Akratona voĉo eksonis tra masiva, malnova pordo kun vicoj da
dikkapaj najloj.
Leonardo eniris la ĉambron. Ĝi estis vasta loĝejo kun malalta
plafono, komforte meblita kiel dormoĉambro kaj salono, kaj lumigita
per sufiĉe granda lampo, pendanta de trabo super tablo en la mezo.
La lampo hele prilumis la vizaĝon de viro, sidanta ĉe la tablo
kaj rigardanta desegnaĵon. Li havis la aĝon de ĉirkaŭ kvardek
kvin jaroj. Lia alta frunto montris sulkojn, kiujn la lamplumo super
li igis ankoraŭ pli rimarkeblaj. La iom longa, preskaŭ senbarba
vizaĝo havis enpensan, malgajan aspekton, kaj posedis liniojn,
precipe ĉirkaŭ la buŝo kaj la okuloj, kiuj supozigis bonkoran
kaj sinceran karakteron, sed ne tre firman. La sinjoro alrigardis
la enveninton kaj malrapide leviĝis, montrante nek intereson, nek
malplezuron pri la vizito de nekonato.
Leonardo paŝis antaŭen kaj ekparolis per plaĉivola, gajeta
voĉtono, kiu, tamen, enhavis en si iometon da ŝanceliĝo:
--Kiel vi fartas, sinjoro Travers?
La vizaĝo de la tiel alparolita viro morte paliĝis. Unue vidiĝis
sur ĝi, en la daŭro de momento, konsterno kaj mirego, poste
profunda malgajeco, preskaŭ senespereco. Li aspektis kiel viro
elreviĝinta el longa dormo, kaj subite sin trovanta denove vizaĝon
kontraŭ vizaĝo kun malagrablegaj realaĵoj. Liaj grizaj okuloj sin
direktis nedecideme kaj esplore al la honesta vizaĝo de la vizitanto
kaj poste al ties al li etendita mano. Ĉirkaŭ lia buŝo ekludis
dolora, tremetanta rideto. Paŝante antaŭen kaj ŝanceliĝe prenante
la manon de Leonardo, li demandis funebre:
--Kiu vi estas, sinjoro, kiu alparolas min per nomo, kiun mi formetis
antaŭ multaj jaroj?
Leonardo volis ŝajnigi, ke li ne rimarkas la animdoloron, kiun lia
subita alparolo videble kaŭzis al tiu malfeliĉa viro, sed la tono
de lia respondo perfidis la bedaŭron kaj kompaton, kiujn li sentis:
--Mia nomo estas Leonardo Marston el...
--El Linkfield, certe,--sinjoro Travers kompletigis la
respondon.--Strange,--li diris plue per iom revema sed ankoraŭ
maltrankvila voĉo,--sed mi estis tro surprizita, por klare pensi.
--Mi treege bedaŭras, sinjoro Travers, ke tre malĝojaj aferoj
devigas min entrudi en vian sekreton kaj ŝajne malrespekti vian
privatecon. Volu kredi, ke nur la plej urĝa neceso igis min sekvi
vin ĉi tien de Horeham.
--De Horeham?--ripetis sinjoro Travers, surprizite.
--Jes. Kiam vi, kune kun du hispanaj sinjoroj, adiaŭis sinjoron
O'Mulligan antaŭ la pordo de lia hotelo, mi ekaŭdis--ne hazarde,
sed providence, mi forte kredas--vian voĉon. Mi ne povis vidi vian
vizaĝon, sed tiel certa mi estis, ke la parolanto estas la delonge
malaperinta kaj kiel mortinto priplorata sinjoro Travers, ke mi tuj
decidis sekvi vin je kia ajn kosto, malgraŭ ĉiuj kontraŭargumentoj
de la prudento. Malfeliĉe la vagonaro, kiun vi trafis, jam
ekmoviĝis el la stacio, antaŭ ol mi povis atingi ĝin. Sed mi volas
rakonti al vi poste per kiaj feliĉaj cirkonstancoj mi premsekvis
vian vojon.
--Miregindaĵo! Daŭrigu, mi petas.--Sinjoro Travers parolis kun tre
malgaja, sed jam pli firma tono de voĉo, kiel homo, kiu pretiĝas
aŭdi la plej malbonan novaĵon. Li alportis seĝon kaj per gesto
invitis Leonardon sidiĝi apud li ĉe la tablo.
Ambaŭ sidiĝis, kaj la pli juna viro ekparolis:
--Ĉu mi povas paroli tute malkaŝe?--La alia viro jese ekbalancis
la kapon.--Ĉar mi devas tuŝi aferojn, kiuj, mi treege bedaŭras,
malĝojigos vin.
Sinjoro Travers esplore rigardis en la vizaĝon de Leonardo, kaj post
momento respondis:
--Parolu. Mi devas ja suferi la sekvojn de miaj propraj agoj.
--Ni ne ĉiam povas antaŭvidi la sekvojn de niaj agoj, sinjoro
Travers; kaj mi estas certa, ke vi estus aginta alimaniere, se vi
tiam havus supozeton, ke tiel granda malfeliĉo rezultos el via
malapero. Kiam alvenis la erara sciigo pri via morto en Algerio,
fraŭlino Haverford, anstataŭ akcepti la sorton kaj antaŭrigardi la
ĝojon revidi vin en la transtomba vivo, penis senpere komunikiĝi
kun via spirito. Ŝi asertas, ke, ĝuste la tagon de via supozita
morto, ŝi klare vidis vin kiel fantoman aperaĵon. Tio okazis en la
vespero de la deka de Julio. Mi memoras la precizan daton, ĉar en la
sekvinta nokto mia bona patro mortis.
Sinjoro Travers ekĝemetis:--Aj! ... la deka de Julio. Kiel mi povus
forgesi tiun tagon! En la vespero de tiu tago mi kuŝis, vundita kaj
duonkonscia, ĉe la flanko de mia mortigita animparenco, Georgo Hill.
Duonkonscia, memoru, eble apenaŭ tia. Kiaj turmentaj duboj denove
min atakas! Ĉu vere, malgraŭ ĉio diradata kontraŭe, la homa animo
povas, dum tempospaco, forvagi; aŭ ĉu ni havas aferon ĉi tie kun
nura kunokazaĵo? Sed daŭrigu, mi petas.
--De tiu tempo fraŭlino Haverford iluziis sin, kredante, ke via
senkorpigita spirito de tempo al tempo regas ŝin. La sekvoj de
tiu iluzio estis, kaj ankoraŭ nun estas, teruraj, rilate al ŝi
mem kaj ankaŭ rilate al aliaj. Estas neeble imagi pli malĝojigan
aliiĝon en persono. Por mi ne povas ekzisti dubeto, ke iu malbona
demona spirito posedas ŝin, spirito, kiu ŝajnigas, ke ĝi estas vi,
kaj kiu instigadas ŝin al la plej profunda malamo. Iel fraŭlino
Haverford ricevis la ideon, ke ŝia duonfrato, sinjoro Vincent,
malice kaŭzis, pro malnoblaj, personaj celoj, ke vi rompis vian
fianĉecon kun ŝi, kaj malaperis. Kvankam fraŭlino Haverford
ankoraŭ restas aktiva membro de la firmo _Haverford kaj Vincent_--mi
ankaŭ jam de kvin jaroj estas kompaniano--estas por mi tre evidente,
ke ŝi persekutas lin per senkompata malamo. Kompatinda viro! Li
sendube scias tion. Lia koro estas premtordata; tamen ŝajnas, ke,
pro ia mistera kaŭzo, li troviĝas en kruela premtenilo de sia
fratino, kaj ne kuraĝas sin defendi. Ŝi uzas satane subtilajn
rimedojn por peli lin en abismon de malfeliĉego.
