procurer et obtenir de Vos Seigneuries mandemens d’arrest, pour saisir
et arrester les biens de la nation françoise et notamment de celles de
Jan Vrolicq les Capitaines Matelots et participants des susdicts
Navires, que les Suppliants pourroijent trouver en ces Paijs et
quartiers de nort, mais avant de venir a vn tel extremité, avons trouvé
mieux a propos d’Implorer l’Intercession de Vos Seigneuries par ceste
presente, et prions qu’il plaise a Vos Seigneuries, de depescher Lettres
serieuses a Sa Majesté de france, a celle fin qu’il plaise a Sa Majesté
de donner tel ordre que les Suppliants puissent avoir reparation et
contentement de la susdicte perte et grand Interest, et d’enjoindre a
ses subjects de ne plus faire ou attenter chose semblable, et d’ordonner
a l’Ambassadeur de Vos Seigneuries en france de poursuivre Instamment
l’effect de ce que dessus, et a ces fins luij envoijer les Doccuments et
papiers cij joincts. Ce faisant etc.[1373]
[1373] Naar het oorspronkelijke stuk,--waarbij zich nog alle
bijlagen (A-K) bevinden,--in de verzameling: Noordsche togten. 4.
Loopende N. C. R.-A.
Rec. 2 Februari 1634.
BIJLAGE XIX. (p. 295-297.)
REQUEST van Jean Vrolicq aan de Staten-Generaal over het
voorgevallene tusschen hem en de schepen der Noordsche Compagnie op
Spitsbergen in den zomer van 1632.
Aen de Hooge Moogende Heeren Mijn Heeren de Staten Generael der
Vereenichde Nederlantsche Provincien,
Geeft met behoorlijcke referentie te kennen Jan Vrolicq Capiteijn ter
Zee van St. Jan de Luz in Vranckrijck dat hij suppliant van zijne Co.
Ma^{t}. aldaer mitsgaders mijn Heer den Cardinal Hertoch van Richelieu
Pair van Vranckrijck, Grand Maistre Chef ende Sur Intendant Generael
vande Zeevaert ende den handel aldaer mitsgaders Gouverneur van
Bretagnen inde jaren 1629 ende 1632 vercregen hebbende verlof ende
octroij om int selve Coninckrijck op te rechten een Compagnie vanden
Walvis-vanck op alle havenen ende custen vande Noortzee van LX graden
noortwaerts op, daer ende sooverre het den Suppliant ende die van zijne
Compagnie goet ende te rade vinden souden, ende dat met uijtsluijtinge
van alle andere jngesetenen ende onderdanen vande selve Croone, te weten
voorden tijt van Jaren bij ’t selve Octroy geexprimeert, Ende daer op
inden Jare 1631 aent Eijlant van Spitsbergen in seeckere Baije (bij de
Nederlanders genaemt de Robbebaije) den selven Walvisvanck ende neeringe
gedaen ende gepleecht hebbende sonder bij ijemanden ter Werelt daerinne
eenichsints beleth ofte verhindert geweest te sijn, selfs niet bij
seecker Schip uijt Denemarcken den Walvisvanck inde selve Baije ten
selven tijde doende; hij suppliant op sijn vertrecq van daer aldaer
gelaten heeft gehadt seeckere chaloupen, vaeten ende andere
gereetschappen tot den selven vanck ende neeringe dienende, met intentie
ende meeninge om inden Jare 1632 daer wederom te keeren, ende den selven
walvisvanck aldaer als vooren te doen ende plegen, Dat dienvolgende hij
Suppliant met die van sijne Compagnie int begin vanden selven Jare 1632
uijtgerustet heeft gehadt drie Schepen ’t een minder ’t ander meerder
ijder naer sijn grootte versien van geschut ende alderhande Oirlochs
amonitie mitsgaders van volck, vivres, ende andere behouftigheden tot
soodanige reijse ende vangste noodich, ende met twee vande selve Schepen
in Maije 1632 voor uijt gevaeren is naer het Eijlandt ende de baije hier
vooren verhaelt,--alwaer int einde vande maent Junius gecomen sijnde hij
inde selve baije wederom gevonden heeft gehadt het selve Schip van
Denemarcken ’t welck neffens hem ’t Jaer te vooren den walvisvanck
