CADERE: Verbum nuptum; de stuprum patiente.
"Ne sis plora, libera eris actutum, si crebro _cades_."
—Plaut. _Pers._ IV, IV, 104.
Gratum est securus multum quod jam mihi de me
Permittis, subito ne male inepta _cadam_.
—Tibull. IV, X, 1 sq.
CADUCEUS: Baculus Mercurii, ex Aegyptia disciplina symbolum
generationis. _Caduceum_ enim Mercurio dant Aegyptii in speciem duorum
draconum, maris et foeminae, qui, parte media connexi, sinuoso flexu
virgam ambiunt. Inde, Romae, dies nuptiarum consecrabatur Mercurio.
Cyllenes coelique decus, facunde minister,
Aurea cui torto virga dracone viret;
......
Hunc semper Norbana diem cum conjuge Caro
Laeta colat, primis quo coiere toris.
—Mart. VII, LXXIV, 1 sqq.
CADURCUM: Proprie culcita, lodix, stragulum lecti; inde ad rem veneream
translatum. Vid. _Isidor._ et _vet. schol._ ad _Juv._ VI, qui
_cadurcum_ accipit pro mulierum pudendis, quorum est velamen in lecto.
Ille petit veniam, quoties non abstinet uxor
Concubitu sacris observandisque diebus;
Magnaque debeter violato poena _cadurco_.
—Juv. VI, 535 sqq.
CAEDERE: Paedicare.
"_Caedundus_ tu homo es; nimias delicias facis."
—Plaut. _Casin._ III, I, 14.
Deprendi modo populum puellae
Trusantem: hunc ego, si placet Dionae,
Pro telo rigida mea _cecidi_.
—Catull. LII, 5 sqq.
Ipsi cernitis exfututus ut sim,
Confectusque, macerque, pallidusque
Qui quondam ruber et valens solebam
Fures _caedere_ quamlibet valentes.
—_Priap. Carm._ XXV, 7 sqq.
CAELEBS VITA: Gallice _le célibat_.
...poenaeque graves in _caelibe vita_,
Et gravior cautis custodia vana maritis.
—Auson. _Eidyll._ XV, 6 sq.
CALAMISTRATUS: Mollis, effoeminatus; a _calamistro_, quo juvenes et
mulieres capillos crispabant. Eodem sensu _ciniflones_ apud _Horat.
Sat._ I, II, 98.
"Quisnam istuc accredat tibi, cinaede _calamistrate!_"
—Plaut. _Asin._ III,III, 37.
CALENDAE: _Calendas_ omnes Junoni tributas docet Macrob. _Saturn._ I,
9. Hinc Juno _calendaris_ dicta. Sed Martiis _calendis_, Junoni
praecipue sacrificabant matronae, ut novus annus ab exordio faustus
esset et in partu et in amore conjugali. Munera sibi invicem missitare
solebant. Hinc Juvenalis:
Munera foeminis tractes secreta _calendis_.
—Juv. IX, 53.
"Verum priusquam galli cantent, quae me somno suscitat, Dicat: da
mihi, vir, _calendis_ meam quod matrem juverit."
—Plaut. _Mil._ III, I, 96 sq.
CALLIPYGOS: Cognomen Veneris, sic dictae a pulchris clunibus. Duae enim
puellae, de natium praestantia contendentes, pacto convento, quemdam
adolescentulum judicem constituerunt. At ille, utraque puella
diligenter inspecta, natu majori palmam indixit, eamque conjugio sibi
copulavit. Quo facto, et in memoriam hujus clunium dimicationis,
Syracusani Veneri _Callipygae_ templum aedificarunt. (_Palaeph._ lib
II, 12.)
CALLISTRATE: Poetria lesbia, obscenis versibus notata. Vid. _Xenoph._
et _Athen._ V.
CALVITIUM: In opprobrium, tanquam signum vitae in libidinibus peractae.
