ANG “FILIBUSTERISMO”[*]
(KARUGTÓNG NG̃ NOLI ME TANGERE)
(Tinagalog ni PATRICIO MARIANO)
Masasapantaha kaagád, na, lihim na nágayuma ñg isáng FILIBUSTERO
ang kapisanan ñg mg̃a makapraile at mg̃a laban sa pagkakasulong,
upáng, sa pag-alinsunod na waláng malay sa mg̃a udyók ñg kaniláng
kalooban, ay makatulong at makapagpalusóg doon sa imbót na íisang
bagay ang linalayon: palaganapin ang adhiká ñg FILIBUSTERISMO
sa boong bayan at pananaligin ang lahát ñg pilipino na waláng
ibáng kaligtasan liban sa humiwaláy sa España.
=Ferdinand BLUMENTRITT.=
[*] Kung ihuhulog sa wikang tagalog ang salitáng FILIBUSTERISMO
ay lubhang hahaba ang pañgalan ñg aklát na itó at marahil ay
mangyaring hindi pa mawatasan ñg babasa, kaya’t hindi na namin
inihulog sa wika natin; ñguni’t ílalagáy namán ang katuturán
ó kahulugán ñg salitáng itó upang mabatíd noong mg̃a hindi
nakaaalam ñg kaniyang kahulugán.
FILIBUSTERO: Galing sa salitáng inglés na _freebooter_; itinawag
sa iláng mangdadambóng na lumagusaw sa karagatang Antillas,
América, niyong 1700.--FILIBUSTERO din ang tawag sa mg̃a taong
nag-uusig na mápahiwalay sa España ang mg̃a lupaíng sakop nitó,
sa kabilá ñg mg̃a dagat, kayá’t ang salitáng FILIBUSTERISMO
ay waláng ibáng kahulugán kun di ang adhikáng pag-usígin ang
paghiwaláy sa nakasasakop.--P. ng̃ T.
=UNANG PAGKAKÁLIMBÁG.=
=MAYNILA=
=Limbagan at Aklatan ni I. R. Morales,=
Liwasang Miranda, 11–13, Kiyapo
=1911.=
[Larawan ng̃ may-akdâ]
[Lagdâ: José Rizal]