aldaer gedaen hadde Ende soo hij Suppliant sonder eenige oppositie ofte
beleth vant selve Schip sijnen vangh aldaer mede begonde te doen,
hebbende sijn volck ’t zijnder aencomste drie walvissen gedoot, js hem
tegens sijn verwachten belet ende verbooden geweest daerinne voort te
gaen, door Jacob Jansz. Duijnkercker Commandeur Generael mitsgaders de
andere Commandeurs vande Schepen vande Noordsche Compagnie deser landen,
die in Mauritius Baije niet wijdt van daer haren walvis-vanck waren
doende, seggende ’t selve verbot ende belet door last ende ordre van die
vande selve Compagnie den Suppliant aen te doen Ende alhoewel hij
Suppliant aen den voorszeiden Commandeur Generael ende andere
Commandeurs vertoonde het Octroij van zijne hoochgemelte Co: Ma^{t}.
ende mijn heere den Cardijnael, ende versochte dat ten insichte vande
goede verbintenisse tusschen de Croone van Vranckrijck ende den Staet
van dese Nederlanden, sijluijden hem onverhindert wilden laten int geene
alle volckeren de jure gentium vrij en geoirloft is ende die vande
voorszeide Noortsche Compagnie aende Engelschen ende Deenen aent
voorszeide Eijlant toe staen, Te meer doordien die vande selve Compagnie
inde voorszeide Robbebaije haren vangst niet en pleechden, nochte oock
oijt voor desen gedaen en hadden, ende dat het selve bij hem suppliant
geschiede met toestaen ende sonder eenich oppositie vande Deenen, die
sonder eenich belet ofte contradictie vande selve Compagnie haren vangst
aldaer gewoon waren te doen, ofte ten minsten dat sij luijden hem ’t
selve wilden toestaen in eenige andere plaetsen ofte baijen bij
henluijden int selve Eijlandt voor desen noijt geoccupeert, Soo is
echter alle ’t selve hem suppliant bij den voorszeiden Commandeur
absolutelijck afgeslagen ende geweijgert geweest met dreijgementen soo
verre hij Suppliant vant voorszeide Eijlant van Spitsbergen niet
dadelijck aff en trock hem met de wapenen van daer te sullen drijven,
pretexerende dat het selve Eijlant met alle de Custen ende Baijen
vandien de voorszeide Noortsche Compagnie als eerste ontdeckers ende
occupateurs alleen toebehooren, ende bij uwer Ho: Mo: Octroij vergunt
soude sijn, Ende is de voorszeide Commandeur in desen soo verre gegaen,
dat hij niet alleenlijck allen vorderen vangst verboden heeft gehadt,
maer oock mede het bewercken vande drie walvissen bij sijn Suppliants
volck becomen ende gedoot, jae hem suppliant met de sijne niet meer dan
zes uijren tijts en heeft willen gunnen om hun gereetschap wederom te
schepe te nemen ende hun tot het vertrecken te bereijden, Ende alsoo den
Suppliant met de sijne binnen soo corten tijt niet gereet en waren om te
vertrecken, soo heeft den voorszeiden Commandeur hunluijden een Chaloupe
met volck toegesonden, dreijgende bij soo verre sij luijden niet
dadelyck en vertrocken selfs hunne anckers te sullen lichten ende
seijlen aen te setten, ende soo verre hem daerinne eenige resistentie
bijden suppliant ofte de sijne geschieden, oft dat hij hunluijden op de
selve custen meer rencontreerden alles inden gront te sullen schieten
ende verdelgen, Soo dat hij Suppliant omme soodanich onheijl ende gewelt
te voorcomen, genootsaect is geweest soo haestich te vertrecken, dat hij
alle zijne Chaloupen ende ander gereetschap niet en heeft connen mede
nemen, maer een gedeelte vant selve met de voorszeide drie walvissen bij
sijn volck gevangen aldaer aen landt inde macht vanden voorszeiden
Commandeur met de sijne heeft moeten laten, jae geen tijt en heeft
gehadt omme zijne Schepen met soet water naer behooren te versien, Ende