"Urbani, servate uxores; moechum _calvum_ adducimus."
—Suet. _in Jul. Caes._ 51.
CALVUS: Orator Ciceronis coaevus et aemulus, cum quo de elocutionis
principatu diu litigavit. Carmina scripsit spurcissima, sed acuti
ingenii. _Exiguus_ dictus ab Ovidio, ob staturam minimam.
Par fuit exigui similisque licencia _Calvi_,
Detexit variis qui sua furta modis.
—Ovid. _Trist._ II, 431 sq.
CAMPANUS MORBUS: Spurcissima lues, ex fellatoria exercitatione nata, a
Capua civitate, in qua frequens et quasi peculiare stuprum oris. Vid.
_Advers. Turneb._ 19, et _Miscell. Brod._ 24. Capua enim, ut nemo
nescit, totius erat Campaniae caput; a Cicerone notatur tanquam
_domicilium superbiae, luxuriae_ et _infamiae_. Vid. _Orat. de lege
agraria contra Rullum_, et item _Orat. post reditum in senatu_.
...At illi foeda cicatrix
Setosam laevi frontem turpaverat oris.
_Campanum_ in _morbum_, in faciem permulta jocatus,
Pastorem saltaret uti Cyclopa, rogabat.
—Hor. _Sat._ I, V, 60 sqq.
Hinc:
CAMPANI: Pro pathicis et omnimodo libidinosis.
"Credo ego istuc, Stasime ita esse: sed _Campas genus_ multo Syrorum
jam antidit patientia."
—Plaut. _Trinum._ II, IV; 144.
CANATHUS: Fons juxta Naupliam, nunc _Napoli de Romanie_, quo Juno
quotannis lavabatur, virginitatis recuperandae causa; quod crescentes
mulieres argivae saepissime factitabant. Vide _Paus. in Corinth_.
Aspera erat aqua _Canathi_ et astrictoria.
CANIS: Saepe pro impudicitia.
"Non offeres mercedem prostibuli, nec pretium _canis_ in domo Domini
Dei tui, etc."
—_Deut._ XXIII, 18.
"Inter quadrupedes _canis_ voluptas."
—Jacob. Mycill. _Carm. Sylv._ IV.
"Complura masculi _canis_ cubilia."
—_Proverbium de homine mulieroso, ex Erasm. Prov._ II, X, 18.
CANOPUS: Urbs aegyptia, libidinibus famosissima: hic lascivia ex more,
et tanquam civile officium. _Canopi_ erat Serapidis templum,
cujuscumque impudicitiae domicilium: ad fanum ejus navigabatur per
fossam, carinis pictis et ornatis, nocte dieque, plenis virorum et
mulierum simul commiscentium. Vid. _Strab._ XVII.
Nupta senatori, comitata est Hippia ludum
Ad Pharon et Nilum, famosaque moenia Lagi,
Prodigia et mores urbis damnante _Canopo_.
—Juv. V, 82 sqq.
...Horrida sane
Aegyptus: sed luxuria, quantum ipse notavi,
Barbara famoso non cedit turba _Canopo_.
—Id. XV, 44 sqq.
Vid. _Stat. Sylv._ III. Distabat _Canopus_ ab Alexandria centum et
viginti stadiis; stadium Alexandrinum pollebat _soixante-seize toises_.
CANTATIONES CINAEDICAE: Cantilenae libidinosae, verbis lumbos
titillantibus. Gallice _Chansons libres_.
"...proinde, ut consuetus antehac, celeriter Lepidam et suavem
_cantationem_ aliquam occipito _cinaedicam_, Ubi perpruriscamus usque
ex unguiculis: inde huc aquam!"
—Plaut. _Stich._ V, V, 18 sqq.
CANTERIUS: Equus castratus. (_Varr. de Re Rustic._ 2.) Vid. _Cael.
Rhod. Lect. ant._ VIII, 4.