--Vi memoras Malkomon Vincent, tiam dolĉa dekjara knabo, nobla,
lerta kaj altesperiga, la idolo kaj fieraĵo de lia patro. Nu, iom
post iom ŝi faris el li per drogado--kaj mi ne scias, per kiaj pluaj
rimedoj--plenan ruinaĵon, korpan kaj animan. Priplorindaĵo!
Sinjoro Travers fikse rigardis en la spacon. Liaj okuloj alprenis
vitrecan aspekton, kaj iliaj randoj ekruĝiĝis. La buŝo nerve
moviĝadis, kaj la tuta pala vizaĝo vidigis akran animdoloron kaj
maldolĉan memriproĉon. Leonardo silentis dum momento, profunde
kortuŝite. Poste li diris plue:
--Mi tre malĝojas, ke mia parolo tiom afliktas vin, sinjoro Travers,
sed...
--Daŭrigu.
Leonardo daŭrigis, rakontante al la korpremata viro per malmultaj
vortoj pri siaj kreskintaj suspektoj; pri la iom-post-ioma ruiniĝo
de Malkomo; pri la vizito al la rusa religiulo, ktp. Li parolis
pri Lorna Prior, ame prezentante ĉarman bildon de la knabino, kaj
montris la timon, kiu jam de kelka tempo regas lin, ke fraŭlino
Haverford, farinte sian eblon kontraŭ Malkomo, nun ankaŭ penos
pereigi ŝin, ĉar sinjoro Vincent amas ŝin kiel propran filinon.
La novaĵo pri la morto de fraŭlino Leggat eligis el la brusto
de la aŭskultanto ekĝemon kaj la vortojn:--Dolĉa maljunulino.
Neanstataŭebla perdo por ŝi. Ha! se ni tiam atentus ŝiajn
avertojn! Tro malfrue.
Denove sinjoro Travers rigardis enpensiĝe en la spacon. Post kelkaj
silentaj momentoj Leonardo rekomencis paroli:
--Nu, tre certe estas, ke ni devas ne lasi la aferojn vagnaĝi.
Ni devas agi.--Tiam sin klinante antaŭen, li diris kun peteganta
seriozeco:--Reiru kun mi hejmen. Nur via reveno povas dispeli la
sorĉon, kiu tenegas ŝin, kaj malhelpi pluan malfeliĉon.
Sinjoro Travers malrapide skuis la kapon kun neesprimeble malgaja
rigardo en la okuloj. Dum kelka tempo peza, doloriga silento regis
en la ĉambro. Nur la tik-takado de malgranda horloĝo, staranta
sur apudlita komodeto, aŭdiĝis, kaj kelkafoje, el proksima stalo,
mallaŭta bruo de brutoj tirantaj siajn kolĉenojn tra murringoj.
Fine li levis la rigardon al la vizaĝo de Leonardo kaj respondis
malgaje sed firme:
--Elkore mi dankas vin, sinjoro Marston, sed iri hejmen kun vi mi ne
povas... Mi konfidas al vi, kaj se vi havas sufiĉe da pacienco por
aŭskulti al konfeso de erariĝinta, perdita, sed iom seniluziita
homo, mi lasos vin enrigardi en la profundon de mia animo... Stranga
rakonto estas la mia, sinjoro Marston, tre stranga. Ankoraŭ mi penas
kompreni min mem. Neniam mi pensis, ke mi renkontos animon, krom unu,
perdita por ĉiam, kiu kunsente elkomprenos min. Mi esperas, ke vi
indulgos min. En ĉia okazo la konfeso iom malpezigos al mi la koron.
Aŭskultu.
--Antaŭ dek du jaroj, cedante al insisto de amikoj, ni--tio estas
fraŭlino Haverford kaj mi--okupis nin pri spiritistaj aferoj. Mia
propra intenco estis serioze trakti ilin objektive, kiel sciencisto
kaj kritikisto. Fatala iluzio! Oni ne povas tuŝi malpuraĵon, ne
malpuriĝante. La influo de la misteraj potencoj, kun kiuj oni
interrilatiĝas, estas tiel subtila, ke eĉ la plej singardemaj kaj
senpasiaj esploristoj ne povas kontraŭstari ĝin. Eĉ kvankam mi ne
plene konvinkiĝis pri la vereco de spiritistaj pretendoj--fraŭlino
Haverford, ho ve! enĵetiĝis kapantaŭen--tamen la esploroj efikis
sur mi plej terure, venigante min preskaŭ al malesperego. Ne povas
esti pli granda, pli fatala iluzio, ol serĉi per okultaj rimedoj
certecon pri transtomba ekzistado, aŭ plifirmigon de la kredo al
la ekzisto de Dio. Nepre la malo okazos. Nepre. Mi perdis la tutan
malgrandan kredon, kiun mi posedis, kaj ricevis anstataŭe nur
dubojn, konfuzecon, malluman senesperecon. Fine venis torditaj,
fantaziaj, sensencaj ideoj pri la homa animo. Kredu min, amiko
mia, nenio en ĉi tiu mondo, nek en la venonta, povas esti pli
terura, ol konscio pri senmorta animo kaj Dio, inter kiuj ekzistas
netranspasebla profundego.
Leonardo volis ekparoli, sed sinjoro Travers detenis lin per mangesto
kaj parolis plue:
--Tiam pli kaj pli regadis min spirito de senripozeco, malkontenteco,
preskaŭ hipoĥondrio. Ekkaptis min duonfreneza deziro foriĝi de
mi mem, de mia memoro; deziro forkuri ien, kien ajn, for de mia
konataro, kaj komenci novan vivon aliloke. Plue, mi penis elpeli el
mia kapo la penson pri Dio. Vanaĵo! Ĉiam venis al mi en la memoron
la sperto de David kaj la bonekonataj versoj de la 139a Psalmo:
"Kien mi iros for de Via spirito,
kaj kien mi kuros for de Via vizaĝo?
Se mi leviĝos al la ĉielo, Vi estas tie;
se mi kuŝiĝos en abismo, jen Vi tie estas." ktp.
--Por David tiuj vortoj estis konsolo, inspiro; sed por mi
persekutanta premsonĝo.