alhoewel de suppliant met sijne twee voorszeide Schepen vandaer
vertrocken sijnde ende onderwegen gemoet hebbende het derde Schip van
sijne Compagnie (’t welck ontrent 14 dagen naer hem van Havre de Grace
vertrocken was) alle debuoir gedaen heeft gehadt om op eenige andere
wijdt van daer gelegene Eijlanden eenigen walvisch te vangen, op dat
sijne reijse niet teenemael infructueus ende soo groote oncosten gants
verlooren en mochten sijn, soo en heeft hij nochtans soo door den
ijsganck als tempeesten ende andere ongelegentheden vande plaetsen ende
het saisoen daerinne niet connen opdoen, dit alleenlijck uijtgesondert
dat hij op seeckere plaetse twee doode walvissen gerencontreert, ende ’t
sijnen proffijte bekeert heeft gehadt, Soo dat den suppliant met sijne
voorszeide drie Schepen, door de voorszeide onbehoorlijcke ende met
gewelt vermengde proceduijren vande voorszeide Noortsche Compagnie niet
alleenlijck en comt te ontbeeren de proffijten die hij int voorszeide
Jaer seer groot soude hebben connen doen (alsoo den walvisvanck alsdoen
inde voorverhaelde Robbe baije ende andere plaetsen van Spitsbergen
extraordinaris goet ende groot is geweest), maer oock te verliesen alle
de oncosten die op soodanige uijtreedinge loopen, veele duijsenden
bedragende Sulcx soo heeft hij Suppliant van een soo schadelijcken ende
verlooren reijse in Vranckrijck wederomme gekeert sijnde sich
geaddresseert aen zijne hoochgemelte Ma^{t}. ende mijn heere den
Cardinael, ende versocht dat die vande voorszeide Compagnie bij alle
geoirlofde wegen ende bequame middelen geconstringeert mochten worden te
repareren de violatie van zijne Conincklycke Paspoorten, mitsgaders te
vergoeden alle de schaden ende jnteressen die hij Suppliant met sijne
geassocieerde inden voorleden zoomer door ende ter oirsaecke van het
voorverhaelde gewelt ende verjagen van sijne Schepen gehadt ende geleden
heeft, ende soodanige onbehoorlijcke manieren van doen in toecomende
tijden aff te laten, Dan t’ heeft zijne hoochgemelte Ma^{t}. ende mijn
heere den Cardinael gelieft gehadt, alvoorens op des suppliants versouck
te disponeren hem te renvoijeren aen uwe Ho: Mo: om vande selve als
Souueraine Overheden vande voorszeide Compagnie te versoucken de
voorszeide reparatie met vergoedinge van sijne geleden schade, ende
beter ordre voor toecomende tijden; met vast vertrouwen dat de selve
niet en sullen naerlaten, promptelyck daerinne sulcx te versien als de
saecke selfs mitsgaders de alliancie ende goede correspondentie tusschen
zijne Croone ende desen Staet vereijsschende is, Keert derhalven hij
Suppliant hem mits desen tot uwe Ho: Mo: Versouckende oitmoedelijck dat
ingesien ’t voorszeide gewelt ende verjagen van des suppliants Schepen
vant Eijlant van Spitsbergen selfs uijt de havenen ende Baijen in
dewelcke die vande Noortsche Compagnie deser landen haren walvisvanck
niet en doen, nochte oijt voor desen gedaen en hebben gehadt, notoir is
ende blijct uijt ’t geene tussen den Suppliant ende de Commandeurs over
de Schepen vande zelve Compagnie aent voorszeide Eijlant schriftelijck
gepasseert is, (waervan Copie auctentijcq hier neffens gaet,) uwe Ho:
Mo: gelieve die vande selve Compagnie te belasten ende bevelen den
Suppliant met sijne geassocieerde promptelyck te vergoeden alle de
schaden ende jnteresten bij de selve inden voorszeiden Soomer daer door
ende ter occasie vandien eenichsints gehadt ende geleden, mitsgaders den
suppliant met sijne geassocieerde in toecomende tijden rustelijck ende
vredelijck te laten genieten den walvis-vanck ende neeringe, soo aent
voorszeide Eijlant van Spitsbergen als alle andere havenen ende plaetsen