CAPER: Inter insignia libidinum. Stratonicus poculis suis satyros
caelare jussit, dormientes pene erecto.
Criminibus debent hortos, praetoria, mensas,
Argentum vetus, et _stantem extra pocula caprum_.
—Juv. I, 75 sqq.
Stat _caper_ Aeolio Thebani vellere Phryxi
Cultus; ab hoc mallet vecta fuisse soror.
—Mart. VIII, LI, 9 sq.
CAPRA: Pro scorto sordo et vilissimo.
Gestari junctis nisi desinis, Aedile, _capris_,
Qui modo ficus eras, jam caprificus eris.
—Mart. IV, LII, 1 sq.
"Germana illuvies, rusticus, hircus, hara suis, Canis _caprae_
commista."
—Plaut _Mostell._ I, I 39 sq.
CAPRARIUS: In adagium, de viro insatiatae libidinis. Vid. _Suidas_ et
_Erasm. Prov._ II, VII, 95.
CAPILLATI: Impuberes. Pueri enim, non meritorii tantum, sed et ingenui
atque honeste habiti, comam gestabant per cervicem et humeros demissam,
more puellarum. Sic Virgilius de Ascanio puero:
...Fusos cervix cui lactea crines
Excipit, et molli subnectit circulus auro.
—_Aeneid._ X, 137 sq.
Sed mox viri facti, juvenes statim tondebantur.
Insperata tuae quum veniet pluma superbiae,
Et quae nunc humeris involitant, deciderint comae.
—Hor. _Od._ IV, X, 2 sq.
Et etiam meritorii, tanquam a puerili officio dimissi.
Ille metit barbam, crinem hic deponit amati;
Plena domus libis venalibus.
—Juv. III, 186 sq.
Flammea texuntur sponsae, jam virgo paratur:
Tondebit pueros jam nova nupta tuos.
—Mart. XI, LXXIX, 3 sq.
Delicati vero et molles, majore cura, diutius comam nutriebant,
sollitici semper, ait Plinius, ut virilitatem effugerent. Inde:
CAPILLATI: Pro catamitis et impudicis.
"Haud inscitum exstat adagium: nullus _comatus_ qui non idem
cinaedus."
—Ambros. _lib._ VI, _Hexaemer._
Et paedagogo non jubente, lascivi
Parere gaudent villico _capillati_.
—Mart. III, LVIII, 30 sq.
CAPILLI: Pro pilis obscenis.
Num tandem prior est puella, quaeso,
Quam sunt, mentula quos habet _capilli?_
—_Priap. Carm._ XLV, 6 sq.
CAPROTINA: Cognomen Junonis, cujus sacra, sub eadem appellatione, Nonis
Juliis agebantur, in memoriam ancillarum, quae propriis verendis
pudicitiam matronarum et Romam ipsam tutatae sunt.
Post urbem a Gallis captam, sedato tumultu, sed exhausta republica,
finitimi Romanorum, faeciali misso,[TR1] ad senatum postularunt ut, si
vellet reliquias urbis suae incolumes habere, statim matresfamilias
virginesque dederentur.
Qua de re quum anceps esset deliberatio, ecce ancilla quaedam, nomine
Philoris, secum adductis caeteris omnibus ancillis, ad hostes transiit,
assumpto habitu matronarum et inguenuarum virginum.
Quum ad castra pervenissent, militibusque distributae essent, vino
quaeque suum provocavit, et _caprifico_ signo dato, manua sua
trucidavit.
Tanti beneficii grati patres et mariti omnes ancillas manumiserunt; et
ex senatusconsulto, eodem die sacra annua instituta fuere sub
_caprifico_, adhibito lacte in rei memoriam. Vid. _Macrob._ I, 11.
Festa _caprotinis_ memorabo celebria nonis,
Quum stola matronis dempta teget famulas.
Quatuor illa etiam discretis partibus anni
Solstitia, et luces nocte dieque pares.
