Ascensum caudarum ex Atmosphæris capitum & progressum in partes à Sole

aversas _Keplerus_ ascribit actioni radiorum lucis materiam caudæ secum

rapientium. Et auram longe tenuissimam in spatiis liberrimis actioni

radiorum cedere, non est à ratione prorsus alienum, non obstante quod

substantiæ crassæ, impeditissimis in regionibus nostris, à radiis Solis

sensibiliter propelli nequeant. Alius particulas tam leves quam graves dari

posse existimat, & materiam caudarum levitare, perque levitatem suam à Sole

ascendere. Cùm autem gravitas corporum terrestrium sit ut materia in

corporibus, ideoque servata quantitate materiæ intendi & remitti nequeat,

suspicor ascensum illum ex rarefactione materiæ caudarum potius oriri.

Ascendit fumus in camino impulsu aeris cui innatat. Aer ille per calorem

rarefactus ascendit, ob diminutam suam gravitatem specificam, & fumum

implicatum rapit secum. Quidni cauda Cometæ ad eundem modum ascenderit à

Sole? Nam radii Solares non agitant Media quæ permeant, nisi in reflexione

& refractione. Particulæ reflectentes ea actione calefactæ calefacient

auram ætheream cui implicantur. Illa calore sibi communicato rarefiet, & ob

diminutam ea raritate gravitatem suam specificam qua prius tendebat in

Solem, ascendet & secum rapiet particulas reflectentes ex quibus cauda

componitur: Ad ascensum vaporum conducit etiam quod hi gyrantur circa Solem

& ea actione conantur à Sole recedere, at Solis Atmosphæra & materia

coelorum vel plane quiescit, vel motu solo quem à Solis rotatione

acceperint, tardius gyratur. Hæ sunt causæ ascensus caudarum in vicinia

Solis, ubi orbes curviores sunt, & Cometæ intra densiorem & ea ratione

graviorem Solis Atmosphæram consistunt, & caudas quàm longissimas mox

emittunt. Nam caudæ quæ tunc nascuntur, conservando motum suum & interea

versus Solem gravitando, movebuntur circa Solem in Ellipsibus pro more

capitum, & per motum illum capita semper comitabuntur & iis liberrimè

adhærebunt. Gravitas enim vaporum in Solem non magis efficiet ut caudæ

postea decidant à capitibus Solem versus, quam gravitas capitum efficere

possit ut hæc decidant à caudis. Communi gravitate vel simul in Solem

cadunt, vel simul in ascensu suo retardabuntur, adeoque gravitas illa non

impedit, quo minus caudæ & capita positionem quamcunque ad invicem à causis

jam descriptis aut aliis quibuscunque facillimè accipiant & postea

liberrime servent.

Caudæ igitur quæ Cometarum periheliis nascuntur, in regiones longinquas cum

eorum capitibus abibunt, & vel inde post longam annorum seriem cum iisdem

ad nos redibunt, vel potius ibi rarefacti paulatim evanescent. Nam postea

in descensu capitum ad Solem caudæ novæ breviusculæ lento motu à capitibus

propagari debebunt, & subinde, in Periheliis Cometarum illorum qui adusq;

Atmosphæram Solis descendunt, in immensum augeri. Vapor enim in spatiis

illis liberrimis perpetuò rarescit ac dilatatur. Qua ratione fit ut cauda

omnis ad extremitatem superiorem latior sit quam juxta caput Cometæ. Ea

autem rarefactione vaporem perpetuo dilatatum diffundi tandem & spargi per

coelos universos, deinde paulatim in Planetas per gravitatem suam attrahi &

cum eorum Atmosphæris misceri rationi consentaneum videtur. Nam quemadmodum

Maria ad constitutionem Terræ hujus omnino requiruntur, idque ut ex iis per

calorem Solis vapores copiose satis excitentur, qui vel in nubes coacti

decidant in pluviis, & terram omnem ad procreationem vegetabilium irrigent

& nutriant; vel in frigidis montium verticibus condensati (ut aliqui cum

ratione philosophantur) decurrant in fontes & flumina: sic ad

conservationem marium & humorum in Planetis Cometæ requiri videntur; ex

quorum exhalationibus & vaporibus condensatis, quicquid liquoris per

vegetationem & putrefactionem consumitur & in terram aridam convertitur,

continuò suppleri & refici possit. Nam vegetabilia omnia ex liquoribus

omnino crescunt, dein magna ex parte in terram aridam per putrefactionem

abeunt, & limus ex liquoribus putrefactis perpetuò decidit. Hinc moles

Terræ aridæ indies augetur, & liquores, nisi aliunde augmentum sumerent,

perpetuò decrescere deberent, ac tandem deficere. Porrò suspicor spiritum

illum, qui aeris nostri pars minima est sed subtilissima & optima, & ad

rerum omnium vitam requiritur, ex Cometis præcipue venire.