vande Noortzee Ende alsoo den Suppliant van meeninge ende besich is
achtervolgens d’ expressen last ende macht daer toe aen hem gegeven bij
sijne hoochgemelte Ma^{t}. ende mijn heere den Cardinael voor het
aenstaende saisoen wederomme op Spitsbergen t’ equipperen omme aldaer
inde Robbebaije te gaen soucken de Chaloupen ende andere gereetschappen,
die hij door het niet min haestich als geweldich verjagen van sijne
Schepen den voorleden Soomer aldaer heeft moeten laten, ende met de
selve ende ’t geene hij noch daerenboven met hem voeren sal den
walvisvanck ende neeringe aldaer te doen ende plegen, gelijck hij inden
Jare 1631 rustelijck ende vredelijck gedaen heeft gehadt Ende dat die
vande voorszeide Noortsche Compagnie pretenderen uijt crachte van uwer
Ho: Mo: octroij niet alleenlijck alle andere jngesetenen van dese Landen
maer oock alle andere natien, selfs de bontgenooten ende goede allieerde
vande selve aent Eijlandt Spitsbergen ende alle andere havenen ende
plaetsen in haerluijden octroij begrepen den walvis-vanck ende neeringe
met den aencleven vandien te mogen verbieden ende verhinderen,
niettegenstaende de jnstructie voor veele Jaren aende Commandeurs over
hare oirlochschepen gegeven, ’t contrarie medebrengt, ende dat uwe Ho:
Mo: op andere diergelijcke gelegentheden als dese is, bij resolutien
ende publijcque acten verclaert hebben dat het voorszeide Octroij niet
en raeckt nochte eenichsints en prejudiceert eenige vreemde natien ende
met namen niet de Ingesetenen van Vranckrijck, Soo versouct hij
Suppliant seer oitmoedelijck dat uwer Ho: Mo: goede geliefte zij bij
provisie rondelyck aen die vande voorszeide Noortsche Compagnie van
nieuws te verclaren dat uwer Ho: Mo: wille ende begeerte is dat
sijluijden de ondersaten van zijne hoochgemelte Ma^{t}. inden walvisvanc
ende neeringe met den aencleven vandien niet en sullen beletten in
eenige plaetsen, selfs niet binnen de limiten van het Octroij aen
henlieden vergunt, ende daer van aenden Suppliant te laten leveren acte
in auctentijcque ende gewoonlijcke forme, omme hier door te voorcomen
alle ongevallen ende inconvenienten dieder souden mogen ontstaen, bij
soo verre die vande voorszeide Noortsche Compagnie onderstonden de
Schepen die tegens het aenstaende saisoen binnen Havre de Grace
toegerustet werden wederom diergelijcke verhinderingen aen te doen als
inden voorleden Soomer geschiet is, Verclarende hij Suppliant dat sijne
meeninge niet en is door dit jegenwoordich versouck in eenich proces met
de voorszeide Noortsche Compagnie te treden over de qualiteijt van het
Octroij bij sijne hoochgemelte Ma^{t}. ende mijn Heere den Cardinael aen
hem vergunt (gelijck dan sijluijden voor desen gesocht hebben hem
daerinne te trecken) alsoo (onder reverentie) de kennisse daer van niet
en competeert aen eenich Hoff ofte Gerichte van herwaerts over maer dat
hij suppliant simpelyck sijn toevlucht neemt tot de goedertierene ende
gewoonlycke billickheijt van uwe Ho: Mo: op dat daer bij sommierlyck
versien mach worden op de vergoedinge vande schade hem Suppliant met
zijne geassocieerde door die vande voorszeide Compagnie aengedaen, ende
dat hij Suppliant hier mede volbrenge ende naercome ’t geene sijne
hoochgemelte Ma^{t}. begeert heeft gehadt dat bij hem Suppliant
geschieden soude ten fine dat zijne Ondersaten ende die van uwe Ho: Mo:
in alles ende op alle plaetsen te samen soo vreedich mogen leven als de
alliancie ende goede correspondentie tusschen de Croone van Vranckrijck
ende desen Staet vereijsschende is, T’welck doende et^{c}.[1374].
