et
deliberatione precedentibus ad infrascripta nova pacta et conventiones
solemni ac legitima stipulatione interveniente concorditer devenerunt
vl. quia prenominatus Mag^cus et insig. D. Joan. Franciscus pater et
legitim. administrator assertusque curator dicti d. Gasparis pro quo
et de rato et rati habitione promisit et se facturum et curaturum quod
dictus ejus fil. nullo unquam tempore contrafacere dicere vel venire
maxime ratione sue minoris etatis et adversus infrascripta in integrum
restitutionis beneficium non postulabit, ac una cum eo et ipse dnus
Gaspar cum consensu et auctoritate dicti sui patris presentis, nec
non cum presentia et auctoritate eximii legum doctoris domini SIMONIS
DE CAROFOLIS de Spoleto Ordinarii Judicis Capitolii et presentis Ill.
alme urbis senatoris locum tenentis ibidem astantis et pro tribunali
sedentis, et partium voluntate cognita suum decretum et sui ufficii
ad postulationem supradicti dni Joannis Francisci suo et dicti sui
filii nomine postulantis auctoritatem interponentis. Qui et insignis
dnus Joannes franciscus se et bona sua principaliter obligando et pro
dicta Mag^ca dna Comitissa ejus matre absente de rato et ratihabitione
promisit parte ex una: et prefatus d. Antonius de porcariis curator
et curatorio nomine pfate dne Lucretie promictens dicto nomine quod
similiter contra non facere vel venire nec restitutionem petere
parte ex altera concorditer ac mutuo et vicissim mutuoque dissensu
ex certa eorum et cujusque ipsor. scientia nullo juris, aut facti
errore ducti ab omnib. et singulis dictis pactionib. sponsaliciis
seu nuptialib. obligationib. promissionib. et penis quocumque vel
qualicumque commissis vel incursis comictendis vel incurrendis sive ex
conventione dicte dne Lucretie sive ex conventione pfati dni Gasparis,
sive etiam ipsorum patrum seu quovis alio modo sponte recesserunt
dictosque omnes et singulos contractus et sponsalia per verba de
presenti ut supra contracta et omnia et sing. pacta et capitula etiam
juramento firmata DISSOLVERUNT ET RESOLVERUNT et pro dissolutis et
resolutis haberi voluerunt omniaque et singula istrumenta et cautiones
et scripturas publicas vel privatas desuper confectas et confecta
cassaverunt cancellaverunt et aboluerunt cessari et cancellari et
aboleri mandaverunt et pro cassis irritis et nullis haberi voluerunt
itaq. nullum de cetero producere possint nec valeant juris aut
executionis effectum Renuntiantes mutuo ac vicissim una pars alteri
et altera alteri cum solem. pacto de perpetuo amplius non petendo
omnib. et singulis iuribus et actionib. tam realib. quam personalib.
utilib. et directis civilib. et pretoriis ipothecariis seu mixtis et in
rem scriptis eisdem aut aliam ipsorum competentibus seu competituris
acquisitis seu acquirendis ex dictis conventionib. stipulationib. et
penis contractis seu contrahendis et presertim ex causa donationis
contemplatione matrimonii dicto dno Gaspari ut prefertur in locum
contraventionis per tunc R^mum d. Vicecanc. et nunc ppam ut dictum
est facte que cum ob dictam causam facta fuerit causa cessante locum
habere non debet me notario ut publica persona presenti recipienti et
legitime stip^ti pro dictis partibus et qualib. ipsarum tam presentib.
quam absentib. et pro ear. et cujusq. ipsar. heredib. et successorib.
omnibusque quor. interest vel intererit in futur. etiam aliqua nova
legitima stipulatione interveniente et acceptilatione solemniter
subsequente Amplius etiam voluerunt et convenerunt dicte partes ex
novo pacto solemni stipulato ut supra firmato quod dictis priorib.
capitulis conventionib. juramentis et penis appositis non obstantib.
liceat et permissum sit pfate D. Lucretie libere et impune legitimas
nuptias ac legitimum matrimonium cum quocumque alio sibi placuerint
contrahere ac perficere et consumare quandocumque et quod penitus et
omnino libera et soluta remaneat perinde ac si nunquam dicta priora
capitula et sponsalia cum stipulationib. dictar. penar. et cum dictis
jura^tis facta aut celebrata fuissent sperantes quod praef. S. d. n. d.
Alexander ppa sextus ex sua clementia ad supplicationem eorundem super
dissolutione dictor. sponsalium ut supra per verba de punti contractor.
et si juramentum intervenisset per bullam suae s^tis opportune
dispensare dignabitur ac dispensationem concedere gratiose. Et pro
majori et abundantiori cautela et validatione premissorum Idem insignis
d. Jo. Fran. pater et legit. administrator assertusque curator pfati D.
Gasparis sui filii et curatorio ed administratorio noie ipsius nec non
et ipse dnus Gaspar cum pntia consensu et auctoritate dicti sui pris
et curatoris constituti personaliter coram pfato Judice et locumten.
