Elirante ankoraux unu fojon antaux la estimata publiko, mi sentas
la devon antaux cxio danki la legantan publikon por la viva
kunsento, kiun gxi montris por mia afero. La multaj promesoj,
kiujn mi ricevas, kaj el kiuj tre granda parto estas subskribita
"senkondicxe", la leteroj kun kuragxigoj aux konsiloj--cxio tio
cxi montras al mi, ke mia profunda kredo je l' homaro min ne
trompis. La bona genio de l' homaro vekigxis: de cxiuj flankoj
al la laboro cxiuhoma venas amasoj, kiuj ordinare estas tiel
maldiligentaj por cxia nova afero; junaj kaj maljunaj, viroj kaj
virinoj--rapidas porti ilian sxtonon por la granda, grava kaj
utilega konstruo. Vivu l' homaro, vivu la frateco de l' popoloj,
vivu eterne!
En mia unua verko mi diris, ke mian laboron mi prezentas je l'
tempo de unu jaro al la jugxo de l' tuta mondo; kian pasus la
jaro, mi intencis eldoni libreton, en kiu estus analizitaj cxiuj
pensoj esprimitaj de l' publiko, kaj uzinte tiujn, kiuj efektive
estus bonaj, mi donus al la lingvo la finan formon, kaj post tio
cxi oni jam povus komenci la eldonon de plenaj vortaroj, libroj,
gazetoj kaj cetere, cxar tian la lingvo jam estus trairinta la
jugxon de l' tuta mondo, kaj cxiuj plej gravaj malbonajxoj, kiuj
povus esti trovitaj en gxi, cxar en verko de _unu_ homo,--estus
jam pli aux malpli forigitaj. Mi efektive intencis silenti en la
dauxro de tuta jaro. Sed de l' tago, kian eliris mia libreto, mi
komencis ricevi multon da leteroj kun demandoj kaj kun petoj
rapidigi l' aferon. Respondi je cxiu letero aparte estas por mi
ne eble, kaj tial mi decidis respondi publike je cxiuj demandoj
kaj proponoj, cxar tiel unu respondo povas servi por multaj
demandantoj. Cxiuj respondoj faros unu libron, kiu prezentos
dauxrigon de l' unua libro, kiun mi eldonis. Sed se mi volus la
respondojn je cxiuj demandoj eldoni kune, en unu libro, mi devus
tro longe atendigi miajn korespondantojn, dum tiu libro estos
preta kaj eldonita,--tiom pli, ke konstante al mi venas novaj
demandoj; tial mi decidis eldoni la libron kun la respondoj--per
apartaj kajeroj, kiuj estos ellasataj en la dauxro de la tuta
jaro 1888 periode, kun intertempoj de cxirkaux du monatoj de unu
kajero gxis la venonta. En tiuj cxi kajeroj _cxiuj_ demandoj
estos responditaj; je l' fino de l' jaro 1888 eliros la lasta
kajero, kaj la "Dua libro de l' lingvo internacia" estos finita.
Ankoraux unu afero devigas min komenci la eldonon de l' kajeroj,
pri kiuj mi parolis: malgraux l' intenco, kiun mi esprimis en mia
unua verko, komenci la eldonon de libroj ne pli frue ol estos
finita la jugxo de l' publiko je l' lingvo proponita de mi,--de
cxiuj flankoj venas postuloj, ke mi kiom eble pli rapide eldonu
ian libron en la lingvo internacia, ke la publiko povu konigxi
tiun cxi lingvon cxiuflanke, gxin ellerni pli rapide kaj uzi
gxin. La nombro de tiuj cxi postuloj estas tiel granda, ke mi ne
povas jam auxdi ilin silente. Eldonante la "Duan libron de l'
lingvo internacia", skribitan jam en tiu cxi lingvo, mi donos al
la dezirantoj suficxe da materialo por legi kaj la eblon tute
bone ellerni la lingvon; esceptinte la tekston de l' libro, kiu
jam per si mem prezentos materialon por legi, en la libro estos
ankaux pecoj sistemaj, por lerni kaj ripeti.
La tuta libro havos 5-6 kajerojn, en kiuj estos trovataj
respondoj je _cxiuj_ demandoj, kiuj tusxas la lingvon mem, gxian
konstruon, gxian estontecon, kiel gxin bone kaj fonde ellerni,
kiel plej rapide kaj plej certe vastigi gxian uzon en la
mondo,--kaj cetere. Kian la lasta kajero de l' libro estos
elirinta, tian por la leganto nenio jam estos ne klara: la
societo tian konos la tutan animon de l' lingvo, gxi tian havos
_plenan_ vortaron kaj povos tute _libere_ uzi la lingvon por
_cxiaj celoj,_ kiel gxi povas nun uzi cxian ricxan kaj
prilaboritan vivantan lingvon. La dependo de la lingvo de l'
volo aux de l' talento de mia propra persono aux de ia alia
aparta persono aux personaro--tute forigxos. La lingvo tian
estos tute preta en cxiuj plej malgrandaj gxiaj partoj. La
persono de l' auxtoro tian tute foriros de la sceno kaj estos
forgesita. Cxu mi post tio ankoraux vivos, cxu mi mortos, cxu mi
konservos la forton de mia korpo kaj animo, cxu mi gxin
perdos,--l' afero tute ne dependos de tio, kiel la sorto de ia
vivanta lingvo tute ne dependas de l' sorto de tiu cxi aux tiu
persono.
