M. A. Als gy den bye kort moet gy wel observeeren of hy veel
of weyningh volck heeft, want alle byen moeten niet op een manier
gekort worden. Heeft den bye veel volck en goede raeten in het kaer,
soo moet gy den bye weynigh korten, besonder als er honingh valdt;
want berooft gy den bye van syn raeten als hy honingh moet bydragen,
dan heeft hy geen plaets om den honing te bereyen. Is de bye weynig van
volck, dan kort haer soo veel, dat sy haer raeten wel kan besetten en
leeventig maeken; want heeft de bye meer raeten als sy besetten kan,
dan versterven de raeten en worden swart en grys. Als gy begindt te
korten, steekt eerst uyt het nest een raet; visiteert of in dese raet
ock nieten syn. Vindt gy nieten, dan moet gy de bye niet of seer weynig
korten, want dit is al te grooten schaden. Maer vindt gy geene nieten,
dan kort de bye naer proportie, als ick te voren geseydt hebbe. Als
gy de bye dan gekort hebt, dan steekt een raet uyt het mydden van
het nest, tot in den koepel van het kaer, opdat gy de vromheydt van
de bye kennen kont; want is hy vrom ofte heeft hy eene moer, voert
de bye eens goed, dan moet hy lengen of nieuw raeten maken; siet gy
dit, dan moet gy wel observeeren of het byen of dreenen syn, het is
geen seeker teeken dat hy haer moer heeft. Maer maekt de bye raeten,
dan heeft hy een moer; gy moet in het korten ock wel observeeren,
ofter ock gesloeten broet in de raeten is, dese moet nauwkuerig
ondersogt worden, of het een leevende of doode bye is. Leeft sy nogh
of is sy dood? Is het geen bye, maer vuyligheydt, dit is seer quaet,
en een teeken dat de bye vuel of ongesondt is, van welcke saek daer
naer sal gesproken worden. Vindt gy dit veel, soo moeten alle raeten
in dewelcke dit gevonden wordt, uytgekort worden. Uytgekort synde,
moet gy hem voeren, opdat hy nieuwe raeten kan maeken. Dit voeren
moet veel of weynig syn naer advenant dat de byen honingh haelen.
Het sestynde deel.
Van het verspelen der moeren.
Bemerckt wat ick geseydt heb in het twaelfde deel van het verspelen
der moeren en van de naerswaerm. Dit moet ock aengewent worden voor
de gekorte byen.