=Denk’ an den armen, verlornen Söhn, wo he so riek weer!= Wovun weer he
denn so riek? — Wil he _en Heimat_ harr, en leewe, schöne, rieke Heimat,
un dorin en ehrenfastes, reines Vaderhus un denn en trues Vaderhart, dat
em _leew_ harr.
Och, dat giwt in de ganze Welt, in alle Minschenspraken keen Word, wat so
söt klingen deit, as dat eene Word »_Heimat!_« — Sogor de Engelschmann,
de doch en harte und eegensüchtige Natur is, un de all de annern in
de Welt de Heimat nehmen deit, sülwst de hett en Leed, dat anfangt:
Heimat, söte Heimat! Un fragt mal uns’ Suldaten, de dor buten wesen sünd!
Wovun hebbt se sungen, wenn se möd’ un matt un hungri ut ehr dreckigen
Eerdlöcker an’t Dagslicht keem’n? Vun de Heimat! — Ick hew to Wihnachten
ümmer an all de Kriegers ut mien Gemeen Paketen schickt. Dorophen
schrewen mi denn veele Suldaten wedder. Weet jem, wovun se schrewen? Vun
de Heimat! Un een schick mi en feines Gedicht, dat füng an: »Das macht
uns stark, daß wir die Heimat haben!« Un in de Tonort schrewen se all. —
_Heimat, du leewe, true Heimat!_
Dorüm hett unse Herr Jesus ok allens, wat he uns hett segg’n wullt vun
Godd un vun de Ewigkeit un de Minschenseel in dit eene Word tosamenfat
un dor herinnerleggt: _Heimat_! Wi hebbt een Heimat bi unsen Vader in’n
Himmel — denkt blots mal an dat Gebed: Vader unser in de Himmel! — Un »in
mien Vader sien Hus sünd veele Wahnungs«, seggt de Herr Jesus, wenn he
vun de Ewigkeit snackt. Un de Apostel Paulus sprickt sick ebenso ut; de
schriwt vun de Ewigkeit eenmal: un denn schüllt wi _to Hus_ wesen bi em,
alle Tied. — Och, wo klingt dat doch schön — so eenfach, so truhartig,
so deep — dat grippt en richtig an’t Hart! Wenn di dor eenerweg’ns wat
Swores dröppt in’t Lewen — wes’ nich bang’; du hest noch en _Heimat in’n
Himmel_ un en Vaderhart, dat an di denkt un för di sorgt. Un wenn dor
een vun uns ward afropen dör den Dod — wenn nich so! he is to Hus, in
de Heimat, in’n Himmel, un wi kam’n ok dorhen un finn’ uns wedder. Uns’
ganze christliche Glow liggt in dit eene eenzige Word: _Heimat_! Wat unse
Heimat hier op de Eer is för uns in dit Lewen, dat is de Himmel för unse
Seel, un dorüm hangt wi mit uns’ Gedanken an beides togliek: an de Eer un
an den Himmel.
Dat is mit’n Minschen jüst so as mit en Blom. De hett ehr Wötteln
in de Grund un schickt se ümmer wider un deeper herin; awer de Blöt
strewt in de Höchd nah’t Licht un reckt sick ümmer höhger in den hellen
Sünnenschien. Grad’ so is dat ok mit en Minsch, blots dat he deeper gript
un sick höhger reckt: Mit de Wöttel sitt he fast in sien irdische Heimat,
un he klammert sick an disse Eer un haalt herut, wat he blots kriegen
kann. Awer je mehr he ehr kennen un verstahn leert, je mehr reckt sick
sien Seel nah baben, bet in unsen Herrgodd sien’n Himmel, denn he seggt
sick: mien wohre Heimat is nich disse arme Eer, de is bab’n in’t Licht
vun de Ewigkeit, an uns’n Herrgodd sien trues Vaderhart.
Dorüm hör’n ok »Glow un Heimat« tosamen, un en Minsch, de sien Heimat
verleer’n deit, un en Minsch, de sien’n Glowen verleert, de sünd beid’
gliek veel to beduern, denn se drägt in’n Harten datsülwige Elend. De
sünd as’n Stücke Wrackholt in’t wille Haff, dat ward herümsmeeten un
find’t narms en faste Stä’ — oder as’n Blom, de afmeiht un in’n Sieltog
full’n is: se driwt un blöht noch’n tiedlang, denn se hett je noch Water,
awers se verkümmt un vergeiht doch, wiel se _keen Wöttel_ mehr hett.
Och, we riek is en Minsch, de en Heimat hett för sien Liev un för sien
Seel’! Awer wat makt uns denn en Land un en Hus to de Heimat? Hest dor
al mal öwer nahdacht? Dat liggt nich an Gras un Blom’n un Steen un Eer
— de sünd öwerall to finn’n. Uns’ Oellernhus, dat is nich Holt un Steen
un Kalk — nee, uns’ Heimat is dor, we wi toirst _wohre, true Leew_ funn
hebbt. Dor is unse Heimat, wo uns’ leew Moder uns toirst de lütten
Kinnerhänn tosamenlegg un uns bed’n lehr, wo se uns mit ehr arbeidsmöden
Hänn öwer de struwen Hoor strak. Dor is unse Heimat, wo wi mit Vader un
Moder to Wihnachten bi’n Dannenbom seeten un dat marken, we se uns in ehr
eenfache, truhartige slichte Ort vun Harten leew harrn. Un wenn Vader
sien Og ok al lang’ braken is un dien Moder ehr flietigen Hänn ok al för
ümmer rauh’n doht — so’n Leew, de kann man nich vergeeten! So’n Leew, de
hölt faster as Steen un Isen, un dorüm kann ok en oprichdige Minsch nich
los vun Godd un vun unsen Heiland; denn gröttere Leew is noch narms op de
Eer wesen, as de Leew, de uns’n Herrn Jesus drewen hett, sien Lewen för
uns hintogewen an’t Krüz op Golgatha.
