XXX KABANATA

Hinggíl sa anyông “MAGKÁNG”

GURÒ. ¿Anó ang tinátawag na anyông _magkáng_?

NAG-AARAL. Tinátawag na anyông _magkáng_ ang pangwatas na may

pang-angkáp na _magkáng_ sa salitâng ugát.

G. ¿Paano namán ang paraán ng̃ kanyáng pagbabaybáy?

N. Ang kaibhán nitóng _magkáng_ sa ibáng mg̃a anyô ay inúulit ang

unang pantíg ng̃ ugát sa lahát ng̃ panahón, bukód pa ang pag-úulit

sa unang dalawáng titik ng̃ hulíng pantíg ng̃ náturang anyô sa mg̃a

panahóng kasalukuyan at haharapín. Sa pagbabaybáy nitó ay kunin

nating halimbawà ang mg̃a ugát na _pawis_ at _ihì_ na kung angkapán

ng̃ _magkáng_ ay nang̃agigíng pangwatas.

_Pawis_ _Ihì_

Pangbadyá Magkangpapawis Magkangíihì

Kasalukuyan Nagkakangpapawis Nagkakangíihì

Nakaraán Nagkangpapawis Nagkangíihì

Nakaraán na Nagkangpapawis na Nagkangíihì na

Haharapín Magkakangpapawis Magkakangíihì

Pang-utos Magkangpapawis Magkangíihì

Kasalukuyan Kung nagkakangpapawis Kung nagkakangíihì

Nakaraán Kung nagkangpapawis Kung nagkangíihì

Haharapín Kung magkakangpapawis Kung magkakangíihì

G. ¿Alín ang katugmâng pangtiyák ng̃ _magkáng_?

N. Ang katugmâ nitóng anyông itó ay _pagkáng_. Itó’y tinutulung̃an ng̃

_i_ at ng̃ _an_ na nagigíng _ipagkáng_ at _pagkáng-an_. Sa pagbabaybáy

ay kunin nating halimbawà ang pangwatas na _magkangpapawis_.

_IPAGKÁNG_ _PAGKÁNG-AN_

Pangbadyá Ipagkangpapawis Pagkangpapawisan

Kasalukuyan Ipinagkakangpapawis Pinagkakangpapawisan

Nakaraán Ipinagkangpapawis Pinagkangpapawisan

Nakaraán na Ipinagkangpapawis na Pinagkangpapawisan na

Haharapín Ipagkakangpapawis Pagkakangpapawisan

Pang-utos Ipagkangpapawis Pagkangpapawisan

Kasalukuyan Kung ipinagkakangpapawis Kung pinagkakangpapawisan

Nakaraán Kung ipinagkangpapawis Kung pinagkangpapawisan

Haharapín Kung ipagkakangpapawis Kung pagkakangpapawisan

G. ¿Saán ginágamit ang anyông _magkáng_?

N. Ginágamit ang _magkáng_ sa mg̃a ugát na tumutukoy sa mg̃a bagay na

lumalabás sa katawán ng̃ tao ó sa mg̃a anyô nitó na hindî kinukusà

kundî pagkakátaón ó pagkapilit, hal.: magkangpapawis, magkangluluhà,

magkangdudugô, magkangíihì, magkangtatae, magkangtatawa, magkanggagalit,

magkanghihiyâ, magkangpuputot, atbp. Bukód dito ay ginágamit din sa

ibáng bagay, gaya ng̃ magkangtutuyô, magkanghuhulog, magkangsasakít,

magkanglilihís, magkanghuhubád, magkanglalabis, atbp.

Balarilang Tagalog · 第 295 / 396 题