[1374] Naar eene vertaling van het request, berustende in de
verzameling: Stukken van den Haarlemschen gedeputeerde betreffende
de Noordsche Compagnie. R.-A.
(Rec. 11 Maart 1633.)
BIJLAGE XX. (p. 298-300.)
MEMORIE van Jean Vrolicq aan de Staten-Generaal over zijne
oneenigheden met de Noordsche Compagnie in 1633.
Aen de Hooge Mogende Heeren de Staten Generaal der Vereenichde
Nederlanden,
Geeft met behoorlycke eerbiedinge te kennen Jan Vrolycq Capiteyn ter Zee
ende Generael vande Vlooten der Noortsche Compagnie binnen Rouen ende
Havre de grace in Vranckryck, dat hy Suppliant met syne geassocieerde
inden jare 1631 uyt crachte van het Octroy ende opde Passeporten van
syne Co: Ma^{t}. van Vranckryck, ende myn Heere den Cardinael ende
Hartoch van Richelieu aent Eylandt van Spisbergen inde Baye byde
Nederlanders genaemt de Robbebaye rustelyck ende vredelyck gedaen
hebbende den Walvischvanck ende Neeringe sonder eenige tegenseggen vande
Deenen, die gewoon syn jaerlycx mede daerhenen te varen, ende deselve
Neringe inde selve Baye te doen, mitsgaders sonder eenich hinder ofte
belet van de Noortse Compagnie deser landen, op syn vertreck aldaer
gelaten hadde eenighe Chalouppen, leedige vaten ende ander gereetschap
tot deselve neeringe noodich ende dienstich; met meeninge op het alsdoen
aenstaende jaer 1632 sich selven wederomme daer henen te begeven,
Dat hy Suppliant inden selven jare 1632 daer wederomme gecommen zynde
met drie schepen versien van alle nootelycheden tot soodanige reyse ende
neeringe, de Generael over de Schepen vande Noortse Compagnie deser
landen met allerhande wegen van dreygen ende gewelt hem van daer
verdreven heeft gehat niettegenstaende hy Suppliant aen hem toonde het
Passepoort van syne hoochgemelde Co: Ma^{t}. ende myn heere Den
Cardinael, mitsgaders hem vertoonde, dat achtervolgens het recht aller
volckeren, de alliancie ende goede correspondentie tusschen de Croone
van Vranckryck ende desen Staet, ende d’Intentie, Jae mede de resolutien
van uwe Ho: Mo: ende de Instructien op andere jaren aen gelycke
Commandeurs gegeven, de voorszeide vangst ende neeringe hem aldaer vry
behoorde gelaten te werden, ende dat de Deenen daerinne te vreden
waren, die nochtans alleene, ende niet syne principalen ende Meesters de
Noortse Compagnie deser Landen, gewoon waren inde selve Baye den
Walvischvank ende Neringe te doen,
Dat hy Suppliant door het voorseide gewelt gedwongen zynde aldaer te
verlaten niet alleenlyck drie Walvisschen, door syn byhebbende volck
alrede gevangen, maer oock eenige Chaloupen, ende andere gereetschappen
tot de voorseide Neringe dienstich, uyt oorsaecke dat den voorszeiden
Commandeur Generael hem geen tyt en gaff om deselve binnen Scheepsboort
te brengen, hy eyndelyck naer eenich swermen in Vranckryck wederomme
gearriveert is met leedige schepen, ende beschadicht van alle de
oncosten van soodanige uytreedinge, eenige duysenden bedragende.
