OCTAVIUS: Cum frustra preces fudisse videremur, bonus genius nauclerum
impulit, ut Aegyptia cadavera, si quae in navim invecta essent, demergi
juberet, capitis indicta poena. Hoc ego1 edicto perterritus et ipsa
noctis caligine tectus cadaver de arca detractum in mare dejeci, sed
ita ut nemo senserit. Derepente ventorum vis conquievit ac secundis
ventis salvi in Cretam pervenimus. Hic venerabili2 canitie senex
expansis ad coelum manibus, immortali Deo gratias agens, caeteros suo
exemplo impulit ad laudes divinas. Nos vero voti memores hoc dithyrambo
lusimus:
Nunc effunde Deo carmina suavibus
Linguis ô sacra, qui3 littora fluctibus
Ereptus gracili succutiens pede,
Miraris fremitus aequoris ardui.
Vos impura procul numina cedite.
Praestanti maris ac terribili Deo
Qui suprema ferit sidera vertice,
Qui moles aqueas sustinet in globum
Suspensas liquida materia . . . . . .
Constringente sinu pondera terrea
Conspirant Zephyri Corus4 et Africus
Vulturnique leves et gravis imbribus
Auster qui rabidis flatibus undique
Tempestatis ab imo rapidae5 vado
Tetram colluviem crebrius excitant.
Tunc6 immane strepens et gemitu gravi
Auras7 verberat et fervida confluit
In naves aqua nautis trepidantibus.
Sed si quis metuens Te precibus sacris
O ter magne Parens aequoris invocet,
10 Extemplo revocans Halcyonum quiem8
Nautas incolumes littore collocat
Qui claris geminant cantica laudibus.
1. Alius: _enim ... dejecit_. 2. Alius: _venerabilis_. 3. Alius: _per_.
4. Alius: _Eurus_. 5. Alius: _stupida_. 6. Alius: _Tum_. 7. Alius:
_Aures_. 8. Alius: _quies_.
SALOMO: O si periculis erepti omnes in hunc modum immortali Deo gratias
agerent! Sed ingratorum spes tabescet, ut divinissime scriptum est a
sapientiae magistro.
OCTAVIUS: Ego senem illum, qui diuturno navigandi usu caeteris
prudentia mihi praestare videbatur, rogavi, cur nauclerus Aegyptia
cadavera1, si qua illa2 fuissent, immergi jussisset? Illud mihi
reposuit, cadaverum Aegyptiorum vectura tempestates semper cieri, cujus
rei fidem toties exploratam asseverabat, ut nauticis Aegyptiorum
legibus cadavera transvehi sanctissime prohiberentur; eum3 enim, qui
contra faceret, mercium jacturam et omnia detrimenta mercatoribus
dependere solitum. Qua re intellecta flagitii conscius tacendum
hactenus mihi putavi, ne quis a me reposceret detrimenta accepta.
1. Alius: _corpora_. 2. Alius: _si quae illata_. 3. Alius: _is ...
sollicitaretur_.
CORONAEUS: Hujus navigationis historia non modo grata, sed etiam
perutilis mihi videtur, et quae dicendi materiam nobis, si nullam
haberemus, abunde suppeditaret. Primum, cur ab Aegyptiis cadaveribus
procellae oriantur, cum aliis alio transvectis cadaveribus nihil tale
contingat? Haud tamen scio, an sepulcro violato in alienis cadaveribus
idem futurum sit. Deinde, an daemonum ope maria commoveantur? an vero
ab exspirationibus, ut physici tradunt. Postremo, cujus precibus in
tanta religionum varietate navim incolumem Deus in portu collocavit?
Sic1 omnes conticuere, et cum caeteri Toralbam intuerentur, quod esset
in physicis accuratissime versatus, nihil tamen ausus est in rebus tam
arduis.