Atmosphæræ Cometarum in descensu eorum in Solem excurrendo in caudas

diminuuntur, & (ea certe in parte quæ Solem respicit) angustiores

redduntur: & vicissim in recessu eorum à Sole, ubi jam minus excurrunt in

caudas, ampliantur; si modò Phænomena eorum _Hevelius_ recte notavit.

Minimæ autem apparent ubi capita jam modo ad Solem calefacta in caudas

maximas & fulgentissimas abiere, & nuclei fumo forsan crassiore & nigriore

in Atmosphærarum partibus infimis circundantur. Nam fumus omnis ingenti

calore excitatus crassior & nigrior esse solet. Sic caput Cometæ de quo

egimus, in æqualibus à Sole ac Terrâ distantiis, obscurius apparuit post

perihelium suum quam antea. Mense enim _Decem._ cum stellis tertiæ

magnitudinis conferri solebat, at Mense _Novem._ cum stellis primæ &

secundæ. Et qui utrumq; viderant, majorem describunt Cometam priorem. Nam

Juveni cuidam _Cantabrigiensi_ _Novem. 19._ Cometa hicce luce sua

quantumvis plumbea & obtusa æquabat Spicam Virginis, & clarius micabat quàm

postea. Et _D. Storer_ literis quæ in manus nostras incidêre, scripsit

caput ejus Mense _Decembri_, ubi caudam maximam & fulgentissimam emittebat,

parvum esse & magnitudine visibili longe cedere Cometæ qui Mense _Novembri_

ante Solis ortum apparuerat. Cujus rei rationem esse conjectabatur quod

materia capitis sub initio copiosior esset & paulatim consumeretur.

Eodem spectare videtur quod capita Cometarum aliorum, qui caudas maximas &

fulgentissimas emiserunt, describantur subobscura & exigua. Nam Anno 1668

Mart. 5. St. nov. hora septima Vesp. _R. P. Valentinus Estancius_,

_Brasiliæ_ agens, Cometam vidit Horizonti proximum ad occasum Solis

brumalem, capite minimo & vix conspicuo, cauda verò supra modum fulgente,

ut stantes in littore speciem ejus è mati reflexam facilè cernerent.

Speciem utique habebat trabis splendentis longitudine 23 graduum, ab

occidente in austrum vergens, & Horizonti fere parallela. Tantus autem

splendor tres solum dies durabat, subinde notabiliter decrescens; & interea

decrescente splendore aucta est magnitudine cauda. Unde etiam in

_Portugallia_ quartam fere coeli partem (id est gradus 45) occupasse

dicitur, ab occidente in orientem splendore cum insigni protensa; nec tamen

tota apparuit, capite semper in his regionibus infra Horizontem

delitescente. Ex incremento caudæ & decremento splendoris manifestum est

quod caput à Sole recessit, eique proximum fuit sub initio, pro more Cometæ

anni 1680. Et similis legitur Cometa anni 1101 vel 1106, _cujus Stella erat

parva & obscura_ (ut ille anni 1680) _sed splendor qui ex ea exivit valde

clarus & quasi ingens trabs ad orientem & Aquilonem tendebat_, ut habet

_Hevelius_ ex _Simeone Dunelmensi_ Monacho. Apparuit initio Mensis _Feb._

circa vesperam ad occasum Solis brumalem. Inde verò & ex situ caudæ

colligitur caput fuisse Soli vicinum. _A Sole_, inquit Matthæus

Parisiensis, _distabat quasi cubito uno, ab hora tertia_ [rectius sexta]

_usque ad horam nonam radium ex se longum emittens_. Talis etiam erat

ardentissimus ille Cometa ab _Aristotele_ descriptus Lib. 1. Meteor. 6.

_cujus caput primo die non conspectum est, eo quod ante Solem vel saltem

sub radiis solaribus occidisset, sequente verò die quantum potuit visum

est. Nam quam minimâ fieri potest distantiâ Solem reliquit, & mox occubuit.

Ob nimium ardorem_ [caudæ scilicet] _nondum apparebat capitis sparsus

ignis, sed procedente tempore_ (ait Aristoteles) _cum_ [cauda] _jam minus

flagraret, reddita est_ [capiti] _Cometæ sua facies. Et splendorem suum ad

tertiam usque coeli partem_ [id est ad 60 gr.] _extendit. Apparuit autem

tempore hyberno, & ascendens usque ad cingulum Orionis ibi evanuit._ Cometa

ille anni 1618, qui è radiis Solaribus caudatissimus emersit, stellas primæ

magnitudinis æquare vel paulo superare videbatur, sed majores apparuere

Cometæ non pauci qui caudas breviores habuere. Horum aliqui Jovem, alii

Venerem vel etiam Lunam æquasse traduntur.