Dat hy Suppliant hierover clachtich gevallen synde aen syne hoochgemelte
Ma^{t}. mitsgaders myn Heere de Cardinael, ende deselve Syne Ma^{t}.
gelieft hebbende alvoorens op syns suppliants clachten te disponeren,
soo als deselve naer rechten vermochte te doen, hem te renvoyeren aen
uwe Ho: Mo: op hoop dat by deselve promptelyck zoude worden voorsien soo
wel opde vergoedinge vande schaden, die hy Suppliant met syne
geassocieerde inden voorszeiden jaere doorde voorverhaelde violente
proceduiren geleden heeft gehadt, als mede dat in toecomende tyden van
gelycken niet meer gepleecht en soude worden, hy Suppliant ende syne
geassocieerde int begin vanden voorleden jaere seecker persoon van haer
Compagnie tendien fyne expresselycken herwaerts over gesonden hebben
gehadt,
Dat deselve persoon by twee Requesten ende remonstrantien aen uwe Ho:
Mo: gepresenteert inde Maenden van Meert ende April des selven jaers
geclaecht heeft gehadt over de voorverhaelde violente proceduiren vande
Noortse Compagnie deser landen, ootmoelyck aenhoudende omme recht ende
justitie met vergoedinge vande schaden daerdoor geleden, ende dat aen
die vande voorszeide Noortse Compagnie verbot gedaen mochte worden van
sulcx niet meer te plegen, gelyck byde selve requesten te sien is, des
onder uwe Ho: Mo: noch berustende zyn, sonder eenich finael appointement
ordre ofte resolutie vande selve op het voorszeide versoeck,
niettegenstaende het continuel aenhouden daeromme gedaen selffs by myn
Heere de Baugy Ambassadeur van Syne Hoochgemelte Ma^{t}. by uwe Ho: Mo:
achtervolgens het expres ende tot meermaels gereitereert bevel vande
selve syne Ma^{t}. tot welcke requesten ende remonstrantien hy Suppliant
sich refereert nopende het gepasseerde inden voorverhaelden jaere 1632
omme geene redditen in desen te gebruycken, Versoeckende als noch
ootmoedelyck dat uwe Ho: Mog: gelieve hem Suppliant eenmaels daerop
soodanich recht ende justitie te doen, als deselve bevinden sullen in
redelycheyt ende billicheyt te behooren,
Ende alsoo het gansch geen reden en was, dat geduirende de voorszeide
irresolutie van uwe Ho: Mo: hy Suppliant achterlaten soude een vaert
ende neeringe by het recht der volckeren alle ende een yder egalycke vry
ende toegelaten, ende aen hem ende syne geassocieerde in Vranckryck by
speciael faveur ende privilegie van syne hoochgemelte Ma^{t}. vergunt
met uytsluytinge van alle andere van syne natie soo heeft hy suppliant
in het begin vande voorleden jare sich gereet gemaeckt omme wederomme
daerhenen te varen met vier schepen ende dat openbaerlyck ende ten
aensien van alle de weerelt, op dat by soo verre die vande Noortse
Compagnie deser Landen mochten meenen dat uwer Ho: Mo: jntentie is haer
ende hare ondersaten het eylandt van Spitsbergen toe te eygenen, met
uytsluytinge van alle andere natien int generael, ofte de Francoysen int
particulier, syluyden by tyts mochten versorgen, dat verclaringe daervan
aen hem Suppliant gedaen wierde, omme deselve by hem gesien, te
resolveren off hy aen haerluyden pretentien ende macht soude hebben te
wycken ofte niet,
Ende is hy Suppliant met de voorszeide vier schepen uyt Vranckryck
vertrocken inde Maent van Mey, met vast vertrouwen dat syne gants
gerechtige saecke, ende de goede alliance van syne hoochgemelte Ma^{t}.