Multaj kredeble balancas senkrede la kapon, legante miajn
vortojn. Kiel tio estas ebla, ili diras, ke en la tempo de unu
jaro la lingvo estus tute kaj plene preta, tiel ke gxi ne bezonus
pli la laboron de l' auxtoro? Ke tiel grandega afero, kiel la
kreo kaj la enkonduko de lingvo tutmonda, en la tempo de unu jaro
tiel maturigxus kaj fortigxus kaj ricevus tian klaran,
nesxanceleblan ordon, ke gxi ne bezonus pli kondukanton! Sed mi
esperas, ke jam post la dua aux la tria kajero la leganto vidos,
ke mi ne fantazias.
La leganto ne pensu, ke en la libro, kiun mi intencas eldoni, li
vidos iajn mirindajxojn. Tiu, kiu kutimis estimi la aferojn ne
laux ilia praktika signifo kaj efektiva indo, sed laux la
mirindeco kaj nenatureco de ilia nasko, estos kredeble trompita
en siaj esperoj, kian, legante mian libron, li renkontos en gxi
sole aferojn simplajn kaj naturajn. Sed la rezultatoj de tiuj cxi
simplajxoj estos, kiel laux mia espero la leganto poste vidos kaj
konfesos, ke post la fino de l' jaro
_a_) la lingvo estos finita kaj preta tute kaj plene, tiom, ke
gxi tute ne bezonos pli la laboron de l' auxtoro, kaj, kiel cxiu
el la vivantaj lingvoj, gxi farigxos tute sendependa de ia aparta
persono.
_b_) la lingvo estos pli aux malpli _senerara,_ cxar gxis tiu
tempo gxi jam estos trairinta la jugxon de l' tuta mondo, kaj
cxiuj malbonajxoj, kiuj povus esti trovitaj en tiu cxi laboro de
_unu persono,_ estos forigitaj per la konsiloj de l' tuta mondo
kune.
Legante la unuajn kajerojn de mia libro, multaj kredeble restos
ne kontentaj, cxar ili eble tie ne trovos respondojn je l'
demandoj, kiujn _ili_ sendis; kaj cxar lia _propra_ demando en la
okuloj de cxiu estas la plej grava, multaj kredeble ekkrios: "Kio
li parolas sole pri aferoj tute sensignifaj, kaj pri l' aferoj
efektive gravaj li ne parolas ecx unu vorton!" La leganto oferu
al mi iom da atendemo, cxar gxis la fino de l' jaro _cxiuj_ estos
kontentigitaj. Se en unu de l' unuaj kajeroj tiu aux alia
demando estos jam sxajne finita kaj liberigos la lokon por alia
demando, tio tute ne devas pensigi, ke mi jam pli ne parolos pri
gxi. Cxar pri multaj demandoj mi donos en la unuaj kajeroj sole
mian _personan_ jugxon, sed poste mi revenos al ili kaj donos la
decidon _finan,_ ricevitan per la jugxo de l' _publiko._
Pro la celoj de l' afero la libro ne estos unu sistema verko--gxi
estos simple mia interparolo kun l' amikoj de l' lingvo
internacia.
La kosto de cxiu kajero estos 25 kopekoj. Kiu volas, ke mi sendu
al li cxiun venontan kajeron tuj, kian gxi estos preta kaj eliros
el la presejo, tiu sendu al mi la koston de l' venonta kajero tuj
post la ricevo de l' antauxiranta.
--------
Antauxe ol fini la antauxparolon, mi permesas al mi ripeti
ankoraux la peton, kiun mi jam esprimis en mia unua verko: cxiu
pene jugxu la aferon, proponitan de mi, kaj cxiu montru al mi la
erarojn, kiujn li trovis en gxi, aux la plibonigojn, kiujn li
povas proponi. Se la leganto ne povis ankoraux tute bone ekkoni
mian aferon el mia unua libreto, tiu cxi mia dua libro povigos
lin post kelka tempo ekkoni gxin tute kaj cxiuflanke. Ke mia
afero venu al dezirinda celo, estas necese ne sole, ke la mondo
diru sian jugxon pri tiu cxi afero, sed ke mi _sciu_ la jugxon de
l' mondo kaj povu gxin uzi por mia laboro.
Dissendante mian unuan verkon al la redakcioj de l' gazetoj, mi
petis ilin alsendi al mi tiun numeron de l' gazeto, en kiu estos
kritiko de mia afero; sed bedauxrinde tre malmultaj plenumis mian
peton, kaj sciigxi mem, kie, kian kaj kio estis parolata pri mia
afero, estas por mi tute ne ebla. Tial mi petas la _legantojn_
de l' gazetoj sendi al mi la numerojn, en kiuj ili legis ion pri
l' afero, proponita de mi, kaj jam antauxe mi esprimas al ili
mian koran dankon. Mi petas gxin ne por _mi_, sed pro l'
_afero._
Fine, antaux la komenco de mia interparolo kun la amikoj de l'
lingvo internacia, mi esprimas ankoraux unu fojon mian varmegan
dankon al la publiko por la helpemo, kiun gxi montris al mi; mi
esperas, ke la kunsento de l' publiko ne malvarmigxos, sed
konstante kaj sencxese kreskos, kaj post tre mallonga tempo venos
al celo la afero, je kiu laboras cxiuj sferoj de l' homa societo.