--Nu, en tiu tempo mia animstato alkriziĝis pro pli ol unu
cirkonstanco: kelkaj agoj de miaj parencoj, precipe de mia fratino,
tre malplaĉis al mi, kaj malpaciĝo ŝajnis neevitebla. Plue
fraŭlino Haverford pli kaj pli ĵaluziĝis pri amiko, kiun mi amis
kun la tuta fervoro de mia animo. Lian amon--por diri la veron--mi
ŝatis pli alte, ol virinan amon. Tio estis Georgo Hill, usonano
de malofta, nobla karaktero. Eksteraĵe ni multe similis unu la
alian. Mi nomis lin David, ĉar nia amikeco estis tiel forta, kiel
la amikeco inter David kaj Jonatan. Lia estis la pli forta, vira
karaktero; vere reĝa animo. Kiam mi ricevis de David leteron el
Lisboa, sciigantan min, ke li estas survoje al Algerio por entrepreni
esploradon de antikvaĵoj, kaj petantan min akompani lin, mi avide
kaptis la okazon forlasi mian tutan konataron kaj aliĝi al mia
amiko. Mi tuj likvidis kiom eble plej multe el mia havaĵo kaj
veturis Algerion. Mi ne volas tedi vin per rakonto pri niaj kunaj
laboroj, ĉar ili ne rekte rilatas al la aktualaĵoj. Sufiĉas
diri, ke, per la perfido de niaj landanaj gvidistoj, ni falis en
embuskon de mortigemaj Kabiloj. Preskaŭ ĉiuj el nia kunularo perdis
la vivon. La banditoj lasis min senkonscia kaj preskaŭ senviva,
flankon ĉe flanko kun mia amiko, duope en sovaĝejo. Lia stato estis
ankoraŭ pli malbona, ĉar, rekonsciiĝinte, mi vidis kun teruro,
ke la kara viro antaŭ nur nemultaj minutoj elspiris la lastan
spiron. Estas destinite al malmultaj homoj sperti--kaj neniam pli
ol unufoje--tian superegan kordoloron, kiu lasas la koron dezerto,
velkinta, preskaŭ nekapabla senti pluan doloron. Tian doloregon
mi spertis tiun vesperon en la daŭro de kelkaj horoj. Mi ne volas
ofendi viajn orelojn per cito de la ribelaj, malpiaj pensoj, kiuj
uragane trafuriozis mian kapon; cetere mi maldeziregus revoki ilin en
la memoron.
--Preskaŭ subite venis al mi aliaj pensoj. En neklarigebla maniero
mi eksentis--aŭ imagis, ke mi sentas--la aleston de la spirito de la
ĵus mortinta amiko. Aj! ne sur la aleston, sed, iel, la eneston de
lia animo en la mia. Ĝojotremo ekkaptis min, kaj poste, kiam miaj
sentoj fariĝis pli trankvilaj, dezirego pri ĉiama kunfandiĝo de
niaj ambaŭ animoj. Kial ne?--mi rezonis. Ĉu niaj internaj estaĵoj
ne estis kunligitaj pli forte, ol per edzeco? Ĉu estis eble, ke tiel
proksime ligitaj animoj povas esti disigitaj per nura transiro, kiun
ni nomas morto? ... Aj! ĝuste la forto de mia dezirego, kaj lia,
malebligos disiĝon. Tiel mi revis tiun nokton sub la stellumigita
algeria ĉielo, ankoraŭ tenante la malvarmiĝintan kaj rigidiĝintan
manon de mia David.
--Mi leviĝis, malforta, ŝanceliĝante, kaj ekpripensis, kion
mi nun devas fari: Serĉi mian vojon returne al _La Cala_ kaj
meti plendon ĉe la plej proksima konsulo. Antaŭ ol mi foriris,
mi unu fojon plu rigardis lian ankoraŭ serenan kaj noblaspektan
vizaĝon.--Kial la sorto ne kaptis min anstataŭ li, kiu estis ja
multe pli nobla, feliĉa homo?--mi demandis min maldolĉe. Ho! Ĉu
lia karega, pli nobla kaj pli forta animo ne povus vivadi en mi?
Aŭ, prefere, ĉu mia memo ne povus perdiĝi en lia? Tiu fantazia
ideo ekkaptis kaj tremigis min. Sendube prudenta, aferema homo, kiel
vi, vidas en ĉio ĉi tio erarvagantan cerbon, sed penu prezenti
al vi la cirkonstancaron: La akra, freneziga doloro pri la perdo
de la amiko, miaj torditaj ideoj pri la spirita mondo, la mizera,
malkontenta stato de mia koro, ĉiuj ĉi tiuj influoj kune lasis
liberajn kondukilojn al miaj fantaziaj deziroj, ĝis, iom post iom,
mi firme kredis, ke la animo de mia amiko ne forlasis min, kaj ke
mi jam alprenis lian memon. Stranga iluzio, sendube, kiu, tamen,
ofte plidolĉigis al mi la alie malgajan vivon. Dank' al Dio, tiu
iluziaĵo, kompreneble, jam de longe malaperis; sed mi devas konfesi,
ke ankoraŭ nun kelkafoje duonkonscie mi image interparolas kun li,
kvazaŭ kun alestanta persono. Nu, por kompletigi la sintrompon,
mi alprenis lian nomon, aŭ pli ĝuste la nomon, kiun mi donis al
li--David Hill. Mi profundiĝis en liajn studojn kaj daŭrigis lian
vivlaboron, nome, la esploradon de antikvaĵoj en ĉi tiu parto de la
mondo kaj la deĉifradon de hieroglifoj de ĝiaj praloĝantoj. Ĉiujn
pensojn pri mia antaŭa memo mi penis per ĉiaj rimedoj forigi el mia
kapo. Mi eĉ alprenis la religion de mia amiko; li estis lojala ano
de la romkatolika eklezio. Sed mi ne volas daŭrigi ĉi tiun temon.
Jam mi tre timas, ke mi trouzis vian paciencon kaj vian ĝentilecon.
--Tute ne, sinjoro Hill; mi certigas vin pri mia profunda kunsento.
--Dankon. Tamen mi volas fini mian rakonton, ĉar post nemultaj
minutoj mi devos elŝteliĝi, por partopreni gravan dramon, okazontan
je sunleviĝo.
--Mi jam aŭdis pri tio.
--Efektive?
--Jes; fraŭlino Lucia Cuadra enlasis min en la sekreton, kaj petis
mian helpon pro milda Maria de Lozada, kies sekreta amanto estas la
difinita viktimo...
Sinjoro Hill salte leviĝis de la seĝo:
--Kio?--li ekkriis,--kiel prosperis al vi tiom elfari en tiel
mallonga tempo?
Ridetante Leonardo respondis:
--Nu, tio estas parto de la rakonto, kiun mi promesis al vi. Tiu
renkonto ne efektiviĝis sen aventureto. Viaj du kunvojaĝintoj
estas iom suspektemaj homoj. Kvankam ili surmetis la sanktan sutanon
de monaĥeco, ili minacis mian vivon, en la okazo, se vi ne plene
garantios mian senkulpecon. Sed pluajn sciigojn poste. Daŭrigu, mi
petas.
--Mi nun volas nur aldiri, ke--feliĉe aŭ malfeliĉe; Dio
scias--prosperis al mi, dank' al kelkaj oportunaj cirkonstancoj,
sendigi oficialajn, konsulajn informojn al Anglujo, ke mi mortis,
kaj al Usono, ke Georgo Hill mortis. La celo de mia vojaĝo ĉi
tien estas sole scienca, arĥeologia. Per tre zorgaj kaj longaj
traserĉoj en malmulte konataj arĥivejoj, precipe en malnovaj
hispanaj monaĥejoj, mi ricevis fortan konvinkon, alproksimiĝantan
al certeco, ke interne de la muroj de la ĉi tiea monaĥejo troviĝas
ne sur kelkaj el la plej bone konservitaj kaj plej ĵaluze gardataj
konstruaĵoj de la Toltekoj kaj Aztekoj, sed ankaŭ antikvaj trezoroj
de grandega valoro kaj, por mi, de eĉ pli granda intereso. Pli ol
unu afero estigis en mi suspekton, ke tie troviĝas, plue, sekreta
sidejo de landida societo, klopodanta re-enkonduki la antikvan
idolkulton kaj fermentigi la landon per ribelemaj ideoj. Mi komunikis
mian suspekton al la sekretario de kardinalo Felix Martinez, _padre_
Alano, viro de neordinara fervoro, kunigita kun senduba honesteco.