met uwe Ho: Mo: by deselve soo verre ten minsten in achtinge genomen
soude zyn geweest, dat dewyle deselve omme eenige particuliere insichten
noch niet en conden resolveren om de voorszeide Noortse Compagnie te
condemneren inde vergoedinge vande schaden by den Suppliant door haer
toedoen geleden, denselve ten minsten aen hunluyden expresse verbot
gedaen zouden hebben van hem Suppliant in syne voorszeide neeringe
eenich hinder ende belet aen te doen tot dat by wegen van accommodatie
ofte andersints het principael different ter neder soude syn gelecht, Te
meer door dien hy Suppliant by syne eerste Requeste t’ voorszeide
gereetmaecken syner schepen uwe Ho: Mo: aengedient, ende sulcx vande
selve ootmoedelyck versocht hadde, Ende dat de voorgemelte Heer
Ambassadeur op den XX^{en} derselver maent van Mey in volle audientie
van uwe Ho: Mo: verclaert heeft gehadt, dat hy suppliant met syne
Schepen naer Spisbergen vertrocken was, versoeckende dat deselve op de
schepen deser landen (die alsdoen noch niet vertrocken en waren)
geliefden behoorlycke ordre te stellen, omme haer tegens de Francoysen
soo te gedragen dat daerdoor geen jnconvenienten ende misverstant en
quame te ontstaen,
Maer op den 27^{en} Juny geluckelyck met syne voorzeide 4 schepen
gearriveert zynde inde Robbenbaye hierboven verhaelt, ende vriendelyck
onthaelt byde Deenen, (die als hiervoren geseyt is) gewoon syn inde
selve Baye hare Walvischneringe te doen, soo heeft hy Suppliant uyt
henluyden verstaen dat die vande Noortse Compagnie deser landen, haere
Walvischneringe doende in een andere Baye twee mylen van daer gelegen,
geresolveert waren hem het doen vandien in eenige haven vande gantsche
Custe aldaer te beletten,
Sulcx soo is oock des anderen daechs gebeurt, dat de Secretaris over de
Vloote vande voorszeide Noortsche Compagnie hem suppliant is comen
vinden, versoeckende dat hy den Generael ende andere Commandeurs vande
selve vloote soude willen gaen spreken, Op welck versoeck hy Suppliant
daerhenen gegaen zynde, soo syn aldaer opden XX^{en} Juny tusschen
henluyden gevallen verscheyden contestatien ende debatten soo by monde
als by geschrifte over de macht ende vryheyt die hy Suppliant
sustineerde te hebben van te doen den Walvischvangst ende neeringe ant
eylandt aldaer, sonder dat hy Commandeur Generael eenich recht hadde om
hem Suppliant t’ selve doen te beletten, voornamentlyck niet in
soodanige Haven, ende Bayen van het selve Eylandt, als by die vande
voorszeide Noortse Compagnie niet en waren geoccupeert, gelyck is de
Robbebaye, waerinne de Deenen, ende andere waerinne de Engelschen gewoon
zyn t’ selve alleen te doen ende niet die vande voorszeide Noortse
Compagnie hebbende syluyden met gemeen accoort (soo hy suppliant
vermeent) de Havens ende Custen aldaer onder den anderen verdeelt[1375]
omme d’een d’ander int doen van haerluyden neeringe niet te beletten,
ende soo te voorcomen alle jnconvenienten die uyt soodanigen belet
souden mogen ontstaen,