—Auson. _de Feriis Rom._ 8. sqq.
CAPULUS: Pro testiculis virorum, colei.
"Dum gladium ne habeat quaero, arripio _capulum_."
—Plaut. _Casin._ V, 11, 30.
Intra viscera furis ibit usque
Ad pubem, _capulumque_ coleorum.
—_Priap. Carm._ XXIV, 6 sq.
Colei enim sunt mentulae, quod _capulus_ gladio.
CAPUT: Pro pene. Vid. _Douz. Praecidan. in Tibull._ I, XVII.
Si natibus natricem impressit crassam et _capitatam_.
—Lucil. _Frag._ III, 9.
Venus fuit quieta, nec viriliter
Iners senile penis aperit _caput._
—_Priap. Carm._ LXXXIV, 4 sq.
Inde:
CAPUT APERIRE: Arrigere. Nam, jacente mentula, caput ejus praeputio
inclusum est.
"Namque illa (mentula) metu frigidior rigente bruma, confugerat in
viscera, mille operta rugis; ita non potui supplicio _caput aperire_."
—Petron. _Sat._
CAPUT: Pro ore, sensu flagitioso.
"De istis loquor, quorum teterrima libido et execrabilis furor ne
_capiti_ quidem parcit."
—Lactant. _Divin. institut._ 6.
...auratam Junoni caede juvencam,
Si tibi contigerit _capitis_ matrona pudici.
—Juv. VI, 48 sq.
Sic:
CAPUT DEMITTERE: De patiente in irrumatione.
"Quaere hoc, inquit, e Sex. Clodio, scriptore legum tuarum; jube
adesse; latiat omnino; sed, si requiri jusseris, invenient hominem
apud sororem tuam, occultantem se _capite demisso._"
—Cic. _Pro domo_, XXXI, 83.
Nam nihil est quicquam sceleris quo prodeat ultra,
Non si _demisso_ se ipse voret _capite_.
—Catull. LXXXIII, 7 sq.
CAPUT PRAEBERE: Scilicet irrumandum.
Foemina, si furtum faciat mihi, virque puerque,
Haec cunnum, _caput_ hic, praebeat ille nates.
—_Priap. Carm._ XXI, 1 sq.
CAPUT HABERE POSITUM CUM ALIQUO: Concubare.
Pulsabant alii frustra, dominamque vocabant;
_Mecum habuit positum_ lenta puella _caput_.
—Propert. II, XV, 21 sq.
CAPUT LIMARE: Vid. LIMARE.
CAPITI ILLUDERE: Irrumare.
"Foeminarum quoque, et quidem illustrium, _capitibus_ quantopere
solitus sit _illudere_, evidentissime apparuit Malloniae cujusdam
exitu: quam perductam, nec quidquam amplius pati constantissime
recusantem, delatoribus objecit; ac ne ream quidem interpellare
desiit ecquid poeniteret, donec ea, relicto judicio, domum se
arripuit, ferroque transegit, obscoenitate oris hirsuto atque olido
seni clare exprobata."
—Suet. _in Tiber._ 45.
CAPITALIS LUXUS: Irrumatio.
Et quam Nolanis _capitalis luxus_ inussit.
—_Epigr._ LXX, 5.
Oris enim immundi habita erat Nola, urbs Campaniae. Vid. CAMPANUS
MORBUS.
CARBATINUS: Verbum Catullianum, de muliere in venerem ardente; a
_carba_, vento africo natura sua admodum aestuoso.
Ista cum lingua, si usus veniat tibi, possis
Culos et crepidas lingere _carbatinas_.
—Catull. XCIII, 3 sq.
CARMENTA: Dea praegnantium, cui duae statuae; altera _prorsa_, ad
partum rectum rogata: vid. PRORSA. Altera vero _postversa_, ad malum et
periculosum avertendum. Vid. POSTVERSA.
