DE KUNSTENAAR "ALS ZOODANIG" EN ZIJN PERIODE.

En nu wordt tegenwoordig niet voldoende begrepen, dat de kunstenaar als

zoodanig zijn beteekenis heeft voor de maatschappij. Als een periode

achter den rug is, en zij heeft geen eigen stijl gehad, dan wordt daar

een verwijt van gemaakt. Dan zegt men: dat was wel een gevoelige tijd,

maar een eigen stijl hadden de menschen toen niet. En nu kom ik weer tot

Berlage en Verster, die zoeken in hun kunst kracht in een eigen stijl.

Zoo zoek ik in de poëzie. Hier is geen sprake van wat men persoonlijken

stijl zou kunnen noemen. Die bezit ieder, die goed schrijft. Het komt er

hier op aan iets eigenaardigs in zijn werk vast te leggen, dat in staat

is een tijd te kenmerken in tegenstelling tot vroegere en latere

tijdperken. Dit heeft met maatschappelijke invloeden in zooverre te

maken, dat allerlei gevoelens slechts gezegd kunnen worden, als de

maatschappij ze deelt, en dat is in een verbrokkelden tijd als de onze

dikwijls erg moeilijk. Vooral voor de architectuur is dat waar. Wil die

kunst tot uiting komen, dan is een samen-werking van allerlei

uiteenloopende maatschappelijke machten noodzakelijk.

De mannen van '80 aan het woord Een onderzoek vaar eenige beginselen van de "Nieuwe-Gids"-school. · 第 60 / 162 题