MG̃A PANUTO SA PAGBABAYBÁY

G. ¿Paano ang mg̃a tuntuning sinúsunód sa pagbabaybáy nitóng

anyông _mag_?

N. Ang mg̃a panuto ó pátakaráng dapat sundín sa pagbabaybáy ay itóng

mg̃a sumúsunód:

_Una._--Ang _pangbadyá_ (ó infinitivo) ay binubuô ng̃ salitâng

ugát at ng̃ pang-angkáp na _mag_, gaya ng̃ _MAGlarô_, _MAG-isip_,

_MAGnasà_.

_Ikalawá._--Ang _panahóng kasalukuyan ng̃ panghiwatig_ (ó presente de

indicativo), ang _mag_ ay dapat gawíng _nag_ at ulitin ó dalawahín ang

unang pantíg ng̃ salitâng ugát, gaya ng̃ _naglalarô_, _nag-íisip_,

_nagnanasà_.

_Ikatló._--Ang _panahóng nakaraán_ ay binubuô ng̃ salitâng ugát at

sakâ _nag_ na siyáng nagíng kapalít ng̃ _mag_, gaya ng̃ _naglarô_,

_nag-isip_, _nagnasà_.

_Ikaapat._--Ang _panahóng nakaraán na_ ay may dalawáng kaparaanán ng̃

pagbubuô: una, ang pangbadyáng _mag_ ay dapat gawíng _pag_ at sakâ

angkapán ng̃ _naka_ bago sa hulí’y dinaragdagán ng̃ _na_, gaya ng̃

_nakapaglarô na_, _nakapag-isip na_, _nakapagnasà na_; at ikalawá,

ang panahóng nakaraán at sakâ dinaragdagán sa hulí ng̃ _na_, gaya

ng̃ _naglarô na_, _nag-isip na_, _nagnasà na_.

_Ikalimá._--Ang _panahóng haharapín_ ay binubuô ng̃ pangbadyá at

sakâ inúulit ó dinadalawá ang unang pantíg ng̃ salitâng ugát, gaya

ng̃ _maglalarô_, _mag-iisip_, _magnanasà_.

_Ikaanim._--Ang _pang-utos_ (ó imperativo) ay katulad din ng̃

pangbadyá ó kayâ’y ang ugát na inangkapán ng̃ _mag_, gaya ng̃

_maglarô_, _mag-isip_, _magnasà_.

_Ikapitó._--Ang _panahóng kasalukuyan ng̃ pangsukob_ (ó presente

de subjuntivo) ay binubuô ng̃ kasalukuyan sa panghiwatig at sakâ

pinang̃ung̃unahan ng̃ _kung_, gaya ng̃ _kung naglalarô_, _kung

nag-íisip_, _kung nagnanasà_.

_Ikawaló._--Ang _panahóng nakaraán_ ay binubuô ng̃ nakaraán sa

panghiwatig at nilálagyán sa una ng̃ _kung_, gaya ng̃ _kung naglarô_,

_kung nag-isip_, _kung nagnasà_.

_Ikasiyám._--Ang _panahóng haharapín_ ay binubuô ng̃ haharapín sa

panghiwatig at sakâ nilálagyán sa una ng̃ _kung_, gaya ng̃ kung

_maglalarô_, kung _mag-iisip_, kung _magnanasà_.

G. ¿Paano ng̃ayón ang hugis ng̃ pagbabaybáy ng̃ anyông _mag_?

N. Sang-ayon sa mg̃a náilagdâng tuntunin ay dapat baybayín sa

kaparaanáng sumúsunód. Ilagáy na halimbawà ang ugát na _larô_ at

angkapán itó ng̃ _mag_, na nagigíng pangwatas na _maglarô_.

Balarilang Tagalog · 第 114 / 396 题