Bij de bewerking van de negende uitgave van Hoofdstuk III van den
Reiswijzer is er naar gestreefd, met behoud van de inrichting der
vorige uitgave, in hoofdzaak de volgende verbeteringen aan te brengen:
1º. Uitbreiding van het aantal opgenomen routes.
2º. Herziening en aanvulling van de wegbeschrijving en vermelding
van de nummers der wegwijzers, zoodat men zich in geval van
twijfel op een kruispunt gemakkelijk en met zekerheid kan
oriënteeren.
Elk hoofdstuk bevat: Alphabetisch register der routes; Alphabetisch
register der plaatsnamen; Een tabel der voornaamste verbindingen;
Wegbeschrijvingen.
Hoofdstuk I omvat:
Noord- en Zuid-Holland (uitgezonderd Overflakkee en Goedereede),
Utrecht en Gelderland.
Hoofdstuk II:
Zeeland, Noord-Brabant en Limburg (benevens bovengenoemde
eilanden).
Hoofdstuk III:
Overijssel, Friesland, Groningen en Drenthe.
Hoofdstuk IV:
Eenige der meest door Nederlandsche wielrijders bezochte streken
in het Buitenland.
Bovendien zijn, waar dit ten gerieve van hen, die zich slechts één
deeltje wenschen aan te schaffen, wenschelijk was, in elk hoofdstuk
volledigheidshalve een aantal aangrenzende routes uit andere
hoofdstukken overgenomen.
Bij ieder deel is een Spinnewebkaart gevoegd. Men beschouwe deze
Spinnewebkaart niet anders dan als een bladwijzer, om gemakkelijk te
kunnen zien volgens welke route men van de eene naar de andere plaats
kan komen. Hiertoe zijn de plaatsen onderling verbonden door rechte
lijnen, waarbij cijfertjes geplaatst zijn, die verwijzen naar de
volgnummers der routes in den Reiswijzer. Deze lijnen stellen dus niet
de wegen voor. De nummers in den Reiswijzer opslaande, vindt men in de
wegbeschrijving de juiste ligging der wegen omschreven (met
inlichtingen omtrent de berijdbaarheid voor rijwielen, motorrijwielen
en automobielen), terwijl men, om de wegen op een kaart afgebeeld te
zien, den Bonds-Atlas kan raadplegen: daartoe zijn onder het volgnummer
der routes cursief gedrukte getallen geplaatst, terwijl in de roode
ruiten op de spinnewebkaart diezelfde nummers ook voorkomen, die naar
de bladen van den Atlas verwijzen.
Het alphabetisch register der plaatsnamen dient hoofdzakelijk om de
plaatsen, die niet op de spinnewebkaart voorkomen, gemakkelijk te
vinden; waar de plaatsnamen of nummers in dit register cursief gedrukt
zijn, beteekent dit, dat de plaatsen alleen in de wegbeschrijving der
aangeduide routes genoemd worden.
Daar de plaatsruimte niet meer toeliet, evenals bij de vorige uitgave
een „Uittreksel uit de reglementen op verkeer” op te nemen, verwijzen
wij, voor zoover Nederland betreft, naar het Handboekje, waarin is
opgenomen een beknopt overzicht der motor- en rijwielwet. Voor de
overige landen zijn de noodige inlichtingen te bekomen aan het
Hoofdconsulaat te Amsterdam, (Keizersgracht No. 494).
Waar in den Reiswijzer verschillende wegen tusschen dezelfde eindpunten
zijn aangegeven, zijn deze routes alle onder hetzelfde nummer gebracht,
met bijvoeging van a. b. c. enz. Zooveel mogelijk is de beste
verbinding het eerst genoemd. Waar ter vermijding van herhaling bij
enkele routes van deze regels is afgeweken, is dit in de
wegbeschrijving vermeld.
Aangaande de afstandcijfers valt het volgende op te merken:
Voor de plaatsen waar de routes beginnen of eindigen is de afstand
gemeten van en naar den rand van de plaats zonder de buitenwijken; voor
de tusschengelegen plaatsen zijn de afstanden gerekend tot het midden
dier plaatsen, of, waar de weg niet midden door de plaats heen loopt,
tot halverwege het door den weg doorsneden deel van de stad of van het
dorp.
Hierdoor worden natuurlijk in verschillende routes verschillende
afstanden gegeven tusschen dezelfde plaatsen, b.v.:
in route 480a is Vries–Assen 9.1 K.M.
en ,, ,, 475a is ,, 9.5 K.M.
dus 0.4 K.M. langer, omdat route 475a door Assen heen naar Meppel
loopt, en de afstand in dit geval dus gerekend is tot vanaf het midden
van den weg door de stad.
Evenzoo kan bij routes, die gedeeltelijk samenvallen, de afstand naar
de plaats waar zij uiteenloopen verschillend zijn aangegeven, b.v.:
in route 97a (Zutphen–Deventer–Welsum, enz.) is
Zutphen–Deventer 14.4 K.M.
en in route 97b (Zutphen–Deventer–Zwolle, enz.) is
Zutphen–Deventer 14.7 K.M.
De reden hiervan is, dat in de tweede route de weg door Deventer langer
is dan in de eerste en dat zooals boven is gezegd, in tusschengelegen
plaatsen de afstand wordt gerekend naar het midden van den weg door de
stad.
De bovenbedoelde verschillen kunnen in sommige gevallen zelfs enkele
kilometers bedragen.
De getallen sluiten niet altijd met de mijlpalen, daar deze soms van
den rand der steden beginnen, doch soms ook van een of ander punt in de
stad.
De getallen vóór de plaatsnamen geven den afstand van plaats tot plaats
aan, de getallen achter de plaatsnamen in de eerste kolom den afstand
van het uitgangspunt der route, en die in de tweede kolom den afstand
in tegenovergestelde richting, dus van het eindpunt der route; door
deze kolommen kan men, wanneer men slechts een gedeelte der route wil
rijden, hetzij in rechte, hetzij in tegenovergestelde richting, de
lengte van dat deel direct zien, of door een enkele aftrekking bepalen.
De daaropvolgende kolom wijst de soort van den weg aan.
S. beteekent Straatweg (klinkerweg).
G. ,, Grintweg.
K. ,, Keiweg.
Z. ,, Zandweg.
Rp. ,, Rijwielpad.
S. G., G. K. enz. beteekent, dat de weg gedeeltelijk uit de eene en
gedeeltelijk uit de andere soort bestaat; in dit geval geeft de eerste
letter den aard van het begin van den weg aan.
Achter de namen der plaatsen waar een Bondshotel gevestigd is, staat
een [H]; is er een Bondscafé, dan staat er een [R]; vindt men er een
Bondsrijwielhersteller, dan staat er een [FM]; een
Bondsmotorhersteller, een [MH]; een hulpkist, dan wordt deze aangeduid
door [K]; een voetpomp door [VP]; een Bondsbenzinedepôthouder door
[BD], en een garage door [G].
De volledige adreslijsten dezer Bondsinstellingen zijn opgenomen in het
Handboekje.
De Bondswegwijzers met hun nummer zijn in de wegbeschrijvingen
aangeduid door het teeken „[W]”......; alle andere wegwijzers door de
vermelding: „wegwijzer” of „wegwijzer”.
Namens de Reiswijzer-Commissie,
J. E. W. POS,
No. 1168 A. N. W. B.
H. G. NIEUWENHUIJS,
No. 2614 A. N. W. B.
Rijswijk (Z.-H.), Voorjaar 1917.