Toen de intusschen overleden boekhandelaar Friedrich Heijn te Keulen
mij ongeveer tien jaren geleden verzocht, de meest bekende
Rijn-sagen te schrijven, moest ik mij zelf en den uitgever eerlijk
bekennen, dat daarmede nauwelijks een leemte aangevuld zou zijn.
Toch gaf ik niet ongaarne gevolg aan dat verzoek, nadat ik de
belangrijkste sagen van den Rijn, die ik in mijne verzameling had,
doorbladerd had.
Den indruk, dien ik kreeg van deze bekoorlijke verhalen uit den
ouden tijd, schreef ik neder en deze uren verschaften mij veel
genot.
Een vriendelijk criticus zeide in zijne beoordeeling over mijn
boekje in de "Kölnische Zeitung", dat de vorm altijd naar
evenredigheid van de stof was: nu eens liefelijk en teeder,
bloemrijk en schilderachtig, dan weer kernachtig en beknopt. Het zal
mij verheugen, als ook anderen vinden, dat het doel, waarnaar ik
streefde, bereikt is. In elk geval zal niemand, daar ben ik zeker
van, in de verzameling die warmte missen, die men van een schrijver
als zoon van het Rijnland verwachten kan.
Al kan dus dit boekje met Rijnsagen, in weerwil van de nieuwe
vermeerderde uitgave, geen aanspraak maken op volledigheid, toch
hoopt het in geringe mate te kunnen medewerken aan de bevordering
van de schoonheid van het vaderland, welks ouden roem men in den
laatsten tijd steeds meer tracht te doen opleven.
H o n n e f a. d. R. Mei 1905.
Dr. Wilhelm Ruland.
Inhoud
Blz
Burcht Niedeck. Het reuzenspeelgoed . . . . . . . . . . 7
Straatsburg. De Munsterklok . . . . . . . . . . . . . . 9
Frankfort. De negen in den windwijzer . . . . . . . . 12
Wiesbaden. De duivelskuur aan de warme bron . . . . . 16
Worms. De Nibelungen. . . . . . . . . . . . . . . . . 21
Mainz. Heinrich Frauenlob . . . . . . . . . . . . . . 29
Bisschop Willigis . . . . . . . . . . . . . . . . . 31
Johannisberg. De Johannisberger . . . . . . . . . . . 33
Ingelheim. Eginhard en Emma . . . . . . . . . . . . . 39
Rüdesheim. De Brömserburg . . . . . . . . . . . . . . 51
Bingen. De Muizentoren. . . . . . . . . . . . . . . . 57
Aszmannshausen. De Klemenskapel . . . . . . . . . . . 62
Rheinstein. Het huwelijksaanzoek. . . . . . . . . . . 66
Falkenburg. De Waldburg . . . . . . . . . . . . . . . 71
Sooneck. De blinde schutter . . . . . . . . . . . . . 77
Lorch. De vrouw van den Wispermolenaar. . . . . . . . 80
Ruïne Fürstenberg. De geest der moeder. . . . . . . . 84
Bacharach. Burcht Stahleck. . . . . . . . . . . . . . 89
Burcht Gutenfels. . . . . . . . . . . . . . . . . . 94
De Palts. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 101
Oberwesel. De zeven jonkvrouwen . . . . . . . . . . . 107
Rheinfels. De Georgslinde . . . . . . . . . . . . . . 113
St. Goar. De Lorelei. . . . . . . . . . . . . . . . . 121
Liebenstein en Sterrenberg. De vijandige broeders . . 130
Boppard. Klooster Mariënburg. . . . . . . . . . . . . 141
Rhense. Keizer Wenzel . . . . . . . . . . . . . . . . 146
Burcht Lahneck. De tempelier van Lahneck. . . . . . . 150
Stolzenfels. Het dochtertje van den kamerheer . . . . 154
Koblenz. Riza . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 161
Andernach. Genoveva . . . . . . . . . . . . . . . . . 164
Hammerstein. De met dochters gezegende ridder . . . . 179
Rheineck. De wijnkeuring. . . . . . . . . . . . . . . 183
Rolandseck. Ridder Roland . . . . . . . . . . . . . . 191
Zevengebergte. Het Nachtegaalboschje bij Honnef . . . 205
De Drachenfels. . . . . . . . . . . . . . . . . . . 208
De monnik van Heisterbach . . . . . . . . . . . . . 2l6
Godesberg. Het Hochkreuz. . . . . . . . . . . . . . . 223
Bonn. De Jonker van Klochterhof . . . . . . . . . . . 232
Keulen. Richmodis von Aducht. . . . . . . . . . . . . 235
De bouwmeester van den Keulschen Dom. . . . . . . . 241
Aken. De bouw der Munsterkerk . . . . . . . . . . . . 255
Illustraties
Tegenoverliggende blz.
Der Scharfrichter von Bergen. . . . . . . . . titelplaat
Aus dem Quellgebiet des Rheines . . . . . . . . . . . 32
Der letzte Hohenrätier. . . . . . . . . . . . . . . . 48
Das Riesenspielzeug . . . . . . . . . . . . . . . . . 64
Siegfried auf der Totenbahre. . . . . . . . . . . . . 80
Heinrich Frauenlob. . . . . . . . . . . . . . . . . . 96
Bischof Willigis in der Klosterschule . . . . . . . . 112
Der Brautzug. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 128
Gefangener Raubritter . . . . . . . . . . . . . . . . 144
Turnier zu Köln . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 160
Die Loreley . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 176
Siegfried schleppt einen Bären ins Lager. . . . . . . 192
Am Sarge Kaiser Heinrich IV . . . . . . . . . . . . . 208
Roland in der Schlacht von Roncevalles. . . . . . . . 224
Jan und Griet . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 232
Karl der Grosse . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 240
Des Schwanenritters Abschied. . . . . . . . . . . . . 248
Stavoren. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 256