La du hispanoj, pri kiuj vi plendas, estas senditoj de la alta
estraro de la frataro San Anselmo en Hispanujo, provizitaj per plena
aŭtoritato detrui la tutan neston da malfideluloj kaj, precipe,
havigi al la centra sidejo de la frataro la trezorojn, trovotajn en
la ĉi tiea monaĥejo. Tio eble klarigos ilian troan suspektemecon.
Ili sciigis min pri suspektindulo, kiu ŝajne postflaras niajn
postesignojn. Nu, la ceteron vi jam scias.--Rigardante sian
poŝhorloĝon, li diris:
--La tempo alproksimiĝas, sinjoro Marston. Ni devas prokrasti nian
interparoladon ĝis post la ludota dramo.
Li klinis sin kaj frapetis la plankon per ŝlosilo. Minuton poste iu
mallaŭte frapis la pordon.
--Kompreneble, vi promesis al la junulinoj vian helpon, sinjoro
Marston?
--Kompreneble.
--Ni iru, do. Volu malfermi la pordon; mi estingos la lampon.
En la preskaŭ malluma koridoro staris du virinaj figuroj, Lucia
Cuadra kaj Maria de Lozada. Senvorte kaj irante sur la piedfingroj,
ili kondukis la du virojn en subteran ĉambron kaj de tie tra
mallarĝa elirejo, formita per granda, pivotebla ŝtono, en longan,
malsekan pasejon. Post kvaronhora laciga iro la knabinoj haltis.
Maria palpe serĉadis sur la muro kaj post momento turnis denove
grandan privotigitan ŝtonon. Trairinte la tiel faritan malfermaĵon,
la malgranda kompanio sin trovis en la longa galerio, kie Leonardo
pasigis kelkajn horojn en mallibereco. La kvazaŭ-subteran ĉambregon
lumigis du lignofajroj. Ĉirkaŭ unu, apud la alirejo de supre,
staris la tri monaĥoj, kun kiuj Leonardo jam faris konatecon, dum
ĉirkaŭ la alia, en la profundo de la spaco, sidis aŭ kuŝis la
gardistoj, kiuj, sendube, jam devis aŭdi akrajn riproĉojn pro sia
manko de vigleco. Ĉi tiuj lastaj, vestitaj per _sombreroj_ kaj
_serapoj_, formis pentrindan grupon. La saltetantaj flameroj ĵetis
groteskajn ombrojn sur la jam groteske surskulptitajn murojn de la
antikva konstruaĵo. Sinjoro Hill, paŝante antaŭen brakon ĉe brako
kun Leonardo, ekparolis:
--Permesu, viaj moŝtoj, ke mi prezentu al vi malnovan anglan amikon,
sinjoron Leonardo Marston, kiu kun eksterordinara kaj nobla sindonemo
sekvis min ĉi tien por komuniki al mi sciigojn de netaksebla graveco
kaj ekstrema urĝeco. Pro tio mi estos lia vivodaŭra ŝuldanto. Pri
lia honesteco mi prenas sur min plenan respondecon. Plue, jam antaŭ
ol li renkontis min, li promesis al niaj sinjorinoj tutkoran helpon.
_Padre_ Alano tuj antaŭenpaŝis kaj rapidmove etendis al Leonardo
la manon. Liaj iom akraj vizaĝotrajtoj alprenis mildan kaj sinceran
aspekton, kaj en liaj malhelaj okuloj ekbrilis honesta ĝojo: li
estis tre kontenta, ke li, malgraŭ la asertoj de la suspektemaj
Anselmanoj, ĝuste taksis la karakteron de la viro antaŭ li.
Parolante angle kun sufiĉa flueco, li diris:
--Sinjoro, bonvolu kredi, ke plej sincere mi bedaŭras, ke aro da
malfeliĉaj cirkonstancoj ŝajne devigis nin fari al vi ofendegon.
Lasu, mi petas, pledi por ni la granda graveco de nia entrepreno
ĉi tie kaj troa fervoro pri la honoro de nia glora eklezio. Mi
esperas, ke vi akceptos nian pardonpeton kun tiom da bonkoreco, kiom
ni proponas ĝin kun sincereco kaj humileco.
La du aliaj monaĥoj, sur kies severmienaj vizaĝoj aspekto de
malplezuro nur pene malaperis, montris per ĝentilaj riverencoj sian
konsenton kun la vortoj de la parolinto. Unu el ili diris:
--Erari estas homaĵo; pardoni--diaĵo.
La alia aldiris:
--Ni plenkore nun bonvenigas vian ĝustatempan helpon, sinjoro.
Ridetante kaj kore premante la manon de _padre_ Alano, Leonardo
respondis:
--La plezuro, kiun donas al mi ĉi tiu renkonto, plene kompensas la
ioman malagrablecon de la unua. Cetere, mi travivis tre interesan kaj
memorindan aventureton.
Dume la du knabinoj staris kune en kelka malproksimeco. La
kapo de la juna indianino kuŝis sur la brusto de ŝia iom pli
altkreska amikino. La unua maldolĉe ploris, kvazaŭ okupita sole
de animbatalo; la atento de la alia dividiĝis inter la ploranta
knabino kaj la apuda grupo da viroj. De tempo al tempo la knabinoj
interŝanĝis kelke da vortoj en la antikva _anahuac'a_ lingvo.
--Ho, Lucia,--Maria ĝemis mallaŭte,--kiel mi povos tiel perfidi
mian karan patron!
Ĉe tiuj vortoj _padre_ Alano sin turnis kaj alpaŝis al la
malfeliĉa junulino. Metante manon sur ŝian ŝultron, li diris kun
pli granda mildeco, ol kiom, el liaj trajtoj, oni supozus, ke li
estas kapabla, tamen kun la firmeco de viro, konscianta neordinaran
regecon super ordinaruloj:
--Mia filino, via korpremateco ne malplaĉas al mi. Ĝi estas natura.
Sed ju pli granda la sinofero, des pli granda la Dia konsolo; des pli
glora la krono de rekompenco. Sciu, ke la sanktuloj kaj la sanktaj
anĝeloj de Dio amase malsupren rigardas vin en ĉi tiu momento kun
ama favoro. Akceptu la konsolon, kiun ili proponas al vi. Precipe
San Anselmo neniam forgesos la rolon, kiun vi ludas en la elpurigo
de la sanktejo, dediĉita al li. Ĝis nun vi estis tre fidela, heroe
fidela, kaj vi posedas la fortojn elteni ĝis la fino. Pro vi ni
traktos vian patron, kiel mi jam certigis al vi, kun la plena mildeco
kaj pardonemo, kiujn la sankta eklezio povas montri al noblaj sed
erarintaj homoj, se ili vidigas nur la plej malgrandan inklinon
reveni en ĝiajn amajn brakojn. Vidante, ke liaj esperoj pereis, ke
liaj planoj disfalis, li revenos. Cetere, viaj kaj miaj preĝoj pro
li nepre plenumiĝos.
La indianino levis la kapon, kaj per larmoplenaj okuloj rigardis la
trankvilan, seriozan vizaĝon de la religiulo. Tiam, ekpreminte kaj
kisinte lian manon, ŝi plorpetis:
--Indulgu lin, _padre_, li estas nobla viro, sed li agas sub la
malbona influo de la _Totonac'aj_ pastroj.
Ŝi volis diri ion plu, sed eksilentis, kaj sin turnis kun demanda
rigardo al sia amikino, kvazaŭ ŝi serĉas konsolon pri afero, pri
kiu ŝi ne kuraĝas paroli al la _padre_. La silenta respondo de
Lucia estis plena de ama certigo, ke ŝi tute komprenas, kaj ke ĉio
bone prosperos. Senvorte ŝi metis la brakon ĉirkaŭ la jam pli
trankvilan knabinon kaj kondukis ŝin for en la malluman, subteran
pasejon. La sceno profunde tuŝis la koron de Leonardo. Kvankam li
komprenis nur tre malmultajn el la hispane parolitaj vortoj, li
sufiĉe divenis ilian signifon.
Interne de la monaĥejaj muroj, en arbareto da betuloj, ekmoviĝis
silente, antaŭ vekiĝanta krepusko, mallumaj figuroj de viroj. Tie
ĉi kaj tie staris grupetoj, mallaŭte interparolantaj. Sinjoro Hill
kaj _padre_ Alano penis konsentigi Leonardon preni armilon por okazo
de bezono, sed ĉi tiu rifuzis, dirante, ke li esperas plenumi la al
li difinitan taskon sen armiloj, kies uzon li ne aprobas.--Precipe
kontraŭuloj religiaj,--li aldiris, sin turnante al la monaĥo en la
bruna sutano,--devus esti venkitaj sen alpreno de mortigaj armiloj.
La religiulo aliris al la du Anselmanoj por lastamomenta
interkonsiliĝo, dum Leonardo kaj sinjoro Hill daŭrigis duope
la mallaŭtan interparolon. Tiu lasta, frotante al si la manojn,
rigidiĝintajn pro la malvarmo, diris:
--Se vi volas savi la vivon de la amato de Maria, vi devos vigli,
ĉar mi timas, ke la tri monaĥoj prefere lasos la oferbuĉon
efektive okazi antaŭ iliaj okuloj, por havi aldonan, neneigeblan
atestaĵon pri la kulpo de la pseŭdo-Anselmanoj.
Post kelkminuta silento la arĥeologo parolis plue:
--Rigardu, jen, sinjoro Marston, dekstre, vi nun povas ekvidi la
konturojn de du-tura preĝejo, konstruita ĉirkaŭ sepdek jarojn post
la venkakiro de Corteso, ĝuste sur la supro de la piramidoforma
_Teocalli_. Sur tiu supro sendube sennombraj miloj da oferbuĉoj,
libervolaj kaj kontraŭvolaj, okazis en la daŭro de--Dio scias kiom
da jarcentoj. Malantaŭ la _Teocalli_, kaŝita en arbareto, troviĝas
kredeble la plej bela kaj bone konservita templo de la Aztekoj, vera
juvelo de netaksebla valoro por arĥeologoj. Ĝi entenas belegan
statuon de _Quetzalcoatl_, solena, _Buddha_-simila figuro, sidanta
kun krucigitaj kruroj kaj manoj ripozantaj sur la genuoj. Lia frunto
estas ĉirkaŭita de riĉege juvelplena diademo kun superpendanta
multekolora plumaĵo. Krom tio, ni trovos tie en alkovoj statuojn de
_Tezcatlipoca_, el polurita nigra ŝtono kun ortegita ŝildo, kaj
de _Huitzilopochtli_, la dio de la milito. Laŭ informo de Maria,
tiu lasta ĵus enportiĝis el sekreta loko. Mi precipe deziras
pririgardi ĝin, por vidi, ĉu ĝi estas konforma al la priskriboj
de la hispanaj historiistoj. Mi posedas apartan aŭtoritaton de la
alta estraro de la monaĥaro, science esplori ĉiujn antikvaĵojn
trovotajn ĉi tie.
--Mi esperas, ke la trovotaĵoj respondos al via atendo. Ĉu vi
scias, kie okazos la oferbuĉo?
--Jes, en tiu idolejo. Mi estas tre kontenta, ke ĝi ne okazos en la
preĝejo, kvankam la nura alesto en ĝi de tiaj sangaj, perfidemaj
idolanoj jam malsanktigus la plej sanktan sanktejon. Tie, en la
valo, ankoraŭ pli malproksime, kaj de ĉi tie nevideble, kuŝas
la monaĥejo kune kun la farmkonstruaĵoj, apartenantaj al ĝi.
Aŭskultu!--li diris, sin klinante antaŭen, kvazaŭ por penetri per
la okuloj la preskaŭ-mallumon,--la muziko komenciĝas. Ni devas
ekmoviĝi singarde, ĉar la tagiĝo estas ĉi tie afero de nur kelke
da minutoj.
El la direkto, montrita de sinjoro Hill, aŭdiĝis sonoj de vira
ĥoro, kaj momenton poste aperis ruĝa flagrado de torĉluma
procesio. Tuj komenciĝis vigla movado. Gvidate de unu el la
dungitaj bravulaĉoj, ŝtelirante laŭ la rando de la arbareto,
la konspirantaro alvenis post kelkaj minutoj al muro de flanka
konstruaĵo formanta parton de la granda kaj iom neregule konstruita
templo. El la ĉefa parto de la templo venis sonoj de la ĥorkantado,
alterne kun ekkrioj kaj laŭta batado de tamburoj.
_Padre_ Alano de tiu momento energie prenis sur sin la finan
direktadon de la entrepreno malgraŭ malbone kaŝita ĉagreno de la
hispanaj monaĥoj, kiuj volus sin apogi sur la plena aŭtoritato,
donita al ili de la estraro en Hispanujo. Tamen ilia kontraŭstaro
estis malforta; la evidenta kaj de ili sentata supereco de la
Meksikiano kaj lia firma, memfida alpreno de estreco ne lasis lokon
por kontraŭstaro.
Sekvante la monaĥojn kaj sinjoron Hill tra breĉon en la muro,
kaŭzitan de dislokiĝo de du grandegaj ŝtonoj, Leonardo sin
enŝovis en ĉambron, kies grandon kaj aspekton li ne tuj povis
konjekti pro en ĝi reganta mallumo. Unu flankon de la ĉambro formis
aro da dikaj, maldelikataj kurtenoj, malantaŭ kiuj ĉeestantoj
povis nerimarkate vidi la strangan scenon okazantan en la templo. La
centra parto de la konstruaĵo estis vasta, rektangula ĉambrego,
ĉirkaŭita ĉe tri flankoj de majestaj, surskulptitaj kolonoj.
La tuta spaco estis brilege lumigita per du vicoj da vazoformaj
flamingoj sur masivaj piedestaloj, en kiuj brulis ia kenaĵo. Inter
la kolonoj kaj la flamingoj marŝis procesie aro da flave kaj
ruĝe vestitaj pastroj, solene kantante. Post momento la procesio
haltis, kaj Leonardo ekvidis, starantajn inter la flamaj vazoj,
la figurojn de du maljunaj pastroj en longaj, skarlataj manteloj
kun surŝultraĵoj el belege koloritaj, briletantaj plumoj. Iliajn
kapojn ĉirkaŭis arĝentaj ornamoj, prezentantaj serpentojn. La
forta lumo klare montris iliajn malgrasajn, asketajn vizaĝojn. Unu
el la ruĝmanteluloj antaŭenpaŝis kaj, levante preskaŭ senkarnan
brakon, komencis fervorege alparoli la ĉirkaŭstarantojn per akra,
altatona voĉo en _anahuac_'a lingvo. Liaj gestoj fariĝis pli kaj
pli energiaj, ĝis li saltadis, kiel frenezulo, kaj liaj okuloj
ardis, kiel karboj. Kelkfoje la du vicoj de flavaj kaj ruĝaj pastroj
respondis ĥore per laŭtaj ekkrioj kun duonfrenezaj gestoj kaj
svingado de la torĉoj.
Subite la supera ĉefpastro--tia sendube li estis--haltis, sin
turnis kaj alparolis personon riĉege vestitan per multekolora
mantelo el sennombraj, kolibraj plumoj, kaj ornamitan per granda
ĉeno el alterne oraj kaj arĝentaj koroj. Ĉi tiu, supozeble ĉefa
altrangulo, sidis sub baldakeno el plumegoj sur tronsimila brakseĝo,
staranta en la mezo de la templo sur altigita plataĵo. Arĝenta,
per brilaj gemoj beligita serpento ĉirkaŭis lian kapon. Li apogis
la vizaĝon sur la manplato de la dekstra mano kaj fikse rigardis en
la spacon kun esprimo de maltrankvilo kaj malbonhumoro. Post momento
Leonardo rekonis en la trajtoj de la viro sian gastiganton, Don
Miguel de Lozada, kiu, do, supozeble, okupis la sekretan tronon de
siaj prapatroj, kaj prezidis la grandan idolservon. Sed la okupado
de la antikva imperiestra trono ŝajne ne plenigis lin per feliĉaj
sentoj en tiu momento. Li aspektis nedecidema kaj malgaja, kaj
la fervora parolo de la ĉefpastro evidente ne povis veki en li
respondan entuziasmon. Povas esti, ke li apartenis al tiuj adorantoj
de _Quetzalcoatl_, kiuj malaprobas homajn oferbuĉojn.
Leonardo komprenis neniom de la parolado, krom la nomo
_Tetzcatlipoca_, kiun li aŭdis du aŭ tri-foje, elparolatan kun
granda respekto kaj alvoke suprenlevitaj manoj. Fine Don Miguel
respondis per malmultaj vortoj, kaj montris per la dekstra mano sur
objekton, kiun Leonardo ne povis vidi. Preskaŭ en la sama momento
enkuris en la ĉambregon juna pastro laŭte kriante kelkajn vortojn,
kiujn la tuta pastraro tuj vivece ripetis. Supozeble li anoncis, ke
tagiĝo komenciĝas. Ĉiuj okuloj sin turnis en la direkto, en kiu
la okupanto de la trono montris. Leonardo tuj serĉis pli oportunan
lokon por elrigardi. Tian lokon li trovis ĉe la fino de la kurteno
kaj nun vidis, ne sen ektremeto, je distanco de ĉirkaŭ dek kvin
paŝoj, duone nudan viron kuŝantan sur ŝtona altaro kun konveksa,
polurita supro. La brakoj kaj la kruroj de la viro estis ligitaj per
ruĝaj ŝnuroj. Lia kuprokolora korpo estis belkreska, vireca, kaj
lia vizaĝo, kiom Leonardo povis vidi, estis juna kaj plaĉa. La du
ĉefpastroj tiam alproksimiĝis al la altaro. Tiu el ili, kiu faris
la parolojn, alten levis per ambaŭ manoj maldikan ponardon kaj
solene kantis recitative.
Leonardo pretiĝis tuj elsalti, spite averta murmuro de la hispanaj
monaĥoj:--Ankoraŭ ne, sinjoro.--Li singarde fortiris la kurtenon
kaj serĉis per la okuloj kaŝejon pli proksiman al la altaro. La
atento de la tuta pastraro estis fiksita sur la preĝanta maljunulo
kaj la oferota viktimo. Leonardo elŝteliĝis, kaj nerimarkite sin
kaŝis malantaŭ kolono, ĝuste kontraŭ la altaro.
Ĉi tiu ago devigis la monaĥojn en la flanka ĉambro plifruigi la
interrompon de la idolana rito. Tuj poste, do, _padre_ Alano elpaŝis
el la alkovo, sekvate de siaj hispanaj kolegoj kaj sinjoro Hill. Kun
dignoplena, sentima mieno li iris antaŭen tra la vico da pastroj
ĝis la unua ŝtupo de la altaro. Levante la dekstran manon, li
ekkriis dramece:
--En la nomo de la sankta eklezio de la sola, vivanta Dio, mi
malpermesas ĉi tiun idolservan mortigon!
Tuj regis konsterno inter la pseŭdo-Anselmanoj. Kelkaj el ili
impulse volis sin ĵeti kontraŭ la sinentrudantojn, sed subita
apero de dekkelke da armitaj viroj kaj la sentima sintenado de la
du ĉefpastroj detenis ilin. La preĝinta ruĝmantelulo turnis al
_padre_ Alano rigardon, en kiu fanatikeco, malamo kaj malespero
konkuris. Parolante per voĉo, tremetanta pro eksciteco, li kriis:
--La sola eterna diaĵo, kiun ni ĉi tie adoras laŭ la kutimo de
niaj prauloj, _Tloque-Nahuaque_, humiliĝas por akcepti memvolajn
sinoferantojn kaj donas al ili ensorbiĝi en la dia estaĵo.
--Ĉesigu vian blasfemon!--rediris kun indigno la inkvizitoro,--via
diaĵo estas nenio alia, ol Satano mem, trompevestita. Mi permesas
nek libervolajn buĉoferojn nek kontraŭvolajn. Cetere, libervolajn
oferaĵojn oni ne bezonas ligi per ŝnuroj.
En tiu momento la dua ĉefpastro, staranta malantaŭ la unua,
rapidmove elprenis el sub sia mantelo longan ponardon, saltis
antaŭen sur la ŝtupareton de la altaro, kaj volis puŝegi ĝin en
la bruston de la malfeliĉa viktimo; sed tion malhelpis la vigleco
de Leonardo. Ĉi tiu ankaŭ sin ĵetis antaŭen en tiu sama momento,
kaj sukcesis per la brako deflankigi la mortigilon, ne, tamen,
malhelpante al ĝi fari longan kaj iom profundan tranĉvundon sur
la brusto de la juna pastro, el kiu ŝprucis fluo da sango. Uzante
preskaŭ herkulesan forton, li levis la ligitan viron de la altaro
kaj turnis sin por forporti lin.
La ĉagrenita ĉefpastro eligis furiozan ekkrion, kaj, saltante
antaŭen kiel sovaĝa besto, ekfrapis per la ponardo la ŝultron de
Leonardo. Se li estus sufiĉe proksime, li sendube mortigus lin;
efektive li faris al li profundan, danĝeran karnvundon. Ne atentante
la doloron, Leonardo portis la forte sangantan viktimon ĝis la
kurtenoj, kaj zorge metis lin sur la plankon.
Subite la kurtenoj dispuŝiĝis, kaj Maria kun vizaĝo plena de
teruro ĵetis sin genue antaŭ la amaton. Penante per blanka
antaŭtuko haltigi la elfluon de la sango, ŝi ĝemis:
--Ho, Juan, mia Juan!
Ĝis tiam Don Miguel de Lozada rigardis la rapidmovan scenon senmove,
sed kun pli kaj pli maldolĉiĝanta mieno. Nun, ĉe la vido de sia
filino, amzorge sin klinanta super la sanganta preskaŭ-viktimo, li
leviĝis de la trono. Lia pozo estis majesta kaj sentima, malgraŭ
intensa animdoloro, pentriĝanta en lia malgrasa vizaĝo. Per tono de
voĉo, per kiu sentiĝis tiom da submetiĝo, kiom da maldolĉeco, li
ekparolis:
--Perfidita de mia propra filino--mia sola infano! Tio kompletigas la
sortobaton.
Malrapide li nudigis al si la bruston, kaj elprenis el sub la faldoj
de sia multekolora mantelo malgrandan ponardon. Rigardante supren,
preskaŭ reveme, kvazaŭ li jam troviĝas en la pensoj ekster la
templo en la senlima spaco, li diris solene:
--Sencela jam estas mia vivo. Ho, longe alsopirata Quetzalcoatl,
kompatu vian servanton kaj korfavore akceptu mian spiriton en vian
gloran, dian estaĵon.
Dirinte tion, li trapikis al si la koron. Senviva li falis teren, kaj
ruliĝadis malsupren de la ŝtupareto de la trono.
Pri la sekvanta ekscitiĝo kaj tumulto Leonardo sciis malmulte. La
sangelfluo pli kaj pli senfortigis lin, kaj fine perdigis al li la
konscion. Poste li nur malklare rememoris la okazintaĵojn, kvazaŭ
ĝi estis malbela sonĝo.
* * * * *
Preskaŭ tri semajnoj pasis. En angulo de verando de la _hacienda_
dormis Leonardo sur malalta salika kanapo. Bela kaj serena
posttagmezo alproksimiĝis al la fino, kaj la subiranta suno
ekpenetris nedensan foliaron de rampa kreskaĵo, pendanta de la
veranda tegmento. Petolemaj radioj ludetis sur lia ankoraŭ pala
vizaĝo, igante lin maltrankvila kaj moviĝema. En alia parto de la
verando sidis du virinoj, Lucia Cuadra kaj Maria de Lozada, mallaŭte
interparolantaj kaj okupitaj de kudrolaboro. Ambaŭ aspektis
malgajaj. Subite Lucia leviĝis kaj iris sur la piedfingroj al la
dormetanta viro. Zorge kaj senbrue ŝi malsupren tiris sunkurtenon
por ŝirmi lian vizaĝon. Farinte tion, ŝi sin klinis super li kaj
ektuŝetis per la lipoj lian manon.
La tuŝo vekis Leonardon. Reveme li malfermis la okulojn, kaj dum
kelka tempo rigardis en la spacon. Lucia, ektimigite, tuj retiriĝis,
kaj ruĝo ekkovris ŝiajn vangojn. Vidante, tamen, ke Leonardo ne
rimarkas ŝian ĉeeston, ŝi paŝis antaŭen, kaj per milda, preskaŭ
amperfida voĉo diris:
--Ĉu vi sentas vin pli forta post via dormo, sinjoro Marston?
Sendube vi trotaksis viajn fortojn. Vi ankoraŭ estas iom pala.
--Eble vi estas prava, mia bona flegistino,--lace respondis la
resaniĝanto,--sed, plenuminte la celon de mia aventura vojaĝo ĉi
tien, mi devas resaniĝi kaj refortiĝi kiel eble plej rapide. Tre
urĝaj aferoj vokas min hejmen.
--Vere?--La knabino parolis kun pli malgaja tono, ol kiom ŝi
konsciis.--Mi timas, ke mi vekis vin el saniga dormo, malsupren
tirante la rulkurtenon por ŝirmi vian vizaĝon kontraŭ la ĝenaj
radioj de la suno.
--Negrave, fraŭlino Cuadra; mi tre dankas vin. Mi sonĝis, ke io
terura volas trapiki al mi la koron per flama armilo, kaj ke, iel, mi
ne povas defendi min. Tiam feino- aŭ anĝelosimila estaĵo survenis
kaj forpelis la monstron. Tuj kiam ŝi tuŝis min per mola, varma
mano, por forkonduki min en sendanĝeran lokon, mi vekiĝis. Eble vi
estis tiu ... feinosimila estaĵo. Vi ja unu fojon jam savis mian
vivon.
Lucia havis senton, kvazaŭ ŝi ruĝiĝas kaj paliĝas alterne.
Leonardo rimarkis la konfuziĝon de la knabino, kaj lia vizaĝo,
kiun rideto lumigis, tuj serioziĝis. Penante elpeli el siaj pensoj
la solan, memevidentan signifon de tiu embarasiĝo, kaj akuzante sin
pri nekonvenaĵo, li diris penteme:
--Pardonu, fraŭlino, se mi diris ion senpripensan.
Dum momento aperis ekbrilo en la malhelaj okuloj de la knabino, kaj,
alprenante iom sindeteneman, indecan sintenon, ŝi respondis:
--Certe ne. Nur ... kelkaj virinoj en Meksikio eble vidus en viaj
vortoj pli, ol vidus viaj samlandaninoj. Tamen, negrave; vi ja
sopiregas reiri en vian propran landon. Cetere, jen venas via amiko,
sinjoro Hill. Sendube li pli bone komprenas vin. Li estas viro ne tro
afabla por virinoj, tamen sincera.
Lucia volis montri indiferentecon, sed ŝia ondadanta brusto kaj la
dolora rideto ĉirkaŭ ŝia bela buŝo perfidis la akran ĉagrenon,
kiun ŝi sentis. Ne atendante rediron, ŝi turnis sin, reiris al la
alia parto de la verando kaj rekomencis sian laboron apud la amikino.
Leonardo tutkore bedaŭris, ke li senintence ĉagrenis tiun ĉarman
kaj fieran knabinon, al kiu li tiom ŝuldis, kaj por kiu li sentis
sinceran respekton kaj amikecon. Sed la alveno de sinjoro Hill
malhelpis longan, malgajan mediton. Post kelke da minutoj ĉi tiu
envenis tra enirejo en la mezo de la balustrado. Ignorante la
sinjorinojn, li aliris Leonardon, kaj kun iom pli bona humoro, ol
kutime, diris:
--Grandajn esplorojn mi faris hodiaŭ, amiko mia. Riĉaj kaj belegaj
trovaĵoj malkaŝiĝis; sed precipe altvalora por mi estas granda aro
da toltekaj hieroglifoj, bonege konservitaj. Tio denove esperigas
min, ke fine mi sukcesos deĉifri tiujn hieroglifojn, kaj tiel
malkovri la sekreton de tiu antikva civilizacio. Glora laboro! Ĝi
okupos min ĉi tie multajn semajnojn. Se nur mi povus ... sed,
negrave.