Senatoris pro tribunali sedenti in quod. scamno ligneo in loco
infrascripto quem locum pro juridico tribunali elegit pro validitate
presentis actus sponte in ejus jurisdictionem consentientes et illam
prorogantes petierunt hunc presenti contractui et omnib. contentis
in eo suam et sui officii pdicti auctoritatem ac solenne decretum
interponi. Supradict. vero dom. locumtenens judex sedens ut supra
visis et diligenter cognitis perspectis omnib. et singul. instrumentis
pactor. et capitulor. promissionum stipulationum ac penar. matureque
consideratis presentib. novis pactis dissolutionis et dissensus ac
annullationis et irritationis contractuum propter periculum incursus
penarum in eisdem adiectarum concorditer ut supra firmatis et conclusis
suam in his ei dicti sui officii auctoritatem et decretum solemniter
interposuit cum meliori modo via et forma quibus magis et melius
de jure fieri potest et debet ipsis dno Johanne Francisco et filio
presentibus ac petentib. dictoque D. Antonio curatore pfate D. Lucretie
curatorio noie acceptante. Que quidem oia et singula una pars alteri
et altera alteri mutuo et vicissim ac concorditer perpetuo attendere
et observare respective promiserunt contraque non facere ut supra ad
penam et sub pena viginti millium florenor. auri de C^ra pro dimidia
parte pacti fidem servanti et pro alia dimid. parte camere aplice.
applicandor. me notario ut supra stipulante, pro dicta Camera et
partib. ac pro heredib. et successorib. ear. omnibusque quor. interest
ut supra sub obligatione et ipotheca omnium bonor. pfati D. Joannis
Francisci mobilium et immobilium presentium et futuror. ac etiam pfate
D. Lucretie pro quib. obligaverunt sese ambe partes in forma Camere
aplice ampliori submittentes se coherctioni ac jurisdictioni dni
Auditoris Camere cum constitutione procure et aliis clausis et cautelis
ac renuntiationib. consuetis ac necessariis in similibus contractib.
in forma Camere adhiberi consuetis et cum potestate extendendi in
pleniori forma Camere aplice et juraverunt dictus D. Antonius curator
et curatorio noie ac prenominatus D. Joan. Franciscus pater et curator
unacum dicto Gaspare ejus filio tactis corporaliter sacris scripturis
promissa oia et singula perpetuo attendere et observare et observari
facere ut supradictum est et contra non venire aliqua ratione iure
ttº seu causa nec aliquo quesito ingenio vel colore Rogaveruntque me
notarium ut de predictis publicum conficerem instrumentum unum vel
plura et totiens quotiens fuerim requisitus et dederunt potestatem
extendendi non mutata substantia veritatis. Acta fuerunt hec Rome in
palatio aplico in aula pontificis pntibus audientib. et intelligentib.
infrascriptis testibus vd. Venerabil. ac integerrimis viris dnis JACOBO
DE CASANOVA Canonico et preposito Ecclie Valentine domino PETRO CARANZA
canonico toletan. dno BERNARDO CLASSIO Notario regio valentin. testib.
ad hoc de partium consensu et voluntate specialiter convocatis et
rogatis.
Eodem anno pontif. jndictione mense et die quib. supra post predicta
sic ut prefetur, inter dictas partes conclusa, et firmata Idem Insignis
dnus Joannes franciscus sperans adhuc quod hujusmodi matrimonium
divina favente gra suum divinum sortiri et consequi possit effectum
promisit et solemni pactione et stipulatione interveniente convenit
S^mo D. N. D. Alexandro sexto pont. max.º pnti et sicut dixit id
pariformiter optanti et acceptanti facere et curare cum effectu quod
dictus dom. Gaspar ejus filius durante tpre unius anni alias nuptias
aut sponsalia cum aliqua non contrahet nec celebrabit nisi interim
prefata dna Lucretia nova sponsalia per verba vis volo legitimum
consensum inducentia cum alio contrahere voluerit aut alias nuptias
celebraret qua causa etiam ipsum dnum Gasparem liberum fore et esse
et libere cum aliis nuptias contrahere posse voluerunt et convenerunt.
Alias vero contrafaciendo Idem Insignis D. Johannes Franciscus sponte
se obligavit et teneri voluit pfato S^mo Dno N. ppe ad solvendum pro
pena et pene noie summam duor. millium ducator. auri in omnem eventum
contraventionis eid. S^mo D. N. ppe applicandor. me notº ut publica
persona pnte et legitime stipulante pro ipso S^mo D. N. pnte et pro
dicta dna Lucretia absente omnibusq. quor. interest vel intererit in
futurum. Et pro his firmiter et inviolabiliter observandis obligavit
se dictus insignis dnus Joannis franciscus ac oia et singula ejus bona
mobilia et immobilia pntia et futura in plenissima forma Cam^re aplice
ut supra et voluit pro predictis posse conveniri et agi Rome Valentie
et in omni loco et foro et coram quocunque judice ecclesiastico vel
seculari et omni tpre et feriato et feriatis diebus quibus renunciavit
expresse Renunciavit et privilegio fori et omnib. aliis exceptionibus
et defentionibus quibus contravenire posset. Et juravit ad scta dei
evangelia tactis sacris scripturis pdicta oia et singula attendere
observare et contra non facere dicere vel venire sub dicta obligatione
et pena et vinculo dicti prestiti juramenti. Rogaveruntque me notarium
ut de predictis publicum conficiam instrumentum unum vel plura et
totiens quotiens fuerim requisitus. Acta fuerunt hec in dicto palatio
aplico in Camera juxta salam magnam pontificum pntibus R^do pre dno
JOANNE LOPIS ejusdem S^mi d^ni nri ppe datario et dno PETRO CARANZA
supra nominato ejusd. dni nri cubiculario testibus ad premissa
specialiter vocatis et rogatis.
Et ego Camillus de Beneimbene juris doctor Romanus civis publicus
Imperiali auctoritate notarius de omnibus et singulis sponsalium
dissolutionibus et penarum remissionibus ac renunciationib. pactis et
conventionibus et promissionib. et aliis supra contentis et expressis
a prenominatis partibus Rogatus ut in publicam notam redigerem in
aliis publicis negotiis ad psens impeditus per alium michi fidum
domesticumque Notarium scribi feci ac propria manu subscripsi et
publicavi solitoque signo notavi in fidem et testimonium omnium et
singulorum premissorum.
(Archivio della Confraternitas S. Salvatoris
ad Sancta Sanctorum in Roma.)