TORALBA: At illi sacrificuli creatorem creare se arbitrantur. Neque
enim de potestate divina sed de sacerdotis potestate quaeritur, an
scilicet Deum efficere possit ex ea materia, quae antea Deus non erat.
SALOMO: Certe rerum divinarum arcana, quae minus assequor, admirari
soleo, nec debemus ea curiosius insectari. Sed quemadmodum agni
paschalis reliquias et ossa, quae devorare nemo potest, flammis
injicere lex divina jubet, quod Latini veteres imitari solebant, cum in
sacrificiis proterviam facerent; ita quoque rerum arduarum arcana, quae
capere non possum, divini amoris incendio absumere consuevi. In hoc
tamen sacramenti arcano miror, in voluntate et potestate sacerdotis
positum esse, ut quidem illi jactant, Deus sit necne? Nam si levissimus
curio voluerit, crustulum Deus erit, si noluerit, Deus non erit, si
carmen illud sacrum pronunciarit et alio mentem averterit, nihil
efficiet. Si nolit creari Deum, i.e. si nolit consecrari creaturam,
panis relinquitur, si velit, momento Deus erit, qui antea non erat.
CURTIUS: Sed qui sacrificio adsunt, cum hostia illa salutaris altius
elata proponitur et ad intuendum et adorandum, quid faciet populus a
tergo, si dubitet, an sacrificus voluerit, Deum esse? Nam saepissime
mens ejus sponte, saepius etiam casu alio distrahi potest.
SENAMUS: In hac dubitatione Asthosanus1 theologus hac conditione
orandum putavit: Si tu es Deus, adoro te, sin minus, non adoro.