Ja, leewe Frünn, dat is so: de Heimat un de Kinnerglow, de hol’n uns
fast as de Wöttel de Blom. Dor kann en Minsch nich vun los, wenn he sick
nich sülwst opgewen will. Och, wenn en Minsch in Nod is, wonah schriet
he denn? Denn schriet he to uns’n Herrgodd un schickt sien Gebed to
sien Vader in’n Himmel: help du mi doch! Un sien Gedanken lengt to Hus
nah sien Moder: och, wenn Moder doch hier weer! — Ick hew as Student in
Kiel mal den ol’n Propst Becker hört. De weer as Suldatenpaster mit dorbi
wesen, as de grote Slacht bie Gravelotte slag’n wörr, un he vertell uns,
wo he in de Nacht nah de Slacht öwer’t Feld gahn weer un mit holpen harr,
de Verwund’ten optosöken. Awers dat weer schrecklich wesen! Dör de stille
Nacht harr dat schrie’t — hier ut’t Kornfeld, dor vun’n Kantüffelacker:
Mudder! Mudder! Un dormang jammern wedder Franzosen: Mama! Mama! — Och,
dat arme, junge Lewen, dat dor herümleeg un nu ut de Ahnmacht opwak!
— In’t Starwen dacht’n se noch eenmal an dat Leewste un Beste, wat se
harrn: an Heimat, Vaderhus un Moderleew. Wo deep, och we deep sitt uns
dat in’t Hart! — Dat is bi uns op de Inseln en ole Glow, dat de Seelüd,
wenn se buten bliewen, noch eenmal sick melden to Hus. Wenn dat Schipp
buten in’t wille Water in Stormnod wrackt un all dat Lewen mit in de
Grund mutt, denn gahn de Seemann sien Gedanken noch eenmal nah de Stä’,
de em de leewste is op de ganze wide Eer — to Hus! Un denn waakt to Hus
sien Moder op ut’n Slap un denn süht se em noch eenmal mit sien nattes
Tüg un so’n trurige Blicken, un denn weet se: he kümmt nich wedder. —
Wer kann segg’n, wat an so’n Glow is! Awer dat is seker wiß un wohr: de
Heimat lett uns nich los!
Se leet ok uns’n Uwe Jens Lornsen nich los. He biester nah sien
Festungstied, de em vun de Dän’ as Straf’ opleggt weer för sien Schrift,
wo in he nahwiest harr, dat Sleswig-Holsteen keen dän’sche Provinz,
sonnern fri’es dütsches Land weer, öwerall herüm un keem toletz an den
herrlichen Genfer See in de Sweiz, un dat giwt gewiß wenig Stä’n op de
Eer, wo ’t so schön is! Awer he kunn’t doch nich uthol’n vör Lengen un
Heimweh, bet dat he Ruh fünn för sien armes Hart in de köhle Floot. De
Heimat leet em nich los! Un se lett uns all nich los, denn se treckt uns
ümmer wedder an sick mit all ehr Leew. Se süht uns an mit Ogen vull Leew,
un wi künnt ok nich anners un sehn ehr wedder an mit Ogen vull Leew. Wo
kunn’t ok wol anners sien! De olle Appelbom in Vader sien Gorn, vun de wi
so mennig’n Appel plückt hebbt, as wie Jungs weern — de Rosenbusch ünner
de Wand — de Kökendisch bi Mudder ehr’n Füerherd — dat ole Biwelbook,
ut dat Vader ümmer vörlesen deh, wenn Wihnach’nabend weer — de sünd uns
je all as ole gode Frünn un fangen ümmer wedder an mit uns to snacken:
Weetst noch, wo dat weer, as du bi Mudder seetst in de Kök? — Weetst
noch, wen du de irste Rosenknupp schenkt hest? — Weetst dat noch? — —
Och, leewe Frünn, dorüm is unse Heimat ja so schön! Se is uns _an’t Hart_
wussen, un wi sünd an ehr fastwussen un künnt nich los.
Uns’ Malers Professer Feddersen un Professer Jessen hebbt uns Biller
malt vun unse schöne Heimat. Worüm sünd ehr Biller doch so schön? Wil de
beid’n nich blots mit Pinsel un Farw malt hebbt, nee, se hebbt mit _ehr
Hart malt_, un nu seht wie uns’ Heimat an mit ehr Ogen un mit ehr Hart,
un wi marken, wo riek wie sünd, dat wi so’n schöne Heimat hebbt.
Un disse schöne Heimat schull’n wie uns nehmen laten? So’n schöne Heimat
schull’n wi friewillig opgewen? Nee, mien leewen Frünn, dat wüllt wi
nich. Wi wüllt fasthol’n an uns’n Kinnerglowen, un wi wüllt fasthol’n an
uns’ schönes, leewes Heimatland un wüllt ok den olen Freesenspruch wedder
to Ehren bringen:
=Lewwer duad üs Slaav!=