_Carmentae_ sacra singulis annis celebrabantur a matribus familias,
XVIII kalend. feb. In piaculum deae afferebatur frustulum corii agni
aut vituli morte sua perempti. Vid. _Ovid. Fast._ I, et _Alex._ XVI, 8.
CARMINA OBSCENA: Usitatissima in theatro. Vide ATELLANAE. Et in
comessationibus. Vid. COMESSATIONES.
...liquido quum plasmate guttur
Mobile colluerit, patranti fractus ocello,
Hic neque more probo videas, neque voce serena
Ingentes trepidare Titos, quum _carmina_ lumbum
Intrant, et tremulo scalpuntur ubi intima versu.
—Pers. _Sat._ I, 17 sqq.
CASALIDES, CASORIDES, CASORITAE: Meretriculae; vel a _casa_, vocabulo
latino, vel a χάσσα, χασσύρα, χασωρὶς, _meretrix_.
Inde:
CASARIUM:[TR2] Pro lupanare.
"_Casarium_ etiam, sive _casalrium_, pro impudicarum loco inveniunt
qui Athenis fuerat in Ceramico."
—Cael. Rhod. _Lect. antiq._ XIII, 8.
Simili relatione, factum est verbum gallicum _bordel_ a _bordello_
infimae latinitatis, pro aediculo.
CASTA: Pro vetula, quum veneri non det operam; quae res a vetulis
puellas distinguit.
Dicebam tibi, Galla, senescimus, effugit aetas;
Utere vere tuo; _casta_ puella, _anus_ est.
—Auson. _Epigr._ XIII, 1 sq.
CASTANEAE: Inter munuscula amatoria.
Aurea mala mihi, dulcis mea Martia, mittis,
Mittis et hirsutae munera _castaneae_.
—Petron. _Epigr._ I, I sq.
CASTA VENUS: Coitus legitimus; videlicet in matrimonio.
Praestatur cano tanta indulgentia cunno,
Quem nec _casta_ potest jam decuisse _Venus_.
—Mart. II, XXXIV, 3 sq.
CASTITAS: Quae mulier casta? Sic respondet Ovidius:
Si qua, metu demto, _casta_ est, ea denique _casta_ est:
Quae, quia non liceat, non facit, illa facit.
—Ovid. _Amor._ III, IV, 3 sq.
Ludunt formosae: _casta_ est quam nemo rogavit;
Aut, si rusticitas non vetat, ipsa rogat.
—Id. _Amor._ I, VIII, 43 sq.
_Casta_ pudicitiam servat domus...
—Virg. _Georg. Aen._ II, 524.
Certe tamen sub hoc titulo non omittenda regina Palmyrenorum Zenobia,
quae dicitur ea fuisse castitate, ut cum viro suo ne congrederetur,
nisi prolis gratia.
CASTRARE: Vide EUNUCHUS. _Castrabantur_ vernulae a mangonibus promercii
causa. _Lib._ 4, _ff. de Sicariis_; _Senec. Controv._ X, 4.
Persarum ritu, male pubescentibus annis,
Subripuere viros; exsectaque viscera ferro
In venerem fregere: atque ut fuga mobilis aevi
Circumscripta mora properantes differat annos;
Quaerit se natura, nec invenit...
—Petron. _Sat._
Puerorum _castrationem_ vetuit Domitianus.
"Juvat veterem laudare Domitianum, qui,...receptissima inclaruit
lege, qua minaciter interdixerat, ne intra terminos jurisdictionis
romanae _castraret_ quisquam puerum."
—Ammian. Marcell. lib. XVIII.
Hoc edictum Nerva confirmavit. Vid. _Suet. in Domit._ 7, et _Xiphilin.
in Nerva_.
Medicis ipsis non licebat quemque _castrare_, nisi praetore
permittente. Vid. _Herald. in Mart._ V, L.