Diximus Cometas esse genus Planetarum in Orbibus valde excentricis circa

Solem revolventium. Et quemadmodum è Planetis non caudatis, minores esse

solent qui in orbibus minoribus & Soli proprioribus gyrantur, sie etiam

Cometas, qui in Periheliis suis ad Solem propius accedunt, ut plurimum

minores esse & in orbibus minoribus revolvi rationi consentaneum videtur.

Orbium verò transversas diametros & revolutionum tempora periodica ex

collatione Cometarum in iisdem orbibus post longa temporum intervalla

redeuntium determinanda relinquo. Interea huic negotio Propositio sequens

Lumen accendere potest.

Prop. XLII. Prob. XXI.

_Trajectoriam Cometæ graphicè inventam corrigere._

_Oper. 1._ Assumatur positio plani Trajectoriæ, per Propositionem

superiorem graphicè inventa; & seligantur tria loca Cometæ observationibus

accuratissimis definita, & ab invicem quam maximè distantia; sitque A

tempus inter primam & secundam, ac B tempus inter secundam ac tertiam.

Cometam autem in eorum aliquo in Perigæo versari convenit, vel saltem non

longe à Perigæo abesse. Ex his locis apparentibus inveniantur per

operationes Trigonometricas loca tria vera Cometæ in assumpto illo plano

Trajectoriæ. Deinde per loca illa inventa, circa centrum Solis ceu

umbilicum, per operationes Arithmeticas, ope Prop. XXI. Lib. I. institutas,

describatur Sectio Conica: & ejus areæ, radiis à Sole ad loca inventa

ductis terminatæ, sunto D & E; nempe D area inter observationem primam &

secundam, & E area inter secundam ac tertiam. Sitque T tempus totum quo

area tota D + E, velocitate Cometæ per Prop. XVI. Lib. I. inventa, describi

debet.

_Oper. 2._ Augeatur longitudo Nodorum Plani Trajectoriæ, additis ad

longitudinem illam 20' vel 30', quæ dicantur P; & servetur plani illius

inclinatio ad planum Eclipticæ. Deinde ex prædictis tribus Cometæ locis

observatis inveniantur in hoc novo plano loca tria vera (ut supra): deinde

etiam orbis per loca illa transiens, & ejusdem areæ duæ inter observationes

descriptæ, quæ sint d & e, nec non tempus totum t quo area tota d + e

describi debeat.

_Oper. 3._ Servetur Longitudo Nodorum in operatione prima, & augeatur

inclinatio Plani Trajectoriæ ad planum Eclipticæ, additis ad inclinationem

illam 20' vel 30', quæ dicantur Q. Deinde ex observatis prædictis tribus

Cometæ locis apparentibus, inveniantur in hoc novo Plano loca tria vera,

Orbisque per loca illa transiens, ut & ejusdem areæ duæ inter observationes

descriptæ, quæ sint [delta] & [epsilon], & tempus totum [tau] quo area tota

[delta] + [epsilon] describi debeat.

Jam sit C ad 1 ut A ad B, & G ad 1 ut D ad E, & g ad 1 ut d ad e, & [gamma]

ad 1 ut [delta] ad [epsilon]; sitque S tempus verum inter observationem

primam ac tertiam; & signis + & - probe observatis quærantur numeri m & n,

ea lege ut sit G - C = mG - mg + nG - n[gamma], & T - S æquale mT - mt + nT

- n[tau]. Et si, in operatione prima, I designet inclinationem plani

Trajectoriæ ad planum Eclipticæ, & K longitudinem Nodi alterutrius: erit I

+ nQ vera inclinatio Plani Trajectoriæ ad Planum Eclipticæ, & K + mP vera

longitudo Nodi. Ac denique si in operatione prima, secunda ac tertia,

quantitates R, r & [rho] designent Latera recta Trajectoriæ, & quantitates

1 ÷ L, 1 ÷ l, 1 ÷ [lambda] ejusdem Latera transversa respectivè: erit R +

mr - mR + n[rho] - nR verum Latus rectum, & 1 ÷ {L + ml - mL + n[lambda] -

nL} verum Latus transversum Trajectoriæ quàm Cometa describit. Dato autem

Latere transverso datur etiam tempus periodicum Cometæ. _Q. E. I._

* * * * *

_FINIS._

* * * * *

Corrections made to printed original.

(The Errata of the printed original have been incorporated in the main

text)

p. 6. IV. "cum Velocitate partium 10010": 'Volocitate' in original.

p. 16. "differentiæ contrariorum 17 - 1 & 18 - 2": 'contrario-' at end of

page in original, the 'rum' is only in the catchword.

p. 11. "At si attenderetur ad filum": 'attenderatur' in original.

p. 22. "si corpora ibant ad eandem plagam": 'eandam' in original.

p. 27. Lemma II. "& curva acE comprehensa": 'AcE' in original.

ibid. Lemma III. "ubi parallelogrammorum latitudines": 'parallelogramomrum'

in original.

p. 54. "occurrentem tum diametro YPG": 'occurentem' in original.

p. 66. "ad illius umbilicorum intervallum": 'il-ius' on line break in

original.

p. 69. "in secundo casu abeunte in infinitum": 'abeun-in' on line break in

original.

p. 77. Lemma XXI. "describent sectionem Conicam": 'sec-ionem' in original,

across page break: the catchword has the missing t.

p. 79. Prob. XIV. "occurrentes in T & R": 'occurentes' in original.

p. 106. "& sic in infinitum.": 'infinium' in original.

p. 112. "Cognoscatur etiam angulus tempori proportionalis":

'porportionalis' in original.

ibid. "Postea capiatur tum angulus F ad angulum B": 'augulus F' in

original.

p. 113. "Asymptotos CK": 'Asymtotos' in original.

p. 146. "pro ratione distantiarum æquales viribus quibus corpora unaquaq;

trahuntur": 'undiquaq;' in original.

p. 176. Corol. 2. "ultimo in consequentia transeundo a B ad C":

'conseqentia' in original.

p. 180. "augetq; Excentricitatem Ellipseos": 'Ellipsieos' in original.

p. 184. "non mutantur motus Augis & Nodorum sensibiliter": 'sensibilitur'

in original.

p. 219. "erit attractio corpusculi P in circulum ut {1 ÷ PA^{n-2}} - {PA ÷

PH^{n-1}}.": First term '{1 ÷ PA^{n-1}}' in original.

p. 222. "Et pari ratione": 'pari-' at end of line in original.

p. 226. "resolvo in Seriem infinitam ... m ÷ n OA^...": 'n ÷ m' in

original.

p. 254. Prop. VIII. "spatium totum descriptum distinguatur": 'descriptnm'

in original.

p. 271. Reg. 7. "determinandi hanc Hyperbolam ex Phænomenis": 'Phænominis'

in original.

ibid. "in angulis diversis HAK, hAk": The second 'hAK' in original.

p. 272. Reg. 8. "quarum AC deorsum tendat": 'tandat' in original.

p. 294. Corol. 4. "par est ratio omnium ejusdem magnitudinis":

'magitudinis' in original.

p. 297. "densitates AH, DL, QT erunt continue proportionales": Last reads

'QO' in original - the point near Q was marked O in original but changed by

to T errata.

p. 306. Corol. "accelerabatur in descensu": 'desensu' in original.

p. 312. Theor. XXIII. "in arcuum eorundem semisummam": 'eorundam' in

original.

p. 320. Corol. 2. "augerentur in duplicata ratione velocitatis":

'augerenter' in original.

p. 331. "Et si æquales illi motus applicentur": 'applicenter' in original.

p. 340. "ita ut ascensu ultimo describeret": 'describaret' in original.

p. 341. "ut 0,0002097V + 0,0008955V^{3/2} + ...": Exponent '2/3' in

original.

p. 345. "id est 7 ad 2/3": '7 ad 3/2' in original.

p. 366. "vim suam elasticam mediocrem": 'medio-' at end of line in

original, 'crem' missing.

p. 405. Prop. II. Theor. II. "(per Corol. 1. Prop. XLV. Lib. I.)": 'Coral'

in original.

p. 418. "sit ad semidiametrum Solis in eadem ratione circiter":

'semediametrum' in original.

p. 432. "alterum in Hemisphærio opposito": 'Hæmisphærio' in original.

p. 458. Corol. 2. "in revolutione puncti p generatarum": 'genetarum' in

original.

p. 480. Corol. 1. "in ratione sesquialtera": 'sequialtera' in original.

p. 482. Cas. 2. "r in + SL = s, s in + SM = t": 'r in + SL = S, S in + SM =

t' in original.

p. 487. Prob. XX. "summa temporum ad dies plus minus sexcentos":

'tempo-porum' on line break in original.

p. 504. "ascendendo augebat longitudinem caudæ": 'longi-dinem' on line

break in original.

p. 506. "ad procreationem vegetabilium irrigent & nutriant": 'vegitabilium'

in original.

p. 507. "luce sua quantumvis plumbea": 'quamtumvis' in original.

Philosophiae Naturalis Principia Mathematica · 第 33 / 33 段