Leonardo, duonsidiĝinte, rigardis en la zorgosulkan vizaĝon de la
sciencisto, kaj rimarkis subitan alprenon de tre malgaja esprimo.
Divenante liajn pensojn, li diris milde:
--Ĉu mi povas, unu fojon plu, petegi vin, sinjoro Hill, reiri kun mi
Anglujon?
Sinjoro Hill malgaje, sed energie skuis la kapon. Tamen Leonardo
parolis plue:
--Pripensu, kiomege dependas de via reveno; nome la savo el
superimage terura, anima kaj spirita sklaveco de virino, kiun iam vi
amis; la ĉesigo de akraj suferegoj de viro, kiu jam dekoble elpagis
ĉiujn mallaŭdindaĵojn, kiujn li faris kontraŭ vi; espereble
plibonigo de la stato de treege kompatinda junulo; kaj fine--kiu
scias?--malhelpo de ruiniĝo de altanima, purkora knabino.
La vizaĝo de la pliaĝa viro, ordinare pala kaj senĝoja,
dolortordiĝis. Ĉiu vorto de Leonardo ŝajne trapikis lian animon.
Denove li skuis la kapon, sed nun malrapide, kvazaŭ senkonscie. Kun
profunda kunsento, Leonardo daŭrigis la petegon:
--Pardonu al mi. Mi bone komprenas, kian teruran malinklinon vi
devos venki, kaj kian malagrablan tempon vi travivos; sed ju pli
granda kaj nobla estos la memvola sufero, des pli plena estos poste
la kontenteco, kiam vi memoros, ke vi faris vian devon. Vi ne estas
feliĉa, sinjoro Hill, kaj vi neniam estos feliĉa, ĝis vi faros
tion, al kio via pli nobla memo, via konscienco vin pelas.
--Eĉ ne tiam,--rediris la malgajulo.--Krom la kontenteco, kiun
liveras al mi miaj arĥeologiaj studoj, mi jam ne serĉas
feliĉon.--Li alportis por si seĝon, sidiĝis ĉe la kanapo, kaj
parolis plue:--Mia konscienco ankoraŭ ne estas malviva, sinjoro
Marston, kaj mi plenkore admiras vian maloftan noblecon kaj
sindonemecon, kiuj--mi dolore ĝin sentas--min kovras per honto.
Tamen, iri kun vi nun mi nepre ne povas. Kun escepto de tio, mi
volontege farus ĉion por montri al vi mian korinklinon. Mi povas
doni al vi objekton, per kiu vi nepre povos konvinki ŝin, ke mi
ankoraŭ vivas. Cetere, mi fidas al la influo, kiun via personeco
sendube havas sur ŝi, kaj al via kortuŝa elokventeco. Vi certe
sukcesos.
Leonardo malgaje skuis la kapon:
--Malfeliĉe,--li diris,--mi povas pretendi nenian influon sur
fraŭlino Haverford. Ŝi scias, ke mi konas ŝian sekreton, ke mi
per ĉiuj rimedoj kontraŭbatalas ŝiajn malbonagojn. Ŝi min forte
malfidas kaj malamas kaj, eble, timas. Mi neniom fidus elokventecon,
se mi ĝin posedus. Prefere mi volas fidi superan potencon, kiu sola
povas efiki en tiaj aferoj. Sed en la okazo, se mi malsukcesos,
ĉu vi venos, tuj, responde al telegramo?--Trankvile kaj konfideme
Leonardo rigardis en la vizaĝon de la turmentita viro. Post momento
li aldiris:
--Agu laŭ via natura nobleco. Agu kiel viro, sinjoro Travers!
Ĉe tiuj ĉi vortoj rimarkinda ŝanĝo ekvidiĝis en la mieno de la
malgajaspekta viro. Supozeble la animpenetranta rigardo de Leonardo
kaŭzis tiun efikon tiom, kiom liaj vortoj. La aspekto de senespereco
kaj korpremateco forlasis lin kaj cedis lokon al pli trankvila,
natura mieno. Dum kelkaj momentoj li rigardis reveme antaŭ si,
kvazaŭ liaj pensoj translokiĝas malproksimen en la domon de
fraŭlino Haverford. Fine li respondis kun firma tono de voĉo:
--Bone, sinjoro Marston, en la okazo, se vi malsukcesos, mi nepre
venos tuj post ricevo de via telegramo.
--Dankon. Kio do estas la pruvilo, pri kiu vi aludis?
Leonardo parolis trankvile; li tute ne dubis, ke li venkos. La viro
ĉe lia flanko ekĝemetis.
--La vojoj de la homa vivo,--li diris,--ofte deflankiĝas per
etaĵoj, nuraj sableroj, kaj la hazardo de vivodaŭra feliĉo aŭ
malfeliĉo ofte dependas de ŝajne la plej sensignifa okazaĵo.
Veturante ĉi tien, mi volis senenuigi al mi la vojaĝon per legado
de tre interesa romano, kiun mi komencis legi antaŭ pli ol dek
jaroj: "La Filino de la Faraono" de granda germana verkisto, Georgo
Ebers. Ĉar min tiam plenokupis aliaj kaj pli gravaj aferoj, mi
pruntedonis la libron al fraŭlino Haverford. Ĉirkaŭ tiu tempo
niaj interrilatoj komencis iom streĉiĝi pro kaŭzoj, kiujn mi jam
citis. Nu, kiam mi malfermis la libron en la vagonaro antaŭ kelke
da tagoj, mi trovis letereton, ĝuste en la loko, kie mi interrompis
la legon antaŭ tiom da jaroj. Se mi estus tiam rimarkinta tiun
letereton, la posta irado de mia vivo, tre supozeble, estus tute
malsama. Fatala okazaĵo! La letero estis de fraŭlino Haverford, kiu
per ĝi penis klarigi nian malkompreniĝon kaj petis pardonon pri
okaza malbonhumoro ĉe nia lasta kunesto. Sed, malfeliĉe, la sorto
dekretis alie, kaj faritaĵo ne povas malfariĝi.
--Tamen, kelkfoje.
--Nu, mi donos al vi tiun leteron. Mi enkovertigos ĝin kaj adresos
al ŝi en la ĉeesto de iu altranga registara oficisto en Meksiko,
kiu sigelos ĝin kaj atestos mian skribon. Mi devos iri Meksikon post
kelke da tagoj por konsiliĝi kun kardinalo Martinez kaj, se eble,
ankaŭ kun la prezidanto de la respubliko. Ni iros kune, tuj kiam vi
estos sufiĉe fortika. Nin akompanos Juan. Lia helpo estis por mi tre
altvalora, kaj iom kompensas pri liaj pekoj. Feliĉa homo, ricevi
kun ĉarma virino ĉi tiun riĉan heredaĵon! Vorton de honoro! tio
estas pli, ol li meritas. Mi nur esperas, ke lia konvertiĝo estas
sincera.