De _castratione_ foeminarum, vid. EUNUCHUS; et de _castratione_
moechorum in vindictam adulterii, vid. ADULTER.
"...Illum hircum _castrari_ volo... Quasi hircum, metuo ne uxor me
_castret_ mea."
—Plaut. _Merc._ II, II, 1 et 4.
CATADACTYLICUS: Puerarius, paedico. Αχατὰ et δαχτύλιος,
_annulus_; nam frequentissime Graeci _annulum_ pro sedis ostiolo
dictitabant. _Cael. Rhod. Lect. antiq._ XV, 11. Eodem sensu
Massilienses nunc dicunt _dati_.
CATAMITUS: Puer et etiam vir qui muliebria patitur: mere latinum.
(_Arnob., Fest., Lubin._)
"Ubi aquila _Catamitum_ raperet, aut ubi Venus Adoneum."
—Plaut. _Menaechm._ I, II, 35.
Verum aut Persephonae Cynireius ibis Adonis,
Aut Jovis Elysii tu _Catamitus_ eris.
—Auson. _Epitaph._ XXXIII.
_Catamitum_ posuit Cicero pro impudico aut effoeminato, _Philipp._ II,
quo intellexit Antonium.
CATAPYGON: Mere graecum. Scortillum. (_Coel. Rhod._ IV. 8.) Nates enim
Graeci _pygae_ vocabulo significant, ut supra diximus verbo CALLIPYGOS.
CATELLUS, CATELLA: In blanditiis amasiorum.
"Dic igitur me anaticulam, columbam vel _catellum_."
—Plaut. _Asin._ III, III, 123.
A muliercularum _catellis_, qui tunc temporis, ut et nunc, in deliciis
foeminarum. Constat enim pluribus marmorum inscriptionibus, fuisse
ancillas et libertinas, A. CVRA. CATELLAE.
"Delicatum te hodie faciam, cum _catello_ ut accubes; Ferreo ego
dico."
—Plaut. _Curcul._ V, III, 13 sq.
Nota refert meretricis acumina, saepe _catellam_,
Saepe periscelidem raptam sibi flentis...
—Hor. _Epist._ I, XVII, 5 sq.
CATHEDRAE: Sunt proprie sellae muliebres: dissimile enim erat sedile
virorum. Inde apud satyricos pro foeminis ipsis.
...famam contempserat olim
Cujus apud molles minima est jactura _cathedrans_.
—Juv. VI, 90 sq.
Eodem etymo:
CATHEDRALITII: Molles, effoeminati, foeminei (vid. BELLUS), qui more
foeminarum, et inter foeminas, diem totum degunt. Gallice _une
femmelette_.
Quum _cathedralitios_ portet tibi rheda ministros.
—Mart. X. XIII, 1.
Bellus homo est...
......
......
Inter foemineas tota qui luce _cathedras_
Desidet, atque aliqua semper in aure sonat.
—Mart. III, LXIII, 37 sq.
CATILLARE: Sensu proprio, per alienas domos ligurire, gyrare.
(_Fulgent. de Prisc. Serm._) Metonymice vero de illis qui aut quae
foris venerem quaerunt.
"Quae otiosae et curiosae domos circumeunt; nulla illis nisi ventris
cura, et _quae ventris sunt proxima:_ istiusmodi scortari solent et
dicere: Mi catelle, rebus tuis utere, et vive dum vivis."
—Hieronym. _epist. ad Eustoch. de evitandis mulieribus_
"...operam uxoris polliceor foras, Quasi _catillatum_: flagitium
hominis, qui dixit mihi Suam uxorem hanc arcessituram esse."
—Plaut. _Casin._ III, II, 21 sqq.
CATULIRE, CATULLIRE: Libidinari. Tractum a canibus quum in venerem
pruriunt.
"Scinde unam exoleto impatienti _catullientem_ lupam."
—Laber. _apud Non. Marc._
Inde: